Hà Nội: Nghịch lý bố trí nhà ở xã hội vào đất... biệt thự sinh thái

Nhiều dự án tại Hà Nội không dành quỹ đất 20% để bố trí nhà ở xã hội

Thanh tra Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 1105/TB-TTCP, Thông báo Kết luận thanh tra việc chấp hành quy định pháp luật trong công tác quản lý sử dụng đất đai và quy hoạch xây dựng, cấp phép xây dựng trên địa bàn thành phố Hà Nội.

Đáng chú ý, theo Thông báo Kết luận thanh tra, trong giai đoạn từ 2011-2022, có tới 08 dự án khu đô thị, nhà ở có quy mô từ 10 ha trở lên khi được UBND TP phê duyệt quy hoạch đã hoàn toàn không dành quỹ đất 20% để phát triển NOXH.

Bên cạnh đó, có 03 dự án quy mô từ 10 ha trở lên có bố trí nhưng lại không đủ diện tích quỹ đất để xây dựng NOXH theo quy định. Đáng chú ý, có 04 dự án đã được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận cho phép nộp bằng tiền tương đương giá trị quỹ đất 20% và yêu cầu phải bố trí bù quỹ đất ở một địa điểm khác, nhưng đến thời điểm thanh tra, Hà Nội vẫn chưa thực hiện việc bố trí bù này.

Buông lỏng quản lý, dòng tiền khổng lồ chưa được tái đầu tư

Không chỉ lỏng lẻo trong việc cấp đất, việc quản lý dòng tiền thu từ quỹ đất 20% cũng bộc lộ nhiều vi phạm.

Từ năm 2011 đến trước ngày 13/8/2019, Hà Nội không theo dõi riêng việc quản lý, sử dụng số tiền tương đương giá trị quỹ đất 20%.

Thành phố chưa có văn bản hướng dẫn, đôn đốc các chủ đầu tư nộp tiền vào ngân sách; chưa tổng hợp được số thu từ các đơn vị; và khi tính nghĩa vụ tài chính của chủ đầu tư thì không tách riêng khoản này mà chỉ hạch toán chung vào tiền sử dụng đất. Mãi đến tháng 8/2019, Thành phố mới ban hành văn bản để thực hiện việc thu nộp và quản lý khoản tiền này.

Hậu quả của sự buông lỏng này là dù nguồn thu tương đương giá trị quỹ đất 20% từ các dự án thu về là rất lớn, nhưng UBND TP chưa bố trí nguồn vốn này để đầu tư xây dựng NOXH bằng ngân sách Nhà nước cho 10 dự án đã được bố trí quỹ đất. Việc này đã gây lãng phí nghiêm trọng nguồn lực đất đai của Thủ đô.

Trước hàng loạt vi phạm trên, Thanh tra Chính phủ đã kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND TP Hà Nội khẩn trương rà soát và bố trí đủ quỹ đất để xây dựng NOXH trong năm 2026 đối với các dự án từ 10ha trở lên đang "quên" hoặc thiếu quỹ đất.

Đồng thời, Thành phố cần đôn đốc các chủ đầu tư khẩn trương triển khai xây dựng nhà ở xã hội trên quỹ đất 20%; nếu không thực hiện sẽ xử lý theo quy định, thu hồi để giao chủ đầu tư khác.

Đối với Khu nhà ở sinh thái Xuân Phương, rà soát, xử lý, bố trí đủ quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội cho dự án thay thế ở địa điểm khác hoặc thu hồi quỹ đất 20% nhà ở xã hội của chủ đầu tư để xây dựng nhà ở xã hội tại dự án trong trường hợp dự án vẫn còn quỹ đất.

Đối với dự án nhà ở thương mại xây dựng nhà ở phục vụ cho cán bộ cấp Thứ trưởng và tương đương hiện đang dương chức công tác tại các cơ quan của Quốc hội, rà soát, điều chỉnh theo đúng mục tiêu dự án, quy hoạch chi tiết trước đó đã được chấp thuận, phê duyệt.