Cấp bách nhưng phải kỹ lưỡng, thận trọng
Tại phiên họp thứ 8 (diễn ra từ 15-17/2), Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bổ sung dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi) vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2022.
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ khẳng định, Luật Khám, chữa bệnh (sửa đổi) rất quan trọng, liên quan đến chăm sóc sức khỏe của nhân dân, do vậy cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra cần đầu tư công sức kỹ lưỡng cho vấn đề này để đảm bảo chất lượng cao nhất. Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, thống nhất cao bổ sung dự án Luật này vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2022, quan trọng là công tác chuẩn bị kỹ, đủ điều kiện thì mới trình ra Quốc hội, chuẩn bị càng sớm càng tốt vì nhu cầu hiện đang cấp bách nhưng phải kỹ lưỡng, thận trọng.
Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ lưu ý, vấn đề tài chính - ngân sách, trang thiết bị y tế cho công tác khám chữa bệnh thời gian qua có nhiều vụ việc nổi cộm, do vậy, việc sửa đổi Luật Khám bệnh, chữa bệnh lần này phải đảm bảo tính minh bạch, công khai, tạo điều kiện thuận lợi và có khung khổ pháp lý thực hiện.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hoàng Mai (Phó Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội của Quốc hội).
Xung quanh vấn đề này, trao đổi với phóng viên báo Nhà báo và Công luận, đại biểu Quốc hội Nguyễn Hoàng Mai (Phó Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội của Quốc hội) cho rằng: Hiện nay, chưa có cơ chế rõ ràng để quy định giá đối với cơ sở khám, chữa bệnh trong trường hợp liên doanh, liên kết; mới chỉ có giá dịch vụ khám, chữa bệnh theo yêu cầu. Vấn đề này, dự thảo Luật cần làm rõ.
Ngoài ra, đối với các đơn vị sự nghiệp công lập chưa tự chủ được hoàn toàn thì cơ cấu giá dịch vụ có được tính khấu hao hay không, cần tính toán kỹ; làm rõ sự khác nhau trong việc điều chỉnh pháp luật giữa thực phẩm chức năng với thuốc chữa bệnh; các nguyên tắc về mua sắm, sử dụng vật tư y tế, thuốc chữa bệnh, các quy định về khám chữa bệnh trong tình trạng đặc biệt đối với các nhóm bệnh đặc biệt như nhóm A; các quy định về khám chữa bệnh từ xa… để đáp ứng vấn đề thực tiễn cần giải quyết, nhằm phục vụ tốt nhất việc chăm sóc sức khỏe cho nhân dân.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Hoàng Mai nhấn mạnh: “Tôi đồng thuận với sự cần thiết sớm sửa đổi toàn diện Luật Khám bệnh, chữa bệnh để khắc phục các hạn chế, bất cập trong thi hành Luật thời gian qua; bổ sung, hoàn thiện các quy định đáp ứng yêu cầu khám chữa bệnh khi phát sinh tình huống đặc biệt chưa có tiền lệ như đại dịch COVID-19 vừa qua. Đồng thời, cũng để phù hợp với thông lệ quốc tế”.
Nhiều vấn đề thực tiễn chưa có cơ chế pháp lý để giải quyết
Trong khi đó, đại biểu Quốc hội – GS.TS Nguyễn Anh Trí cũng phân tích: Luật Khám bệnh, chữa bệnh đã được Quốc hội thông qua ngày 29/11/2009 và có hiệu lực từ ngày 1/1/2011. Vào thời điểm đó, Luật khám bệnh, chữa bệnh mang tính đột phá trong công tác quản lý hành nghề y, ở lĩnh vực khám chữa bệnh; đưa ra một khung pháp lý mới trong việc chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân thông qua việc quản lý hành nghề và bảo đảm tôn trọng quyền của người bệnh.
Tuy nhiên, sau 11 năm triển khai, một số nội dung của Luật Khám bệnh, chữa bệnh chưa phù hợp với thực tế, chưa đáp ứng được với mục tiêu mong đợi, một số quy định còn chưa hội nhập với hoạt động hành nghề khám bệnh, chữa bệnh của các nước trên thế giới và trong khu vực.
Đại biểu Quốc hội – GS.TS y khoa Nguyễn Anh Trí.
“Vấn đề khám, chữa bệnh hiện nay đã khác nhiều so với trước đây như cách tổ chức, văn hóa sử dụng dịch vụ y tế… Kỹ thuật cũng như công nghệ khám, chữa bệnh hiện nay đã hiện đại hơn, chuẩn mực hơn, đồng bộ hơn và dễ sử dụng hơn. Vấn đề khám, chữa bệnh trực tuyến hiện nay cũng khác rất nhiều. Trước đây, bác sỹ phải gặp trực tiếp bệnh nhân để khám, chữa bệnh cho họ một cách chuẩn chỉ, thì nay bệnh nhân không cần gặp bác sỹ, chỉ cần chụp hình ảnh, gửi online các kết quả xét nghiệm hoặc siêu âm… rồi bác sỹ có thể chẩn đoán, kê đơn cho bệnh nhân”, đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí nói.
GS.TS y khoa Nguyễn Anh Trí nhận định: “Trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 diễn ra trong thời gian dài vừa qua đã cho thấy việc sửa đổi Luật này là vô cùng cần thiết. Nhiều vấn đề mới nảy sinh trong thực tiễn nhưng chưa có cơ chế pháp lý để giải quyết”.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí dẫn chứng thêm: Luật Khám bệnh, chữa bệnh 2009 chỉ quy định cấp chứng chỉ hành nghề cho 6 nhóm đối tượng, quy định này chưa bao phủ hết các đối tượng tham gia hoạt động khám bệnh, chữa bệnh trong thực tế như cán bộ khối y tế dự phòng, kỹ sư xạ trị, kỹ sư vật lý y học, người đang làm việc trong lĩnh vực y tế dự phòng nhưng có tham gia vào hoạt động cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh,…gây khó khăn cho người hành nghề và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong quá trình tổ chức thực hiện khám bệnh, chữa bệnh và thanh quyết toán bảo hiểm y tế.
Bên cạnh đó, việc cấp chứng chỉ hành nghề theo hình thức xét hồ sơ không đánh giá được thực chất năng lực chuyên môn của người hành nghề cũng như chất lượng đào tạo của cơ sở đào tạo.
“Tôi nhận thấy, hiện có rất nhiều chuyên khoa mới xuất hiện như chuyên ngành sinh học phân tử. Cách đây 30 năm không có chuyên ngành này, thì nay, học và thi vào chuyên ngành sinh học phân tử rất khó. Nhưng có một nghịch lý là: Trong các mã ngành của y tế nước ta, không hề có mã ngành sinh học phân tử. Điều đó đồng nghĩa người học không được cấp chứng chỉ hành nghề. Thậm chí có một số trường hợp học Thạc sỹ, Tiến sỹ của ngành sinh học phân tử ở nước ngoài nhưng vẫn phải học lại cao đẳng chuyên ngành xét nghiệm ở Việt Nam thì mới được cấp chứng chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh trong nước”, đại biểu Quốc hội Nguyễn Anh Trí nêu rõ.