Sự kiện được tổ chức nhân dịp kỷ niệm 85 năm Báo Việt Nam Độc lập ra đời (01/8/1941 – 01/8/2026), 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 – 2026),
Tham dự buổi lễ khai mạc có ông Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam; ông Phan Thăng An, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Cao Bằng cùng các lãnh đạo tỉnh Cao Bằng, nhà báo, nhà nghiên cứu và đông đảo công chúng.
Với chủ đề "Báo Việt Nam Độc lập và hành trình phát triển của Báo chí cách mạng Việt Nam", không gian trưng bày giới thiệu gần 200 hình ảnh, tư liệu, hiện vật qua 26 vách trưng bày, tái hiện những dấu mốc quan trọng của nền báo chí cách mạng Việt Nam nói chung và Báo Việt Nam Độc lập nói riêng. Mỗi tư liệu, hiện vật là một lát cắt lịch sử, góp phần khắc họa hành trình bền bỉ của các thế hệ nhà báo - chiến sĩ đồng hành cùng sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước.
Triển lãm được bố cục thành 5 chủ đề xuyên suốt. Mở đầu là "Từ Báo Thanh Niên đến Pác Bó - nơi khởi nguồn Báo Việt Nam Độc lập", tái hiện hành trình Nguyễn Ái Quốc sáng lập các tờ báo cách mạng đầu tiên như Le Paria (Người cùng khổ), Thanh Niên và đặc biệt là sự ra đời của Báo Việt Nam Độc lập tại Pác Bó (Cao Bằng) vào mùa xuân năm 1941. Không gian này giới thiệu nhiều số báo gốc, giúp công chúng hình dung những khó khăn, gian khổ trong quá trình biên tập, in li-tô và phát hành báo giữa điều kiện hoạt động bí mật của cách mạng.
Tiếp đó, chủ đề "Báo chí với Cách mạng Tháng Tám và xây dựng Nhà nước Việt Nam mới" làm nổi bật vai trò của báo chí trong công tác tuyên truyền, vận động quần chúng giành chính quyền năm 1945, đồng thời phản ánh sự phát triển của hệ thống báo chí cách mạng trong những năm đầu xây dựng Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Hai chủ đề "Báo chí trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp" và "Báo chí trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước" tái hiện hình ảnh những nhà báo - chiến sĩ bám sát các chiến trường, ghi lại những khoảnh khắc lịch sử bằng ngòi bút và máy ảnh, góp phần cổ vũ tinh thần chiến đấu của quân và dân cả nước. Không gian trưng bày cũng phản ánh khí thế thi đua lao động, sản xuất ở miền Bắc, phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở miền Nam, cùng những đóng góp của nhân dân Cao Bằng trong các cuộc kháng chiến.
Khép lại hành trình là chủ đề "Báo chí Cao Bằng trong dòng chảy báo chí cách mạng Việt Nam", giới thiệu những hình ảnh về Chủ tịch Hồ Chí Minh trong các lần trở lại Cao Bằng, những dấu ấn của Chiến dịch Biên giới năm 1950, đồng thời khắc họa quá trình hình thành, phát triển của báo chí Cao Bằng qua các thời kỳ và diện mạo của đội ngũ người làm báo địa phương trong giai đoạn chuyển đổi số.
Điểm nhấn của triển lãm là không gian trải nghiệm tương tác ứng dụng công nghệ số do Công ty VTC Dịch vụ Truyền hình số (VTC Digital), thuộc Tổng Công ty Truyền thông đa phương tiện VTC thực hiện. Tại đây, công chúng có thể đeo kính VR 360 để "bước vào" Khu di tích quốc gia đặc biệt Pác Bó, khám phá Lán Khuổi Nặm - nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và trực tiếp làm Báo Việt Nam Độc lập. Chỉ bằng vài thao tác trên màn hình cảm ứng, khách tham quan còn có thể tra cứu tư liệu, tương tác với các hiện vật số hóa, theo dõi hành trình phát triển của Báo Việt Nam Độc lập và báo chí cách mạng Việt Nam qua từng giai đoạn lịch sử.
Bên cạnh các số báo Việt Nam Độc lập nguyên bản, công chúng có thể trực tiếp quan sát quy trình in báo bằng kỹ thuật in đá (li-tô) - phương pháp đã tạo nên những số báo đầu tiên giữa núi rừng Pác Bó.
Qua đó, lịch sử báo chí cách mạng được tái hiện sinh động, gần gũi, góp phần lan tỏa những giá trị lịch sử của tờ báo do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập cũng như truyền thống vẻ vang của nền báo chí cách mạng Việt Nam.
Một số hình ảnh tại sự kiện:
Ngày 28/01/1941, sau hơn ba mươi năm bôn ba tìm đường cứu nước, Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trở về Tổ quốc, lựa chọn Pác Bó - Cao Bằng làm nơi đặt nền móng cho cuộc cách mạng giải phóng dân tộc.
Từ mảnh đất địa đầu thiêng liêng này, cùng với việc xây dựng căn cứ địa cách mạng, Người đã sáng lập Báo Việt Nam Độc lập - cơ quan tuyên truyền đầu tiên của Mặt trận Việt Minh.
Không chỉ đơn thuần là một tờ báo, Báo Việt Nam Độc lập đã trở thành tiếng nói của cách mạng, thức tỉnh lòng yêu nước, khơi dậy ý chí tự lực tự cường, quy tụ sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, góp phần chuẩn bị cho thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945.
Trải qua 85 năm, những giá trị tư tưởng, lịch sử và nhân văn mà Báo Việt Nam Độc lập để lại vẫn còn nguyên giá trị, tiếp tục soi sáng cho sự nghiệp báo chí cách mạng Việt Nam trong thời đại mới.