ĐBQH Tạ Văn Hạ: "Đô thị thông minh phải bắt đầu từ những nhu cầu rất gần dân"

(CLO) Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo và Công luận, Đại biểu Quốc hội Tạ Văn Hạ (đoàn Đà Nẵng) cho rằng, tư duy phát triển đô thị cần hướng nhiều hơn đến chất lượng sống của người dân. Một đô thị phát triển bền vững phải có hạ tầng đồng bộ, chính sách minh bạch và cơ chế để người dân có tiếng nói thực chất trong những vấn đề liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích của mình.

+ Thưa đại biểu, dự án Luật Phát triển đô thị đang được Quốc hội xem xét, lấy ý kiến. Theo ông, đâu là điều cần được đặt ở vị trí trung tâm khi xây dựng các chính sách phát triển đô thị?

- Theo tôi, dù xây dựng đô thị theo mô hình nào, áp dụng cơ chế gì thì cuối cùng vẫn phải quay về một câu hỏi rất căn bản: người dân được hưởng gì từ sự phát triển đó?

Đô thị có thể tăng trưởng nhanh, có thêm nhiều công trình hiện đại, hạ tầng được đầu tư lớn, nhưng nếu người dân vẫn gặp khó khăn trong tiếp cận nhà ở, y tế, giáo dục, giao thông, không gian sinh hoạt cộng đồng thì chưa thể nói đó là một đô thị phát triển toàn diện.

Tôi cho rằng, đây là điểm rất quan trọng khi chúng ta xây dựng Luật Phát triển đô thị. Phát triển kinh tế phải đi cùng với trách nhiệm cung ứng các dịch vụ xã hội thiết yếu. Trong dự thảo cũng đã có những quy định về phát triển hệ thống y tế và an sinh xã hội, cho thấy cách tiếp cận lấy chất lượng sống của người dân làm một trong những mục tiêu của phát triển đô thị.

clo_br_img-0502.jpg
Đại biểu Quốc hội Tạ Văn Hạ.

Từ góc độ người dân, họ không nhất thiết quan tâm đô thị đang sử dụng mô hình quản lý nào hay cơ chế đặc thù được thiết kế ra sao. Điều họ quan tâm rất cụ thể: đường sá có thuận tiện không, con cái có trường học để học không, người già có nơi khám chữa bệnh không, người lao động có chỗ ở phù hợp không, những gia đình khó khăn có tiếp cận được các dịch vụ thiết yếu hay không.

Vì vậy, tôi nghĩ luật cần tạo được một nền tảng để các đô thị phát triển năng động, nhưng trong mọi chính sách vẫn phải giữ được yêu cầu về an sinh xã hội và chất lượng sống. Đó mới là thước đo cuối cùng của một đô thị văn minh.

+ Một trong những vấn đề được các đại biểu quan tâm là cơ chế để chính quyền thành phố ban hành một số chính sách đặc thù. Theo ông, làm thế nào để những cơ chế này vừa tạo dư địa phát triển, vừa bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng của người dân?

- Đã là cơ chế đặc thù thì phải có không gian để địa phương chủ động, bởi nếu mọi việc đều thực hiện theo một khuôn cứng thì rất khó đáp ứng những yêu cầu riêng của từng đô thị.

Nhưng càng trao thêm quyền chủ động thì yêu cầu về công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình càng phải rõ. Đây là hai mặt phải đi cùng nhau.

Một chính sách có thể mang lại lợi ích lớn cho phát triển, nhưng nếu tác động trực tiếp đến quyền và lợi ích của người dân, doanh nghiệp mà quá trình xây dựng thiếu sự tham gia, thiếu thông tin hoặc không giải trình đầy đủ thì khi triển khai rất dễ phát sinh băn khoăn, thậm chí tạo ra những hệ quả không mong muốn.

Tôi đồng tình với quan điểm cần bổ sung trách nhiệm lấy ý kiến phản biện xã hội, đồng thời công khai việc tiếp thu, giải trình đối với những dự thảo có ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích của người dân, doanh nghiệp.

Theo tôi, đây không nên chỉ được hiểu là một thủ tục trong quá trình xây dựng chính sách. Điều quan trọng là phải tạo ra một cơ chế để ý kiến của người dân thực sự được lắng nghe.

Người dân ở khu vực chịu tác động của một dự án, một quy hoạch hay một chính sách đô thị thường là những người hiểu rất rõ những vấn đề đang diễn ra trong đời sống hằng ngày. Họ biết con đường nào thường xuyên ùn tắc, khu vực nào thiếu trường học, nơi nào ngập khi mưa lớn, nhóm dân cư nào đang khó tiếp cận dịch vụ công.

Nếu chúng ta có cơ chế thu nhận những thông tin đó một cách thực chất thì chính sách sẽ sát thực tế hơn. Minh bạch ở đây cũng chính là cách để tạo đồng thuận xã hội.

+ Trong quá trình chỉnh trang, phát triển đô thị, một bộ phận người dân có thể chịu tác động trực tiếp về nhà ở, việc làm và thu nhập. Vấn đề này cần được nhìn nhận như thế nào trong Luật Phát triển đô thị, thưa đại biểu?

- Đây là vấn đề tôi cho rằng cần được tính ngay từ khi xây dựng chính sách chứ không phải chờ đến khi dự án triển khai mới xử lý.

Mỗi đô thị đều có những nhóm dân cư khác nhau. Có người có điều kiện kinh tế tốt, có người thu nhập thấp; có người sở hữu nhà, đất, nhưng cũng có người thuê nhà, có người sống bằng những công việc rất nhỏ lẻ. Vì vậy, khi một khu vực được chỉnh trang hoặc chuyển đổi chức năng, tác động xã hội cũng rất khác nhau.

Nếu chỉ nhìn vào giá trị đất đai, giá trị đầu tư hay hiệu quả kinh tế của một dự án mà chưa tính đầy đủ đến sinh kế của người dân thì rất dễ bỏ sót một phần quan trọng của bài toán phát triển.

Tôi cho rằng chính sách đô thị phải quan tâm đến những nhóm dễ bị tổn thương, bảo đảm họ có khả năng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu và có cơ hội thích ứng với quá trình chuyển đổi. Chẳng hạn, khi quá trình phát triển làm thay đổi sinh kế của một bộ phận người dân thì cần tính đến đào tạo nghề, tạo việc làm, bảo đảm thu nhập, nhất là với lao động nữ, người cao tuổi và những người có khả năng thích ứng thấp hơn.

Đô thị hóa là một quá trình tất yếu. Chúng ta không thể vì sợ tác động mà không phát triển. Nhưng phát triển cũng không có nghĩa là chấp nhận để một bộ phận người dân bị bỏ lại phía sau.

Tôi nghĩ mục tiêu cuối cùng là phải tạo được sự hài hòa. Người dân được hưởng lợi từ hạ tầng tốt hơn, dịch vụ tốt hơn, môi trường sống tốt hơn; doanh nghiệp có thêm không gian phát triển; Nhà nước nâng cao hiệu quả quản lý. Khi các lợi ích đó được đặt trong một chỉnh thể thì quá trình đô thị hóa mới có nền tảng bền vững.

+ Dự thảo Luật cũng đặt vấn đề phát triển hệ thống y tế và an sinh xã hội trong đô thị. Vậy, cần làm gì để những chính sách này thực sự đi vào đời sống, thưa ông?

- Tôi cho rằng, nói đến đô thị hiện đại hay đô thị thông minh thì trước hết phải bắt đầu từ những nhu cầu rất gần với người dân.

Ví dụ, với y tế, người dân mong muốn khi cần khám chữa bệnh có thể tiếp cận dịch vụ thuận tiện, giảm thời gian chờ đợi, thông tin sức khỏe được quản lý tốt và các cơ sở y tế có thể phối hợp với nhau hiệu quả hơn.

Trong bối cảnh chuyển đổi số, những yêu cầu đó hoàn toàn có thể được hỗ trợ bằng công nghệ. Dự thảo cũng đã có quy định về hệ thống y tế và an sinh xã hội; một số ý kiến đề nghị bổ sung chính sách phát triển y tế thông minh, hồ sơ sức khỏe điện tử, khám chữa bệnh từ xa, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và điện toán đám mây trong quản lý, chẩn đoán, điều trị và chăm sóc sức khỏe.

Tôi cho rằng nếu thực hiện tốt thì đây là những vấn đề rất thiết thực. Đặc biệt, với người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính hay người cần phục hồi chức năng, việc có thể được chăm sóc thuận tiện ngay tại nơi cư trú sẽ giúp giảm áp lực cho bệnh viện và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Tuy nhiên, chuyển đổi số trong đô thị cũng phải đi cùng khả năng tiếp cận của người dân. Không thể xây dựng một hệ thống rất hiện đại nhưng một bộ phận người dân lại khó sử dụng hoặc không có điều kiện tiếp cận.

Vì vậy, khi thiết kế chính sách, chúng ta cần tính đến cả yếu tố công nghệ và yếu tố con người. Đô thị thông minh cuối cùng vẫn phải là đô thị phục vụ con người.

+ Xin trân trọng cảm ơn đại biểu!

Xem thêm

Quốc hội thông qua Bộ luật Hình sự (sửa đổi): Bổ sung cơ chế bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo

Quốc hội thông qua Bộ luật Hình sự (sửa đổi): Bổ sung cơ chế bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo

(CLO) Quốc hội đã thông qua Bộ luật Hình sự (sửa đổi), trong đó bổ sung quy định về loại trừ, miễn và giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với những trường hợp thực hiện nhiệm vụ đổi mới, sáng tạo vì lợi ích chung, đáp ứng các điều kiện luật định. Bộ luật cũng điều chỉnh nhiều quy định về tội phạm, hình phạt để phù hợp với tình hình thực tiễn.

Sửa Luật Đầu tư: Tạo cơ chế linh hoạt thu hút các dự án chiến lược

Sửa Luật Đầu tư: Tạo cơ chế linh hoạt thu hút các dự án chiến lược

(CLO) Với 468/471 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư. Luật tạo cơ chế linh hoạt hơn trong điều chỉnh điều kiện đầu tư, xây dựng gói ưu đãi, hỗ trợ vượt trội để kịp thời thu hút các dự án đầu tư chiến lược, đồng thời quy định rõ thẩm quyền của từng cơ quan.

Quốc hội thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi): Bổ sung biện pháp phục vụ cộng đồng thay phạt tiền

Quốc hội thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi): Bổ sung biện pháp phục vụ cộng đồng thay phạt tiền

(CLO) Với 92,18% tổng số đại biểu Quốc hội tán thành, Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) đã được thông qua, trong đó bổ sung biện pháp thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay cho phạt tiền đối với một số trường hợp vi phạm. Luật cũng quy định chặt chẽ hơn việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn, bảo đảm xử lý vi phạm hành chính, nhằm bảo vệ quyền con người, quyền công dân.

Nâng ngưỡng doanh thu được lựa chọn phương án tính thuế lên 10 tỷ đồng

Nâng ngưỡng doanh thu được lựa chọn phương án tính thuế lên 10 tỷ đồng

(CLO) Với 475/477 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 3 luật thuế, trong đó nâng ngưỡng doanh thu được lựa chọn phương án tính thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân lên 10 tỷ đồng; miễn thuế đối với một số hoạt động giáo dục, cung cấp suất ăn trong trường học, cơ sở khám chữa bệnh.

Để khoa học công nghệ phục vụ hiệu quả vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ở Phú Thọ

Để khoa học công nghệ phục vụ hiệu quả vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ở Phú Thọ

(CLO) Để khoa học, công nghệ phục vụ hiệu quả vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, tỉnh Phú Thọ đã gắn chặt ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, chuyển đổi số với tiêu chuẩn hóa chất lượng và bảo hộ tài sản trí tuệ. Hướng đi này giúp sản phẩm OCOP, nông sản đặc trưng khẳng định thương hiệu, mở rộng thị trường và tạo sinh kế bền vững

Đại biểu tham gia phiên họp (ảnh QH).

Luật An ninh dữ liệu: Phân loại theo 5 cấp độ rủi ro, siết chặt bảo vệ dữ liệu

(CLO) Luật An ninh dữ liệu vừa được Quốc hội thông qua, thiết lập cơ chế bảo vệ dữ liệu theo 5 cấp độ rủi ro, yêu cầu áp dụng biện pháp bảo vệ tương ứng với mức độ nguy cơ. Đáng chú ý, dữ liệu có rủi ro cao phải được kiểm toán chặt chẽ hơn. Cùng với đó, hành vi đầu độc dữ liệu, lợi dụng dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) để thao túng thông tin bị nghiêm cấm.

Luật Định danh và xác thực điện tử: Không yêu cầu người dân khai lại dữ liệu đã có

Luật Định danh và xác thực điện tử: Không yêu cầu người dân khai lại dữ liệu đã có

(CLO) Luật Định danh và xác thực điện tử vừa được Quốc hội thông qua, quy định nguyên tắc không thu thập lại dữ liệu đã có, không yêu cầu người dân, doanh nghiệp xuất trình giấy tờ đã được định danh điện tử. Luật cũng quy định việc xác thực tài khoản giao dịch điện tử đối với các lĩnh vực có rủi ro cao như ngân hàng, chứng khoán, viễn thông, thương mại điện tử…

Ban Thường vụ Tỉnh ủy Ninh Bình cho ý kiến về các nội dung trình HĐND tỉnh cuối năm

Ban Thường vụ Tỉnh ủy Ninh Bình cho ý kiến về các nội dung trình HĐND tỉnh cuối năm

(CLO) Ngày 20/11, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Ninh Bình tổ chức hội nghị thảo luận, cho ý kiến về các nội dung dự kiến trình Kỳ họp thường lệ cuối năm 2026, HĐND tỉnh khóa XVI, nhiệm kỳ 2026-2031 và một số nội dung quan trọng thuộc thẩm quyền. Ông Trần Huy Tuấn, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy chủ trì hội nghị.

Năm sáng kiến chiến lược mở rộng không gian phát triển chung Việt Nam - Tây Nam Trung Quốc

Năm sáng kiến chiến lược mở rộng không gian phát triển chung Việt Nam - Tây Nam Trung Quốc

(CLO) Sáng 20/11, tại Trung tâm Hội nghị Hải Cảnh Vân Nam, thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc, Bộ Công Thương Việt Nam chủ trì, phối hợp với Chính quyền nhân dân tỉnh Vân Nam, Trung Quốc tổ chức Diễn đàn Kết nối chiến lược phát triển Việt Nam và khu vực Tây Nam Trung Quốc. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phó Chủ tịch Ủy ban toàn quốc Hội nghị Hiệp thương Chính trị nhân dân Trung Quốc Vương Dũng dự, phát biểu chỉ đạo. Diễn đàn diễn ra trong khuôn khổ chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Tuần lễ Cấp cao APEC 2026 và làm việc song phương tại Trung Quốc.

Xóa tiền thuế nợ: Đề nghị phân mức khuyến khích trả nợ sớm, đánh giá riêng khoản thu về đất

Xóa tiền thuế nợ: Đề nghị phân mức khuyến khích trả nợ sớm, đánh giá riêng khoản thu về đất

(CLO) Cơ bản tán thành việc ban hành chính sách đặc thù xử lý nợ thuế tồn đọng, song Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị làm rõ phạm vi xóa tiền chậm nộp liên quan đến đất đai, thiết kế lộ trình khuyến khích trả nợ gốc sớm và đối chiếu kỹ dữ liệu hóa đơn đối với hơn 1,8 triệu trường hợp không hoạt động tại địa chỉ đăng ký.

Phó ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội làm Bí thư phường

Phó ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội làm Bí thư phường

(CLO) Ông Vũ Hà, Phó trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội, được điều động, chỉ định giữ chức Bí thư Đảng ủy phường Ô Chợ Dừa, trong đợt điều động cán bộ cùng hai nhân sự khác.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Phát huy tinh thần xung kích của tuổi trẻ, gìn giữ 'nguồn gen đỏ' hữu nghị Việt - Trung

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Phát huy tinh thần xung kích của tuổi trẻ, gìn giữ 'nguồn gen đỏ' hữu nghị Việt - Trung

(CLO) Phát huy tinh thần xung kích của tuổi trẻ cách mạng Việt - Trung với "3 không ngừng", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ, không ngừng xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định lý tưởng cách mạng và gìn giữ "nguồn gen đỏ" của tình hữu nghị Việt – Trung.

Cỡ chữ bài viết: