Theo đó, sáng 25/6, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc dự và chỉ đạo Hội nghị Thúc đẩy xuất khẩu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số do Bộ Công Thương tổ chức.
Thúc đẩy xuất khẩu không phải nhiệm vụ riêng của Bộ Công Thương
Phát biểu chỉ đạo, đánh giá tình hình xuất nhập khẩu thời gian qua, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc lưu ý mặc dù xuất khẩu tăng trưởng tích cực nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần được phân tích, đánh giá kỹ lưỡng. Cán cân thương mại đã chuyển sang nhập siêu, một số ngành xuất khẩu chủ lực chưa đạt mức tăng trưởng như kỳ vọng.
Việc nhập khẩu nguyên liệu, máy móc cần được theo dõi sát để đánh giá hiệu quả sử dụng trong sản xuất, từ đó xây dựng các giải pháp điều hành phù hợp hơn nhằm nâng cao hiệu quả xuất khẩu và bảo đảm tăng trưởng bền vững.
Nhấn mạnh vai trò của sản xuất trong nước, Phó Thủ tướng Thường trực cho rằng xuất khẩu chỉ có thể phát triển bền vững khi dựa trên năng lực sản xuất thực chất của nền kinh tế. Hiện khu vực FDI vẫn chiếm gần 80% kim ngạch xuất khẩu, trong khi khu vực doanh nghiệp trong nước chỉ chiếm khoảng 20%. Vì vậy, cần có giải pháp mạnh mẽ để phát triển công nghiệp hỗ trợ, nâng cao tỉ lệ nội địa hóa, gia tăng giá trị gia tăng trong nước và từng bước nâng cao năng lực tự chủ của nền kinh tế.
Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu tập trung hỗ trợ các doanh nghiệp và ngành hàng xuất khẩu chủ lực có kim ngạch lớn, giá trị gia tăng cao và tạo thặng dư thương mại lớn cho nền kinh tế. Bên cạnh việc phát triển các ngành hàng mới, thị trường mới, cần có cơ chế thuận lợi hơn để hỗ trợ các doanh nghiệp xuất khẩu chủ lực mở rộng sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh và giữ vững thị phần tại các thị trường trọng điểm.
Cùng với đó, cần tiếp tục đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, giảm phụ thuộc vào một số thị trường lớn; mở rộng khai thác các thị trường còn nhiều tiềm năng như châu Phi, Trung Đông, Mỹ Latin, thị trường Halal và các thị trường mới từ các hiệp định thương mại tự do đang được đàm phán.
Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh việc thúc đẩy xuất khẩu không phải nhiệm vụ riêng của Bộ Công Thương hay bất kỳ cơ quan, địa phương nào mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp, các hiệp hội ngành hàng và các địa phương.
Bảo vệ lợi ích chính đáng của doanh nghiệp và hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế
Thời gian tới, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu phát huy hiệu quả công tác xúc tiến thương mại, dự báo thị trường, cảnh báo sớm và hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với các vụ việc phòng vệ thương mại.
Đặc biệt, cần nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống cơ quan đại diện và thương vụ Việt Nam ở nước ngoài; tăng cường năng lực thu thập thông tin, dự báo, cảnh báo sớm các biến động thị trường, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số để hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thị trường và xử lý kịp thời các rủi ro phát sinh.
Phó Thủ tướng Thường trực cũng đề nghị đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, thương mại điện tử và truy xuất nguồn gốc điện tử nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.
Theo đó, Bộ Công Thương tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp khai thác hiệu quả các FTA, mở rộng thị trường mới và phát triển công nghiệp hỗ trợ; đồng thời đẩy nhanh đàm phán các hiệp định thương mại với các thị trường tiềm năng.
Bộ Công Thương cũng được giao phối hợp với các bộ, ngành liên quan xử lý hiệu quả các vấn đề thương mại với Hoa Kỳ, góp phần bảo vệ lợi ích chính đáng của doanh nghiệp và hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế;
Nghiên cứu, hoàn thiện các cơ chế phát triển công nghiệp hỗ trợ, nâng cao tỉ lệ nội địa hóa, phát triển sản xuất trong nước và xây dựng định hướng phát triển xuất khẩu gắn với mục tiêu nâng cao tính tự chủ của nền kinh tế đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Phó Thủ tướng Thường trực đề nghị các địa phương chủ động nắm bắt, giải quyết thực chất các khó khăn của doanh nghiệp; tổ chức triển khai hiệu quả các quy hoạch, thu hút đầu tư vào khu công nghiệp, khu kinh tế và các lĩnh vực công nghệ cao, tạo giá trị gia tăng lớn.
Nhấn mạnh doanh nghiệp là chủ thể trung tâm của hoạt động xuất khẩu, Phó Thủ tướng Thường trực giao nhiệm vụ cho các tập đoàn, tổng công ty và cộng đồng doanh nghiệp chủ động nâng cao năng lực quản trị, ứng dụng khoa học công nghệ, tăng năng suất lao động, mở rộng quy mô và nâng cao sức cạnh tranh để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
