Những người sống ở vùng có mùa đông khắc nghiệt, đặc biệt là miền Bắc nước Mỹ, hẳn không xa lạ với cảnh phải cạo băng tuyết khỏi xe mỗi sáng. Tuy nhiên, nếu nhìn lại lịch sử, có thể thấy những gì tài xế ngày nay trải qua vẫn dễ chịu hơn nhiều so với những gì người lái xe đầu thế kỷ 20 phải đối mặt để giữ ấm.
Những chiếc xe hơi đầu tiên chịu ảnh hưởng từ thiết kế xe ngựa kéo, nên thiếu một yếu tố quan trọng: khoang cabin kín. Trước khi xuất hiện những mẫu xe như Cadillac Model H Coupe của General Motors vào năm 1906, người ngồi trên xe hoàn toàn phơi mình trước gió lạnh.
Hãy tưởng tượng cảm giác di chuyển quanh Chicago vào tháng 1 đầu thế kỷ trước, khi nhiệt độ trung bình thấp chỉ khoảng -5 độ C.
Ngay cả khi xe bắt đầu có khoang kín, vấn đề sưởi ấm vẫn chưa được giải quyết. Ban đầu, hành khách dùng đèn khí gas – loại đèn đốt khí than chứa methane, hydrogen và carbon monoxide – để vừa chiếu sáng vừa tạo nhiệt.
Những người tiên phong sáng tạo, như Margaret Wilcox - người gián tiếp phát minh ra hệ thống sưởi ô tô đã đặt nền móng cho công nghệ sưởi hiện đại.
Tuy nhiên, trước đó nhiều ý tưởng khác cũng được thử nghiệm. Một số cách đơn giản như dùng đá hoặc than được nung nóng, đặt trong khoang xe bên trong các ngăn làm bằng sắt và amiăng. Một số phương pháp phức tạp hơn, như dẫn nhiệt từ ống xả vào cabin.
Nghe đến đây, có thể hình dung rủi ro: nguy cơ cháy nổ, ngộ độc khí carbon monoxide và bệnh phổi mãn tính do hít phải sợi amiăng. Những hiểm họa ban đầu này về sau được thay thế bằng một dạng rủi ro khác.
Từ nguy hiểm ban đầu đến thách thức mới của hệ thống điều hòa hiện đại
Công nghệ sưởi ô tô thời kỳ đầu không chỉ thô sơ mà còn gây nguy hiểm, thậm chí cướp đi sinh mạng của nhiều người. Qua nhiều thập kỷ, hệ thống điều hòa nhiệt độ đã cải tiến vượt bậc, tiêu biểu như công nghệ “Aeroflow” trên Ford Cortina Mark I ra mắt năm 1964.
Lần đầu tiên, xe có cửa gió phía trước để lấy không khí tươi và cửa gió phía sau để thoát khí, thay vì chỉ tuần hoàn không khí trong cabin. Từ thập niên 1960, máy sưởi mới trở thành trang bị tiêu chuẩn thay vì tùy chọn.
Ngày nay, hệ thống sưởi hiện đại không còn tiềm ẩn những nguy cơ như trước, nhưng lại xuất hiện một vấn đề khác: sự phân tâm khi lái xe. Nhiều nút điều khiển vật lý quen thuộc đã bị thay thế bằng màn hình cảm ứng.
Việc điều chỉnh nhiệt độ giờ đây đòi hỏi thao tác trên giao diện giống điện thoại thông minh, trong khi 33 bang ở Mỹ cấm sử dụng điện thoại khi lái xe và 49 bang cấm nhắn tin.
Nghiên cứu của Auto Express cho thấy nhiều màn hình cảm ứng gây mất tập trung do xử lý chậm và giao diện phức tạp. Điều này khiến nhiều chuyên gia cho rằng nút bấm vật lý vẫn an toàn hơn nhờ thao tác nhanh và không cần rời mắt khỏi đường.
Thực tế, một số hãng xe đã thừa nhận sai lầm khi loại bỏ nút bấm truyền thống. CEO Volkswagen từng công khai cho rằng việc chuyển hoàn toàn sang màn hình cảm ứng là quyết định thiếu hợp lý.
Đây là minh chứng cho thấy, dù công nghệ sưởi đã tiến xa so với thời kỳ dùng đá nóng hay than củi, thách thức về an toàn vẫn tồn tại dưới một hình thức khác.
