Cách trung tâm của TP Thanh Hóa (cũ) khoảng 4km về phía Tây Nam, hòn Vọng Phu (còn gọi là Vọng Phu Trạch) nằm trên đỉnh núi Nhồi (phường Đông Quang) đứng hiên ngang giữa đất trời. Đây là một trong những thắng cảnh nổi tiếng của xứ Thanh, biểu tượng về tình thủy chung son sắt của vợ chồng.
Hòn Vọng Phu là cột đá cao khoảng 20m, nhìn từ xa tựa như hình dáng một người phụ nữ bồng con, mặt ngoảnh ra biển. Cũng bởi vậy, người dân địa phương tin rằng, hòn Vọng Phu gắn liền với sự tích người phụ nữ thủy chung chờ chồng đến hóa đá. Để chiêm ngưỡng cận cảnh hòn Vọng Phu, du khách buộc lòng phải đi qua hàng trăm bậc thềm bằng đá.
Theo truyền thuyết dân gian, xưa kia có đôi vợ chồng nghèo rất mực thương yêu nhau. Nghe nói trên đỉnh núi cao có giống cỏ quý có thể đổi được vàng, bạc. Vì mong muốn vợ con có cuộc sống tốt hơn, ngày nọ người chồng đã từ dã để đi tìm thảo dược. Nhiều ngày trôi qua vẫn không thấy chồng trở về, người vợ trẻ đã quyết tâm ôm con đi tìm. Nàng trèo đèo, lội suối, chẳng quản ngại khó khăn, vất vả nhưng chẳng một chút tung tích của chồng.
Đến một ngày, người mẹ bồng con tìm đến đỉnh núi cao với hi vọng từ đây có thể nhìn thấy người chồng trở về. Họ hướng tầm mắt về phía biển đông với tất cả những ngóng trông, đợi chờ để rồi hóa đá. Chính vì vậy, núi Nhồi còn được dân gian gọi là núi Vọng phu và khối đá mang hình hài người mẹ bế con chờ chồng trở về vẫn được gọi là vọng phu thạch đá chờ chồng.
Ông Lê Đình Lâm, (68 tuổi, nhà ngay cạnh chân núi Nhồi) cho hay: “Vọng Phu đây rất linh thiêng, lên đến đỉnh núi hay còn gọi là lên cổng trời. Cứ vào mùng 9 tháng giêng (âm lịch) hàng năm người dân quanh đây và các du khách thập phương đều đến dâng hương, cầu sức khỏe, may mắn, bình an và cầu cho mưa thuận gió hòa, công việc hanh thông. Vào tháng 6/2022 núi phải chịu tác động bởi thiên nhiên nên đã bị rơi xuống khoảng 15 khối đá. Hiện tại UBND tỉnh đang tiến hành gia cố và bảo vệ”.
Đầu tháng 5/2025, UBND tỉnh Thanh Hóa đã phê duyệt dự án đầu tư xây dựng công trình: Bảo tồn, gia cố di tích hòn Vọng Phu thuộc Cụm di tích nghệ thuật và thắng cảnh núi Nhồi, phường An Hưng, TP.Thanh Hóa (cũ) nay là phường Đông Quang, tỉnh Thanh Hóa với tổng mức đầu tư công trình là 17 tỉ đồng từ nguồn ngân sách của tỉnh. Thời gian hoàn thiện trước ngày 31/12/2025.
