Con số này, bao gồm cả hàng hóa và dịch vụ, tương đương 28% tổng sản phẩm quốc nội danh nghĩa của Nga. Ước tính này dựa trên dữ liệu của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế.
Các biện pháp trừng phạt có thể gây tổn hại đến sản lượng của Nga nhiều hơn so với sự lây lan của COVID-19 vào năm 2020. Ảnh: Getty Images.
Mặc dù việc Nga phải hứng chịu con số thiệt hại ước tính này là không khả thi do thiếu các biện pháp trừng phạt thống nhất trên toàn thế giới, nhưng cũng ước tính trên cũng có thể đúng một phần, tùy thuộc vào việc các nước phương Tây có thể giảm bớt sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga hay không.
Các mặt hàng xuất khẩu liên quan đến năng lượng, bao gồm dầu và khí đốt, chiếm khoảng một nửa tổng kim ngạch xuất khẩu của Nga, phần lớn còn lại đến từ các nguyên liệu như thép, kim loại quý và gỗ xẻ.
Mỹ đã cấm nhập khẩu dầu và khí đốt của Nga, và Liên minh châu Âu đã đưa ra lệnh cấm đối với than và thép. Xuất khẩu sang Nga cũng đã được nhắm mục tiêu, với Washington và Brussels, cùng với Nhật Bản, hạn chế các lô hàng có công nghệ tiên tiến.
Trung Quốc, đối tác thương mại lớn nhất của Nga, đã không áp đặt lệnh trừng phạt nào đối với Moscow. Nếu loại bỏ Trung Quốc khỏi những dữ liệu tính toán thì tổng thiệt hại mà Nga phải hứng chịu vẫn lên tới 400 tỷ USD, tương đương khoảng 24% GDP của quốc gia này.
Mỹ, Châu Âu, Nhật Bản và những nước khác cũng sẽ bị ảnh hưởng kinh tế từ việc cắt giảm xuất khẩu của họ sang Nga. Nhưng tổng số ước tính khoảng 300 tỷ USD sẽ ít hơn thiệt hại đối với Nga.
Và việc cắt giảm nhập khẩu vào Nga cũng sẽ giáng một đòn đau vào Moscow. Ví dụ, ngành công nghiệp khai thác sẽ bị ảnh hưởng nếu thiếu vật liệu và thiết bị cần thiết.
Tác động sẽ đặc biệt đáng chú ý đối với công nghệ, thứ mà Nga phụ thuộc nhiều vào thế giới bên ngoài. Nếu Nhật Bản, Mỹ, Châu Âu và Trung Quốc giảm một nửa nguồn cung cấp linh kiện điện tử, chất bán dẫn và các mặt hàng thiết yếu công nghệ khác cho Nga, sản xuất trong nước sẽ giảm khoảng 110 tỷ USD, theo ước tính dựa trên dữ liệu đầu vào đầu ra của Ủy ban Châu Âu. Tổng sản lượng tính theo giá trị sẽ giảm khoảng 3%.
Theo công ty nghiên cứu CEIC Data, các biện pháp trừng phạt có thể gây tổn hại đến sản lượng của Nga nhiều hơn so với sự lây lan của COVID-19 vào năm 2020. Trước đó, GDP thực tế và danh nghĩa của nước này giảm hơn 2% trong năm 2020 do đại dịch gây ra.
Nếu loại bỏ thị phần cung cấp công nghệ cao đáng kể của Trung Quốc cho Nga, thì sản lượng công nghiệp bị mất của Nga chỉ còn 38 tỷ USD. Điều này cho thấy tác động của các biện pháp trừng phạt sẽ bị hạn chế nếu Trung Quốc duy trì nguồn cung cấp các sản phẩm linh kiện công nghệ cho Nga.
Tuy nhiên, Châu Âu cũng sẽ phải gánh chịu hậu quả nếu các quốc gia phương Tây không thể nhập khẩu từ Nga. Nếu nhập khẩu xăng dầu và khí đốt sang châu Âu giảm một nửa, sản lượng ở Đức sẽ giảm khoảng 25 tỷ USD và sản lượng ở Pháp và Ý lần lượt là 13 tỷ USD.
Liên minh châu Âu đang thực hiện các bước để giảm sự phụ thuộc vào năng lượng của Nga nhưng đã ngừng cấm nhập khẩu dầu và khí đốt. Việc tìm kiếm các nguồn thay thế và mở rộng sử dụng năng lượng tái tạo được coi là cấp thiết để làm sâu sắc thêm các lệnh trừng phạt áp đặt lên Nga.
Huy Hoàng (Theo Asia Nikkei)
