Nga: Tăng chi tiêu cho quốc phòng là “không bền vững”

(CLO) Xung đột Nga – Ukraine leo thang đã buộc Điện Kremlin phải tăng chi tiêu quốc phòng, ước tính “sự hỗn loạn” này có thể gia tăng vào năm 2023. Ngân sách quốc phòng tăng vọt đồng nghĩa với việc chi tiêu của chính phủ Nga kém linh hoạt và hiệu quả hơn.

Theo Viện nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI) tại Thụy Điển, Nga xếp thứ 5 trên thế giới về chi tiêu quốc phòng trong năm 2021. Theo đó, Moscow ước tính đã chi tiêu quân sự 65,9 tỉ USD trong năm 2021, tăng 2,9% so với năm 2020 và là năm thứ ba liên tiếp tăng trưởng sau giai đoạn giảm bớt từ 2016-2019. 

Kể từ tháng 5/2022, Chính phủ Nga đã không công bố nhiều dữ liệu về ngân sách quốc phòng. Tuy nhiên, ước tính, chi tiêu quốc phòng từ tháng 1 - tháng 4 đạt tổng cộng gần 1,6 nghìn tỷ rúp (26,4 tỷ USD), với khoảng 500 tỷ rúp (8,3 tỷ USD) chi cho mỗi tháng cho tháng 3 và tháng 4. So với những năm trước, mỗi tháng ước tính quốc gia này chỉ chi khoảng 300 tỷ rúp (5 tỷ USD).

nga tang chi tieu cho quoc phong la khong ben vung hinh 1

Xe tăng của lực lượng Nga tại Luhansk hồi tháng 5. Ảnh: Reuters.

Ước tính này tương quan với hai sự kiện chính. Đầu tiên, vào tháng 6/2022, chi tiêu kế hoạch bổ sung cho sản xuất vũ khí được ước tính chính thức vào khoảng 600–700 tỷ rúp (9,9 tỷ - 11,6 tỷ USD). Thứ hai, sau khi sửa đổi vào tháng 9/2022, dự toán cho toàn bộ ngân sách quốc phòng của Nga năm 2022 đã được điều chỉnh lên 4,7 nghìn tỷ rúp (77,7 tỷ USD), và thay đổi này chắc chắn sẽ không phải là lần cuối cùng.

Theo cách này, chính chi tiêu quốc phòng đang khiến ngân sách nhà nước Nga mất cân bằng. Và khoản chi này không bao gồm tài trợ cho các cơ quan an ninh và thực thi pháp luật, chẳng hạn như Rosgvardia (Vệ binh Quốc gia Nga) và Cơ quan An ninh Liên bang Nga, những cơ quan cũng tham gia vào cuộc chiến chống Ukraine.

Ban đầu, ngân sách năm 2022 dành cho các tổ chức an ninh và thực thi pháp luật được đặt ở mức 2,8 nghìn tỷ rúp (46,3 tỷ USD), nhưng bằng chứng cho thấy kế hoạch đã bị thay đổi đáng kể nhiều lần kể từ đó, theo TASS, ngày 21 tháng 9 năm 2021).

Năm 2023, ước tính, đề xuất ngân sách xem xét gần 5 nghìn tỷ rúp (82,6 tỷ USD) cho quốc phòng và 4,2 nghìn tỷ rúp (69,4 tỷ USD) cho an ninh và thực thi pháp luật, tăng từ 3,6 nghìn tỷ rúp ((59,5 tỷ USD) được lên kế hoạch trước đó và 2,9 nghìn tỷ rúp (47,9 tỷ USD) tương ứng.

Theo cách này, dự kiến, nếu chiến tranh Nga – Ukraine tiếp tục kéo dài đến cuối năm 2022, thì chi tiêu quốc phòng của Nga rất có thể sẽ cao hơn đáng kể hơn 5 nghìn tỷ rúp (82,6 tỷ USD).

Ngân sách quốc phòng tăng vọt đồng nghĩa với việc chi tiêu của chính phủ Nga kém linh hoạt và hiệu quả hơn. Do đó, Moscow đã quyết định chia sẻ gánh nặng chi tiêu quốc phòng với ngân sách địa phương và khu vực bằng việc yêu cầu mua thiết bị lưỡng dụng, máy bay không người lái thương mại, hệ thống dẫn đường bằng laser và các nguồn cung cấp khác thông qua yêu cầu trực tiếp từ Bộ Quốc phòng Nga, theo Publication.pravo.gov.

Quá trình này kết hợp chặt chẽ với quá trình huy động vốn, tuy nhiên không chỉ đối mặt với sự hỗn loạn mà còn thiếu hụt trang thiết bị cơ bản, thuốc men và hệ thống hỗ trợ chiến đấu cho những người lính mới. Như vậy, ngân sách quốc phòng Nga năm 2023 có thể nhận thêm tiền, nhưng điều đó sẽ phụ thuộc vào quy mô và mức độ thành công của việc huy động.

Tuy nhiên, vấn đề ở đây là hiện nay, không có ngân sách khu vực nào ở Nga độc lập với những ý tưởng của Điện Kremlin và do đó, không một ngân sách địa phương nào độc lập với các chỉ thị khu vực. Nghĩa là quyết định của chính phủ trong việc sử dụng ngân sách địa phương và khu vực cho các nhu cầu quốc phòng đã tạo ra sự mất cân đối và bất ổn hơn nữa trong hệ thống kinh tế-chính trị của Nga. Và điều đó đặc biệt đúng khi Điện Kremlin phải vật lộn với cuộc khủng hoảng kinh tế sâu sắc, lệnh cấm vận quốc tế đối với nguồn cung cấp công nghệ và thiết bị công nghiệp và giảm xuất khẩu.

Mặc dù nguyên nhân chính khiến chi tiêu quốc phòng của Nga tăng lên là do tổn thất lớn về nhân lực và vũ khí, nhưng sự gia tăng này rất có thể sẽ chỉ làm tăng chi phí sản xuất và mua sắm vũ khí và trang thiết bị quân sự, thay vì cải thiện số lượng và chất lượng.

Tình trạng thâm hụt lực lượng lao động nói chung trong nền kinh tế Nga, bao gồm cả trong ngành công nghiệp quốc phòng, là một vấn đề nghiêm trọng ngay cả trước chiến tranh, trong khi đó xung đột giữa Nga – Ukraine liên tục làm trầm trọng thêm tình trạng thâm hụt này.

Do đó, các dữ kiện chứng minh rằng, cách tiếp cận điển hình của Điện Kremlin để giải quyết các rắc rối bằng cách “ném tiền” vào “khoảng không vô định" là chưa bền vững.

Theo nhiều chuyên gia, sự mất cân bằng hơn nữa trong lĩnh vực quốc phòng Nga là không thể tránh khỏi, ngay cả khi cường độ của cuộc chiến ở Ukraine giảm trong những tháng tới.

Hơn nữa, do đồng rúp không còn là một loại tiền tệ tự do chuyển đổi và có thể mất giá bất ngờ trong tương lai gần, nên chi tiêu quốc phòng tăng vọt của Nga có thể “lạc lối” nếu không được khôi phục thêm nền kinh tế chỉ huy.

Lê Na (Theo Oilprice)

Xem thêm

Thu hút FDI không phải để có thêm nhà máy, mà để Việt Nam giàu lên thực sự

Nghị quyết 10 thể hiện tư duy đột phá về kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài

(CLO) Nghị quyết 10-NQ/TW cho thấy sự chuyển dịch mạnh mẽ trong tư duy phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Theo GS.TS Trần Thọ Đạt, mục tiêu của Việt Nam không còn là thu hút thật nhiều vốn FDI, mà là tận dụng dòng vốn này để nâng cao năng lực công nghệ, phát triển doanh nghiệp nội địa và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

(CLO) Từ các công trường xây dựng đến nhà máy sản xuất, tác động của sóng nhiệt đang lan rộng khắp nền kinh tế Ấn Độ. Giới chuyên gia cảnh báo rằng nhiệt độ ngày càng tăng có thể trở thành một trong những lực cản lớn nhất đối với năng suất và tăng trưởng trong những năm tới.

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

(CLO) Cuộc chiến tại Trung Đông đang tạo ra những tác động vượt xa phạm vi khu vực, buộc Ngân hàng Thế giới (WB) phải hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu và cảnh báo về nguy cơ một cú sốc nguồn cung có thể kéo kinh tế thế giới vào giai đoạn tăng trưởng yếu nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

(CLO) Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội. Nông nghiệp tiếp tục là trụ đỡ với GRDP đạt trên 5.200 tỷ đồng, công nghiệp phục hồi mạnh mẽ với giá trị sản xuất đạt 34.413 tỷ đồng, trong khi hơn 17.000 lao động được giải quyết việc làm, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và tạo nền tảng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

(NB&CL) Việt Nam đang hoàn thiện những bước cuối cùng để đưa thị trường tài sản số vào khuôn khổ quản lý chính thức. Trong quá trình này, kinh nghiệm từ các quốc gia đi trước cho thấy ba yếu tố then chốt cần được xây dựng đồng bộ là pháp lý, chuẩn hóa hành nghề và quy tắc đạo đức.

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

(CLO) Gián đoạn tại eo biển Hormuz đang đẩy châu Á vào vị trí dễ tổn thương nhất trước cú sốc năng lượng mới từ Trung Đông, theo cảnh báo của cựu Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Nobuo Tanaka.

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

(CLO) Việt Nam đã cơ bản đáp ứng nhu cầu điện và năng lượng cho phát triển kinh tế trong giai đoạn vừa qua. Tuy nhiên, ngành năng lượng vẫn còn không ít hạn chế khi các nguồn cung trong nước ngày càng khó đáp ứng nhu cầu tăng cao, buộc Việt Nam phải gia tăng nhập khẩu năng lượng sơ cấp. Điều này đặt ra nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong những năm tới.

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

(CLO) Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, NHNN đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách Nhà nước đối với doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh vay vốn tại ngân hàng thực hiện dự án xanh, tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn ESG.

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

(CLO) Làn sóng doanh nghiệp nước ngoài thu hẹp hoạt động hoặc rút khỏi Cuba đang tạo thêm sức ép đối với nền kinh tế vốn đã chìm trong khủng hoảng kéo dài, làm dấy lên lo ngại về khả năng thu hút đầu tư và phục hồi tăng trưởng của quốc đảo Caribe này.

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

(CLO) Lượng dầu dự trữ toàn cầu đang giảm xuống mức lo ngại trong khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz vẫn chưa được khôi phục hoàn toàn, làm dấy lên nguy cơ một đợt tăng giá dầu mới với tác động lan rộng đến lạm phát, thị trường tài chính và tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

(CLO) Với mức lạm phát 77,2%, cao nhất kể từ năm 1942, Iran đang trải qua cơn bão giá nghiêm trọng nhất trong hơn 80 năm. Từ các khu chợ ở Tehran đến những cửa hàng tạp hóa nhỏ, sức mua suy giảm, phí sinh hoạt leo thang và niềm tin vào triển vọng kinh tế ngày càng bị bào mòn.

Cỡ chữ bài viết: