Ngày 10/12, tại Hà Nội, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học “Những yếu tố mới của kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế tác động tới công tác tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”.
TS. Vũ Văn Tiến, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng Ban Tuyên giáo Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; TS. Nguyễn Văn Pha, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam chủ trì Hội thảo.
Phát biểu khai mạc, TS. Nguyễn Văn Pha nhấn mạnh vai trò của MTTQ Việt Nam trong tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Các nghị quyết, chỉ thị của Đảng, Hiến pháp, Luật MTTQ Việt Nam và nhiều văn bản khác đã ghi nhận, quy định chức năng, nhiệm vụ của Mặt trận, trong đó nhấn mạnh vai trò hạt nhân của tổ chức trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Theo TS. Nguyễn Văn Pha, bối cảnh xã hội mới đặt ra nhiều vấn đề trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc như: hiệu quả phát huy sức mạnh đoàn kết ở một số lĩnh vực, địa bàn còn hạn chế; một số chính sách chưa sát thực tiễn, khó triển khai; đời sống nhân dân, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, vùng sâu, vùng xa vẫn khó khăn; phân hóa giàu - nghèo, chênh lệch vùng miền còn lớn; nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội cần tiếp tục đổi mới để phù hợp tình hình thực tế.
TS. Nguyễn Văn Pha nhấn mạnh, để tiếp tục xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong giai đoạn mới, một yêu cầu quan trọng đối với MTTQ Việt Nam là mở rộng nghiên cứu, tổng kết lý luận và thực tiễn về đại đoàn kết toàn dân tộc.
Ông cho biết ngày 28/11/2023, Ban Chấp hành Trung ương Đảng ban hành Kế hoạch số 21-KH/TW thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8 khóa XIII về phát huy truyền thống, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; trong đó giao MTTQ Việt Nam chủ trì phối hợp nghiên cứu xây dựng Chiến lược đại đoàn kết toàn dân tộc đến năm 2030, tầm nhìn 2045.
Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận, cung cấp căn cứ khoa học, thực tiễn để xác định thực trạng công tác tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong giai đoạn đổi mới; phân tích những yếu tố mới của kinh tế thị trường, hội nhập quốc tế ảnh hưởng đến công tác đoàn kết toàn dân; làm rõ vai trò của MTTQ Việt Nam trong bối cảnh mới; đồng thời đề xuất giải pháp, sáng kiến, chính sách trong xây dựng Chiến lược đại đoàn kết toàn dân tộc đến năm 2030, tầm nhìn 2045.
Tham luận tại Hội thảo, PGS.TS. Nguyễn Văn Nhật, Ủy viên UBTƯ MTTQ Việt Nam, nguyên Viện trưởng Viện Sử học, cho rằng trong giai đoạn hiện nay, các giai cấp, tầng lớp xã hội như công nhân, nông dân, trí thức, đội ngũ doanh nhân đã định hình nhưng luôn có sự thay đổi về số lượng và kết cấu nội bộ.
Theo PGS.TS. Nguyễn Văn Nhật, cần có cách nhìn khác về giai tầng xã hội trong bối cảnh kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế, trong đó xã hội có hai bộ phận: Người lao động (công nhân, nông dân, trí thức) và Chủ doanh nghiệp (doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tập thể, doanh nghiệp tư nhân).
Từ đó, ông nhấn mạnh Đảng, Nhà nước và MTTQ cần có chủ trương, chính sách phù hợp, tránh dập khuôn trong xây dựng khối đại đoàn kết, đúng tinh thần Đảng đề ra: phát huy sức mạnh cộng đồng dân tộc, truyền thống yêu nước, ý chí tự lực tự cường, tôn trọng ý kiến khác nhau không trái lợi ích chung; xóa bỏ mặc cảm, định kiến; xây dựng tinh thần cởi mở, tin cậy, hướng tới tương lai trên cơ sở liên minh công - nông - trí thức.
TS. Nguyễn Văn Thân, Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Ủy viên Hội đồng tư vấn về Kinh tế UBTƯ MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, nhấn mạnh vai trò quan trọng của đội ngũ doanh nhân - lực lượng nòng cốt trong công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế. Nghị quyết 68-NQ/TW xác định kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng của nền kinh tế, do vậy MTTQ cần tăng cường vai trò cầu nối với cộng đồng doanh nghiệp, khơi dậy tinh thần kinh doanh, tôn vinh doanh nhân có thành tích xuất sắc. Ông cho rằng sự động viên, khích lệ kịp thời của Đảng, Nhà nước và MTTQ là nguồn động lực lớn đối với đội ngũ doanh nhân – “những chiến sĩ trên mặt trận kinh tế”.
TS. Nguyễn Tiến Dĩnh, Ủy viên UBTƯ MTTQ Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, cho rằng cần phát huy vai trò, sức mạnh của cả hệ thống chính trị trong thực hiện đại đoàn kết toàn dân tộc dưới sự lãnh đạo của Đảng; phát huy dân chủ, đồng thuận xã hội; phát huy vai trò của cộng đồng người Việt ở nước ngoài; tăng cường đoàn kết, thống nhất trong Đảng, xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh để đảm bảo vai trò lãnh đạo.
Để nâng cao vai trò của MTTQ trong nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế, NGƯT.PGS.TS. Ngô Thanh Hoàng, Trưởng Ban Quản lý Khoa học, Học viện Tài chính, đề xuất tiếp tục cụ thể hóa, nâng cao hiệu lực quy định về giám sát, phản biện xã hội, nhất là quyền tiếp cận thông tin của MTTQ trong các lĩnh vực kinh tế then chốt như ngân sách nhà nước, đầu tư công, quản lý đất đai, tài nguyên, môi trường, dự án PPP, các chương trình mục tiêu quốc gia.
Ông nhấn mạnh yêu cầu tăng cường năng lực tổ chức, nguồn nhân lực; đào tạo cán bộ Mặt trận có kiến thức sâu về kinh tế thị trường, tài chính công, pháp luật, hội nhập quốc tế, kỹ năng phân tích chính sách và sử dụng công cụ số; phát huy vai trò các hội đồng tư vấn, tổ chuyên gia, nhóm nghiên cứu.
NGƯT.PGS.TS. Ngô Thanh Hoàng cũng cho rằng MTTQ cần xây dựng chiến lược chuyển đổi số gắn với xây dựng Nhà nước số, xã hội số; số hóa hệ thống dữ liệu về phản ánh, kiến nghị, khiếu nại của nhân dân; dữ liệu giám sát, phản biện; dữ liệu chương trình, dự án kinh tế - xã hội, kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia để phục vụ tra cứu, phân tích, đánh giá nhanh, chính xác.
Tiếp thu ý kiến đại biểu, TS. Nguyễn Văn Pha khẳng định đây là nguồn tư liệu quý báu để MTTQ Việt Nam nghiên cứu, phục vụ xây dựng Chiến lược đại đoàn kết toàn dân tộc đến năm 2030, tầm nhìn 2045.
Ông bày tỏ mong muốn các đại biểu tiếp tục nghiên cứu, hỗ trợ, phối hợp với MTTQ Việt Nam trong quá trình thực hiện nhiệm vụ chính trị của Mặt trận trong giai đoạn đặt ra nhiều yêu cầu mới hiện nay.