Quỹ Tiền tệ Quốc tế IMF vừa phát đi cảnh báo rằng triển vọng kinh tế thế giới có thể xấu hơn đáng kể nếu xung đột tại Trung Đông tiếp tục kéo dài đến năm 2027, trong bối cảnh giá dầu leo thang và áp lực lạm phát gia tăng trên diện rộng.
Phát biểu tại một sự kiện của Viện Milken, Tổng giám đốc IMF Kristalina Georgieva cho biết kịch bản tham chiếu mà tổ chức này đưa ra trước đó đang ngày càng trở nên lạc hậu so với diễn biến thực tế. Kịch bản này từng giả định xung đột chỉ diễn ra trong thời gian ngắn, từ đó dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu đạt 3,1% và lạm phát ở mức 4,4%.
Theo bà Georgieva, mỗi ngày trôi qua đều khiến kịch bản nói trên tụt lại phía sau khi những yếu tố rủi ro mới liên tục xuất hiện. Giá dầu đã vượt mốc 100 USD một thùng và có xu hướng tiếp tục đi lên, trong khi các áp lực lạm phát bắt đầu tích tụ trở lại tại nhiều nền kinh tế lớn.
Trong bối cảnh đó, IMF cho rằng kịch bản bất lợi từng được xây dựng cho giai đoạn tới đang dần trở thành hiện thực. Trước đó, tổ chức này đã đưa ra ba kịch bản tăng trưởng toàn cầu cho giai đoạn 2026 đến 2027, bao gồm kịch bản cơ sở, kịch bản bất lợi và kịch bản suy thoái nghiêm trọng. Ở trường hợp xấu nhất, tăng trưởng kinh tế toàn cầu có thể giảm xuống chỉ còn 2%, trong khi lạm phát vọt lên mức 5,8%.
Lãnh đạo IMF nhấn mạnh rằng thị trường năng lượng đang đóng vai trò then chốt trong việc định hình triển vọng kinh tế vĩ mô toàn cầu. Nếu giá dầu tiến sát mốc 125 USD một thùng, chi phí sản xuất và vận chuyển sẽ tăng mạnh, từ đó lan rộng sang giá hàng hóa tiêu dùng, gây sức ép trực tiếp lên thu nhập thực tế của người dân và khả năng phục hồi của doanh nghiệp.
Bà Georgieva cũng lưu ý rằng cho đến thời điểm hiện tại, kỳ vọng lạm phát dài hạn vẫn tương đối ổn định và điều kiện tài chính toàn cầu chưa bị siết chặt đáng kể. Tuy nhiên, trạng thái cân bằng mong manh này có thể nhanh chóng bị phá vỡ nếu xung đột kéo dài và các cú sốc nguồn cung tiếp tục xuất hiện.
Theo đánh giá của IMF, nguy cơ lớn nhất nằm ở việc các nền kinh tế phản ứng không đồng bộ trước biến động giá năng lượng. Khi nguồn cung bị thu hẹp, nhu cầu buộc phải điều chỉnh theo, nếu không áp lực lạm phát sẽ bùng phát mạnh hơn và buộc các ngân hàng trung ương phải duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt trong thời gian dài hơn dự kiến.
Cảnh báo của IMF được đưa ra trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vốn đã chịu nhiều sức ép từ tăng trưởng chậm lại, nợ công cao và những bất ổn địa chính trị ngày càng phức tạp. Nếu kịch bản xấu xảy ra, không chỉ các nền kinh tế đang phát triển mà cả các quốc gia phát triển cũng sẽ phải đối mặt với những thách thức lớn trong việc ổn định tăng trưởng, kiểm soát lạm phát và bảo đảm an sinh xã hội.
