Mạch nguồn truyền thống hun đúc bản sắc Hà Tĩnh
Sáng 11/11, UBND tỉnh Hà Tĩnh tổ chức tọa đàm khoa học với chủ đề “Từ truyền thống lịch sử, văn hóa đến khát vọng phát triển trong kỷ nguyên mới”. Đây là hoạt động có ý nghĩa thiết thực nhân dịp kỷ niệm 195 năm thành lập tỉnh (1831 – 2026) và 35 năm tái lập tỉnh (1991 – 2026), đồng thời mở ra diễn đàn trao đổi, nhìn nhận sâu sắc hơn về hành trình phát triển của vùng đất giàu truyền thống.
Tham dự tọa đàm có các đồng chí Nguyễn Hồng Lĩnh, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh; Phan Thiên Định, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy cùng lãnh đạo, nguyên lãnh đạo tỉnh qua các thời kỳ.
Tọa đàm do các đồng chí Nguyễn Thị Nguyệt, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; Đặng Thị Quỳnh Diệp, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy và Nguyễn Viết Trường, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì.
Phát biểu chào mừng tọa đàm, Chủ tịch UBND tỉnh Phan Thiên Định khẳng định, những thành tựu Hà Tĩnh đạt được hôm nay là kết quả của quá trình bền bỉ phấn đấu, cống hiến qua nhiều thế hệ. Trong đó, tinh thần đoàn kết, đồng lòng của Nhân dân, sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị cùng những đóng góp của cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư đã tạo nên nền tảng quan trọng cho sự phát triển của địa phương.
Những kết quả ấy không chỉ phản ánh sự chuyển biến trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội, mà còn cho thấy ý nghĩa của việc lựa chọn và kiên trì thực hiện những định hướng phát triển phù hợp với điều kiện, tiềm năng của tỉnh.
Tuy nhiên, theo Chủ tịch UBND tỉnh, nhìn lại lịch sử không đơn thuần là nhắc nhớ những thành tựu đã qua. Điều quan trọng hơn là phải đánh giá một cách khách quan những mặt còn hạn chế, nhận diện các vấn đề đang đặt ra và rút ra những kinh nghiệm có giá trị cho chặng đường tiếp theo.
Từ yêu cầu đó, người đứng đầu UBND tỉnh đề nghị các nhà khoa học, chuyên gia và đại biểu tập trung phân tích sâu hơn những giá trị lịch sử, truyền thống cách mạng, văn hóa và phẩm chất con người Hà Tĩnh; đồng thời làm rõ những bài học trong quá trình xây dựng, bảo vệ và phát triển quê hương, nhất là 35 năm kể từ khi tỉnh được tái lập.
Một nội dung được đặc biệt quan tâm là vai trò của văn hóa và con người trong tạo dựng sức mạnh nội sinh. Truyền thống yêu nước, tinh thần hiếu học, ý chí vượt khó và khát vọng vươn lên từ lâu đã trở thành những phẩm chất tiêu biểu của con người Hà Tĩnh. Đây không chỉ là những giá trị cần được gìn giữ, mà còn phải được khơi dậy, bồi đắp và phát huy trong điều kiện phát triển mới.
Cùng với đó, việc bảo tồn, phát huy các giá trị di sản và bản sắc văn hóa địa phương cần được đặt trong mối quan hệ hài hòa với phát triển kinh tế - xã hội, tránh cách tiếp cận chỉ dừng lại ở gìn giữ mà chưa khai thác hiệu quả giá trị của di sản.
Đề cập đến những yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, Chủ tịch UBND tỉnh cũng lưu ý việc đánh giá toàn diện lợi thế, cơ hội và thách thức của Hà Tĩnh trong không gian phát triển mới. Các vấn đề về liên kết vùng, hạ tầng logistics, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cần được nghiên cứu, đề xuất những giải pháp cụ thể, phù hợp với tiềm năng và điều kiện thực tiễn của địa phương.
Chuyển hóa giá trị truyền thống thành động lực phát triển
Làm rõ mục đích và những vấn đề đặt ra tại tọa đàm, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Viết Trường cho rằng, đây là dịp nhìn nhận toàn diện tiến trình phát triển của Hà Tĩnh trên nhiều phương diện, từ lịch sử, văn hóa, giáo dục, con người đến kinh tế, quản trị, khoa học và công nghệ.
Qua gần hai thế kỷ, vùng đất Hà Tĩnh đã hình thành nên những giá trị riêng, được bồi đắp qua các thế hệ và thử thách trong nhiều giai đoạn lịch sử. Những giá trị ấy góp phần tạo nên bản sắc địa phương, đồng thời là nền tảng tinh thần quan trọng trong hành trình xây dựng và phát triển quê hương.
Theo định hướng của ban tổ chức, các tham luận và công trình nghiên cứu tại tọa đàm không chỉ tập trung tái hiện những dấu mốc lịch sử, mà còn hướng đến việc lý giải các nhân tố tạo nên thành tựu, nhận diện những hạn chế và tìm kiếm lời giải cho các bài toán phát triển hiện nay.
Trên tinh thần đó, các đại biểu tập trung trao đổi 5 nhóm vấn đề lớn. Trước hết là làm rõ vị thế, vai trò và những đóng góp của Hà Tĩnh trong dòng chảy lịch sử dân tộc; qua đó khẳng định những giá trị truyền thống đã được hun đúc qua nhiều thế hệ. Tiếp đến là nhìn nhận chặng đường 35 năm tái lập tỉnh, đánh giá những chuyển biến về kinh tế - xã hội, mô hình tăng trưởng và những kinh nghiệm trong lãnh đạo, quản lý, tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển.
Một nội dung quan trọng khác là nhận diện sâu sắc hơn bản sắc văn hóa, phẩm chất con người Hà Tĩnh và sức mạnh nội sinh từ những giá trị truyền thống. Đây được xem là nền tảng để xây dựng con người đáp ứng yêu cầu phát triển, đồng thời tạo sự gắn kết giữa nguồn lực văn hóa với các mục tiêu kinh tế - xã hội.
Bên cạnh đó, việc tổ chức lại không gian phát triển, tăng cường liên kết vùng, khai thác hiệu quả tiềm năng và lợi thế cũng được đặt ra như một yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của tỉnh.
Đặc biệt, trước những thay đổi nhanh chóng của khoa học công nghệ và phương thức quản lý hiện đại, các ý kiến tập trung đề xuất hướng đổi mới quản trị, phát huy vai trò kiến tạo của chính quyền, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, tạo thêm động lực cho tăng trưởng.
Những vấn đề được đặt ra cho thấy, phát triển Hà Tĩnh trong giai đoạn mới không thể chỉ dựa vào những lợi thế sẵn có, mà cần có tư duy đổi mới, cách tiếp cận dài hạn và sự kết hợp hài hòa giữa nguồn lực truyền thống với những động lực tăng trưởng mới.
Phát biểu bế mạc tọa đàm, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Nguyệt đánh giá cao chất lượng các tham luận và ý kiến trao đổi của đại biểu. Theo đó, những nội dung được thảo luận đã góp phần làm rõ hơn chiều sâu lịch sử, văn hóa và con người Hà Tĩnh trong tiến trình phát triển của dân tộc; đồng thời khẳng định những giá trị bền vững của truyền thống yêu nước, tinh thần cách mạng, ý chí đoàn kết và nghị lực vượt khó của các thế hệ người dân địa phương.
Đáng chú ý, những kinh nghiệm được đúc kết từ quá trình lãnh đạo, quản lý và tổ chức phát triển qua các thời kỳ, nhất là 35 năm tái lập tỉnh, là cơ sở quan trọng để Hà Tĩnh tiếp tục hoàn thiện định hướng phát triển trong thời gian tới.
Để những kết quả của tọa đàm thực sự phát huy giá trị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan tiếp thu, tổng hợp đầy đủ các tham luận, ý kiến đóng góp; hoàn thiện báo cáo kết quả và kỷ yếu khoa học, bảo đảm tính chính xác, khách quan và có cơ sở khoa học.
Các sở, ngành, địa phương cần chủ động nghiên cứu, vận dụng những luận cứ và kiến nghị phù hợp vào thực tiễn công tác. Trong đó, chú trọng bảo tồn, phát huy giá trị lịch sử, văn hóa, di sản; tăng cường giáo dục truyền thống, xây dựng con người Hà Tĩnh và gắn kết nguồn lực văn hóa, con người với mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.
Đối với những vấn đề liên quan đến cơ chế, chính sách, tổ chức không gian phát triển, liên kết vùng, đầu tư hạ tầng, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, các cơ quan chức năng cần rà soát, phân loại cụ thể để tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết trên cơ sở điều kiện thực tế và khả năng huy động nguồn lực của tỉnh.
