Đảm bảo nhu cầu “an cư lạc nghiệp” cho công nhân, người lao động

Hỗ trợ vốn ưu đãi, việc làm cho người bị thu hồi đất

Đại biểu Nguyễn Hữu Thông (đoàn Bình Thuận) chỉ ra rằng, hiện nay khâu quản lý, quy hoạch nhà ở cho công nhân, người lao động đang còn bất cập. Đại biểu đề nghị, đảm bảo quỹ đất phát triển nhà ở xã hội, đáp ứng nhu cầu an cư lạc nghiệp của công nhân, người lao động.

Cụ thể, cơ quan soạn thảo cần bổ sung quy định, quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp tỉnh, cần xác định chỉ tiêu đất làm nhà ở cho công nhân, người lao động, tùy theo nhu cầu thực tế và định hướng phát triển của từng địa phương.

Theo đại biểu Nguyễn Hữu Thông, cần có chính sách ưu đãi với trường hợp xây nhà cho công nhân và người lao động thuê, nhằm làm tăng nguồn cung với đối tượng này.

Đại biểu cũng đề nghị cần nghiên cứu, rà soát, sửa đổi để khắc phục chồng chéo giữa Luật Đất đai với Luật Đầu tư, góp phần tạo điều kiện cho doanh nghiệp dễ tiếp cận quỹ đất hơn trong việc phát triển nhà ở xã hội cho công nhân, người lao động.

Cùng tham gia thảo luận, đại biểu Nguyễn Tuấn Anh (đoàn Bình Phước) cho rằng, đối với vấn đề thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng đang có quy định rất rộng. Đại biểu đề nghị cần quy định cụ thể hơn, rõ ràng hơn nữa, xác định giá đất khi giải tỏa, đền bù; quy định rõ khu vực nào là đất quốc phòng, khu vực nào là đất kinh doanh; làm rõ phương pháp xác định giá đất khi thu hồi.

Đại biểu Nguyễn Tuấn Anh cũng cho biết, người bị thu hồi đất không chỉ chịu thiệt hại về đất đai, mà còn chịu thiệt về nhiều tài sản khác gắn liền với đất đai, sinh kế. Đại biểu đề nghị, cần quy định thêm về việc hỗ trợ vốn ưu đãi, học nghề, việc làm cho người bị thu hồi đất, thực hiện đúng mục tiêu “chỗ ở mới tốt hơn nơi ở cũ”.

Tính toán đến nhu cầu nhà ở của người có thu nhập thấp

Trong khi đó, đại biểu Trần Thị Hồng Thanh (đoàn Ninh Bình) khẳng định, việc quy định giá đất sát với thực tiễn là cần thiết. Tuy nhiên, việc xác định giá đất cần tính đến nhu cầu mua nhà của người có thu nhập thấp.

Việc định giá đất cần công khai, minh bạch, thực hiện trách nhiệm giải trình trong trường hợp thu hồi đất. Phương pháp định giá đất dù theo cách nào cũng phải đồng bộ… Việc bỏ khung giá đất chính là để đưa đất đai về giá trị thực. Xây dựng bảng giá đất, định giá đất sát với giá thị trường để tạo cơ sở pháp lý cho việc quản lý, khai thác, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, bền vững tài nguyên, nguồn lực đất đai.

Tuy nhiên, đại biểu Trần Thị Hồng Thanh nhận thấy, một số quy định về giá đất chưa thật sự rõ ràng. Đại biểu đề nghị, dự án Luật cần có quy định cụ thể về giảm tỷ suất thuế, có cơ chế để tiếp tục phát triển chính sách xã hội đối với người có thu nhập thấp và người yếu thế.

Ngoài ra, khi giá đất tăng, nhà đầu tư có thể gặp khó khăn khi đàm phán với người sử dụng đất nếu dự án không thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất và khó giải phóng mặt bằng hơn. Nếu không có tiềm lực về tài chính, nhà đầu tư sẽ phải tính toán lại phương án đầu tư khi thấy giá thành cao so với giá đất tăng. Nguồn cung về nhà đất cho thị trường có thể giảm, gây thiếu hụt nguồn cung nhà, có thể làm chững thị trường bất động sản, trong khi nhu cầu nhà ở lại bức thiết, nhất là khu vực có tốc độ đô thị hóa cao, các thành phố lớn. Như vậy, cả nhà đầu tư và người dân có nhu cầu về nhà ở đều gặp khó khăn. “Vấn đề đặt ra là cần có cơ chế như thế nào để thu hút được đầu tư và giải quyết được nhu cầu nhà ở cho người dân”, đại biểu Trần Thị Hồng Thanh đặt vấn đề.