Ngày mai (13/8), Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội tổ chức cuộc họp toàn thể để cho ý kiến về các nội dung do Ủy ban chủ trì thẩm tra liên quan đến định hướng sửa đổi Luật Đất đai 2024, Luật Nhà ở 2023 và Luật Kinh doanh bất động sản 2023.
Liên quan đến dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đánh giá cao dự thảo Tờ trình định hướng chính sách sửa đổi Luật Nhà ở 2023 của Chính phủ gửi Quốc hội, trong đó đề xuất sửa đổi, bổ sung 11 quy định nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn.
Tuy nhiên, ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, cho rằng dự thảo vẫn còn một số nội dung cần tiếp tục trao đổi. Trong đó, Hiệp hội đề nghị bổ sung chính sách đối với nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng ở của cá nhân để cho thuê dài hạn, hay còn gọi là các khu nhà trọ có nhiều phòng cho thuê.
Theo HoREA, loại hình này đang đáp ứng nhu cầu chỗ ở rất lớn của công nhân, người thu nhập thấp tại đô thị và người nhập cư, nhưng chưa được quy định đầy đủ trong dự thảo Luật Nhà ở.
Đề nghị bổ sung nhà trọ nhiều phòng vào Luật Nhà ở
HoREA đề nghị bổ sung loại hình nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng ở của cá nhân để cho thuê dài hạn vào Điều 30 dự thảo Luật Nhà ở. Theo đó, cá nhân có quyền sử dụng đất ở hợp pháp xây dựng nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ hoặc nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng ở để cho thuê thì việc đầu tư xây dựng phải tuân thủ quy định của pháp luật về xây dựng.
Các công trình này phải đáp ứng yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy. Đồng thời, đối với nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ hoặc nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng cho thuê, công trình phải đáp ứng điều kiện về đường giao thông theo quy định của UBND cấp tỉnh để phương tiện chữa cháy có thể tiếp cận khi xảy ra sự cố.
Trường hợp cá nhân có quyền sử dụng đất ở hợp pháp xây dựng nhà ở để bán thì phải đáp ứng điều kiện làm chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở và thực hiện theo các quy định pháp luật có liên quan.
Đáng chú ý, HoREA đề nghị bổ sung quy định cho phép cá nhân đầu tư nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ hoặc nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng ở để cho các đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội thuê dài hạn được hưởng các chính sách ưu đãi tương tự chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội.
Theo Hiệp hội, đây là chính sách cần thiết để khuyến khích cá nhân tham gia đầu tư nhà ở cho thuê, qua đó bổ sung nguồn cung phù hợp với khả năng chi trả của người lao động và người thu nhập thấp.
HoREA cho biết dự thảo Luật Nhà ở hiện quy định trường hợp cá nhân phát triển nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ để bán, cho thuê mua, cho thuê, thường được gọi là “chung cư mini”. Tuy nhiên, trên thực tế còn một loại hình rất phổ biến là các khu nhà trọ một tầng hoặc nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng cho thuê dài hạn.
Loại hình này phát triển mạnh tại các đô thị, địa phương có tốc độ công nghiệp hóa cao và các trung tâm du lịch, nghỉ dưỡng lớn, chủ yếu phục vụ công nhân, người thu nhập thấp và người nhập cư.
Riêng TP.HCM (cũ) có hơn 60.470 khu nhà trọ với hơn 560.000 phòng cho thuê dài hạn, đáp ứng chỗ ở cho hơn 1,4 triệu người. Tại Bình Dương (cũ), có khoảng 1,2 triệu người nhập cư, trong đó phần lớn có nhu cầu thuê phòng trọ để ở.
Từ thực tế này, HoREA cho rằng bên cạnh quy định về nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ của cá nhân, cần bổ sung trường hợp cá nhân đầu tư xây dựng nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng ở để cho các đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội thuê.
Theo Hiệp hội, việc bổ sung quy định sẽ giúp tăng cường quản lý nhà nước đối với loại hình nhà ở này, đồng thời tạo điều kiện để nguồn lực tư nhân tham gia phát triển nhà ở cho thuê.
HoREA đề nghị ưu đãi cá nhân xây nhà trọ cho người thu nhập thấp
Bên cạnh Điều 30, HoREA đề nghị bổ sung quy định vào Điều 64 dự thảo Luật Nhà ở về hình thức phát triển nhà ở xã hội. Cụ thể, Hiệp hội đề nghị bổ sung nội dung: “Cá nhân xây dựng nhà ở xã hội để cho đối tượng quy định tại khoản 1 Điều 61 của Luật này”.
Theo HoREA, dự thảo Luật Nhà ở hiện không còn quy định hình thức cá nhân xây dựng nhà ở xã hội để cho các đối tượng thuộc diện chính sách thuê. Trong khi đó, nội dung này từng được quy định tại Luật Nhà ở 2014 và Luật Nhà ở 2023.
Hiệp hội cho rằng nếu không kế thừa quy định này có thể dẫn đến việc bỏ sót nguồn lực từ cá nhân và cộng đồng dân cư trong phát triển nhà ở xã hội cho thuê. Đây là nguồn lực có thể tham gia xây dựng các khu nhà trọ nhiều phòng hoặc nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ phục vụ nhu cầu thuê dài hạn.
Do đó, HoREA đề nghị bổ sung trở lại quy định cho phép cá nhân xây dựng nhà ở xã hội để cho các đối tượng thuộc diện chính sách thuê vào Điều 64 dự thảo Luật Nhà ở.
Đồng thời, Hiệp hội đề nghị áp dụng chính sách ưu đãi tương tự chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội đối với cá nhân đầu tư nhà ở riêng lẻ có nhiều phòng hoặc nhà ở nhiều tầng, nhiều căn hộ để cho các đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội thuê dài hạn.
Theo HoREA, việc này sẽ góp phần huy động thêm nguồn lực xã hội, mở rộng nguồn cung nhà ở cho thuê và đáp ứng tốt hơn nhu cầu chỗ ở của công nhân, người thu nhập thấp và người nhập cư tại các đô thị, khu công nghiệp.
