Chiều 28/3, trong khuôn khổ kỳ họp thứ nhất HĐND thành phố khóa XVII, các đại biểu đã biểu quyết thông qua Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. Đồ án xác định lộ trình phát triển rõ ràng qua 4 giai đoạn: ngắn hạn đến năm 2035, trung hạn đến 2045, dài hạn đến 2065 và tầm nhìn chiến lược một thế kỷ.
Trình bày tờ trình, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Dương Đức Tuấn cho biết, Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2035 cơ bản trở thành thành phố "Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc", là trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Đến năm 2045, Thủ đô sẽ ngang tầm thủ đô các nước phát triển và hướng tới vị thế thành phố toàn cầu với chất lượng sống cao vào năm 2065.
Điểm nhấn xuyên suốt quy hoạch là định hình cấu trúc đô thị theo không gian mở, đa cực và đa trung tâm. Trong đó, sông Hồng được xác định là trục cảnh quan sinh thái - văn hóa chủ đạo, đóng vai trò trung tâm kết nối vùng Thủ đô, vùng đồng bằng sông Hồng và các hành lang kinh tế quốc gia. Thành phố sẽ chuyển đổi tư duy từ "quy hoạch hàn lâm" sang "quy hoạch hành động", lấy hệ thống đường sắt đô thị làm trụ cột giao thông để khắc phục các điểm nghẽn của một đô thị lớn.
Về không gian phát triển, Hà Nội tổ chức theo mô hình "chùm đô thị hướng tâm" với 9 cực phát triển, 9 trung tâm và 9 trục động lực. Trong bối cảnh quỹ đất hạn chế, quy hoạch chuyển hướng khai thác không gian theo chiều đứng (đa tầng) và tích hợp đa giá trị (đa lớp). Cụ thể, không gian đô thị được phân tách thành 3 tầng: tầng ngầm cho hạ tầng dịch vụ; tầng mặt đất cho sinh hoạt, giao thông và tầng trên cao cho các mô hình phát triển tương lai.
Tại khu vực nông thôn, thành phố chủ trương bảo tồn không gian làng truyền thống theo cấu trúc "làng trong phố - phố trong làng", kết hợp phát triển kinh tế nông nghiệp sinh thái công nghệ cao. Mục tiêu không gian xanh được đặt ra đạt tỷ lệ 40-50% diện tích tự nhiên toàn thành phố. Ngoài ra, đồ án cũng đề xuất xây dựng sân bay thứ hai tại phía Nam để chia sẻ áp lực cho sân bay Nội Bài.
Để hiện thực hóa tầm nhìn này, nhu cầu vốn đầu tư được dự báo ở mức rất lớn. Giai đoạn 2026-2035 cần khoảng 11 triệu tỷ đồng để định hình khung hạ tầng; giai đoạn 2036-2045 cần 25,3 triệu tỷ đồng và giai đoạn 2046-2065 có thể lên tới hơn 100 triệu tỷ đồng. Thành phố dự kiến huy động nguồn lực thông qua các cơ chế linh hoạt như khai thác giá trị đất đai theo mô hình TOD (phát triển đô thị lấy giao thông công cộng làm trung tâm), phát hành trái phiếu đô thị quốc tế và đẩy mạnh hợp tác công - tư.
Trong ngắn hạn 2026-2030, Hà Nội ưu tiên hoàn thiện các tuyến vành đai, trục hướng tâm, hệ thống cầu vượt sông và đẩy nhanh tiến độ các dự án xử lý môi trường cấp bách. Trước khi thông qua, chính quyền thành phố đã tiếp nhận hơn 8.300 ý kiến đóng góp từ cộng đồng dân cư, tập trung vào các vấn đề nóng như không gian sông Hồng, bảo tồn di sản và hạ tầng giao thông.