Tại Hội nghị Thượng đỉnh về Đăng ký Truyền thông của INMA gần đây, Christine Loureiro, biên tập viên cấp cao phụ trách tương tác khán giả và báo chí trực tiếp của tờ Toronto Sta, đã chia sẻ một thử nghiệm đơn giản nhưng tạo ra tác động lớn, đó là biến phần bình luận từ nơi ồn ào, dễ bị bỏ qua thành một không gian tương tác thực sự giữa nhà báo và độc giả.
Câu hỏi Christine đặt ra là điều gì xảy ra nếu nhà báo không phớt lờ phần bình luận mà chủ động tham gia?
Thử nghiệm bắt đầu với 12 nhà báo, thuộc nhiều độ tuổi, lĩnh vực và mức độ hoài nghi khác nhau. Nhiệm vụ là trong vòng 6 tuần, mỗi người chỉ cần hai lần tham gia bình luận, hoặc phản hồi trực tiếp dưới bài viết. Không thay đổi quy trình làm việc, không áp lực chỉ tiêu, chỉ đơn giản là thử.
Hiệu quả nhanh chóng xuất hiện trong một bài viết về hệ thống camera giám sát tốc độ tự động ở Ontario. Trước đó, mỗi bài thường có từ 1 đến 600 bình luận, toàn bộ đều là người dùng đã đăng ký, tranh luận rất sôi nổi.
Tòa soạn quyết định để một phóng viên dành một giờ trực tiếp tham gia, trả lời câu hỏi, chỉnh sửa thông tin sai lệch. Kết quả vượt xa kỳ vọng. Số bình luận và phản hồi tăng gần 13 lần so với trung bình ngày hôm đó. Số người tham gia bình luận tăng 15 lần. Lượt thích và không thích tăng gấp 8 lần.
Nhưng điều đáng chú ý không nằm ở con số. Cuộc thảo luận bắt đầu tạo ra giá trị biên tập. Độc giả chia sẻ trải nghiệm cá nhân, kể lại những lần bị phạt vì vượt tốc độ chỉ một chút. Những câu chuyện này được thu thập, đưa vào công cụ AI để lọc ra các ý kiến đáng chú ý, từ đó đề xuất nguồn phỏng vấn tiềm năng cho phóng viên. Ban đầu, nhóm không chủ đích tìm đề tài mới từ bình luận, nhưng cuối cùng lại tìm được.
Từ một thử nghiệm nhỏ, chương trình nhanh chóng được mở rộng. Sau ba đợt đào tạo, khoảng 75 nhà báo đã tham gia, với mục tiêu áp dụng cho toàn bộ tòa soạn trong năm nay.
Một ví dụ khác cho thấy tiềm năng của mô hình này là loạt podcast điều tra Suspicion: The Billionaire Murders, xoay quanh một vụ án mạng chưa được giải quyết liên quan đến một tỷ phú ở Toronto. Người dẫn chương trình là Kevin Donovan - phóng viên theo sát vụ việc.
Sau mỗi tập phát sóng, Donovan dành thời gian vào thứ Ba để trực tiếp trả lời bình luận của độc giả. Nội dung này được đặt sau paywall nhằm khuyến khích đăng ký trả phí.
Ông có thể ngồi trả lời trong hai giờ, tuần sau nhiều tương tác hơn tuần trước. Độc giả không chỉ đặt câu hỏi mà còn đưa ra giả thuyết, gợi ý điều tra. Một số ý kiến được đánh giá là có giá trị thực tế. Nhóm điều tra thậm chí nửa đùa nửa thật rằng chính độc giả có thể góp phần giải vụ án.
Từ một khu vực từng bị xem là “vùng ồn ào” của báo điện tử, phần bình luận - khi có sự hiện diện của nhà báo - đã chuyển thành một hệ sinh thái nội dung mở rộng. Nó không còn chỉ là mục bình luận, mà nó đã trở thành cộng đồng.
