Thứ trưởng Bộ Y tế: Cách kiểm soát chất lượng vắc-xin phòng Covid-19 tốt nhất là mua trực tiếp

Chiều 3/6, Văn phòng Chính phủ tổ chức Họp báo thường kỳ tháng 5/2021 dưới sự chủ trì của Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Trần Văn Sơn.

Tại cuộc họp, nhiều cơ quan báo chí đã đặc biệt quan tâm đến việc kiểm soát chất lượng vắc xin phòng Covid-19, tiến độ tiêm vắc xin phòng Covid-19 của Việt Nam và công tác phòng, chống dịch Covid-19 tại các khu công nghiệp (KCN), trong đó có các KCN trên địa bàn TP.HCM.

Liên quan đến nội dung trên, Thứ trưởng Bộ Y tế Trương Quốc Cường đã có những thông tin đến báo chí.

Kiểm soát chất lượng vắc xin ra sao?

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Trương Quốc Cường, để có nguồn vắc-xin phòng Covid-19 cho sử dụng cho người dân Việt Nam nhanh nhất, tiếp cận sớm nhất thì Chính phủ đã có chủ trương khuyến khích và tạo điều kiện cho các địa phương, doanh nghiệp có đủ điều kiện nhập khẩu cũng như có nguồn vắc-xin có thể tham gia.

Ông Cường cũng cho biết, có 2 cách tham gia, thứ nhất có thể huy động bằng tiền đóng góp cho quỹ vắc xin để mua, thứ hai trực tiếp nhập khẩu vắc xin từ nguồn có thể tiếp cận.

"Vắc-xin đợt này chúng ta nhập khẩu trong trường hợp khẩn cấp có những đặc thù, đó là về chất lượng được cấp phép trong tình trạng khẩn cấp, về những phản ứng, hiệu quả phải tiếp tục theo dõi chứ không phải như các vắc-xin đã được sử dụng lâu", ông Cường cho biết.

Cũng theo Thứ trưởng Bộ Y tế, một số vắc-xin được bảo quản ở điều kiện rất ngặt nghèo như một số vắc xin bảo quản ở nhiệt độ -75 độ. Việt Nam không có điều kiện để bảo quản và đặc biệt nhất là vắc-xin về cũng được cấp phép trong tình trạng khẩn cấp, thiếu hồ sơ, một số nội dung chưa kiểm định được.

Theo ông Trương Quốc Cường, việc kiểm soát ở đây không phải là thông thường như kiểm soát chất lượng, có tiêu chí mà phải chấp nhận vắc-xin theo Tổ chức Y tế thế giới cấp phép hoặc theo các Cục Quản lý dược, Bộ Y tế các nước phát triển cấp phép như Mỹ, Châu Âu, Nga đã cấp và về Việt Nam cũng cấp. Do đó, phải chấp nhận một số điều kiện.

Thứ trưởng Bộ Y tế cho rằng, việc kiểm soát chất lượng thế nào thì trong thời điểm này phải trực tiếp mua các nhà sản xuất, không đi qua các công ty trung gian, các công ty trung gian họ không đảm bảo đủ các điều kiện mà kiểm soát được và họ có đảm bảo chất lượng không, đảm bảo đủ điều kiện bảo quản không, bởi khi về không không kiểm định được 100%.

"Cách kiểm soát chất lượng tốt nhất hiện nay là mua trực tiếp, bảo quản trực tiếp hoặc Nhà sản xuất phải ủy quyền chính thức bằng văn bản để chúng ta kiểm tra trực tiếp công ty đó, có đúng ông ủy quyền hay không? Khi mua phải mua trực tiếp để đảm bảo chất lượng", ông Cường khẳng định.

Tiến độ tiêm vắc-xin của Việt Nam

Về tiến độ tiêm vắc-xin của Việt Nam, Thứ trưởng Trương Quốc Cường cho biết, theo nghị quyết của Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ thì Bộ Y tế đã được giao nhiệm vụ nhập khẩu 150 triệu liều vắc xin tiêm khoảng 70% người từ 18 tuổi trở lên.

"Chúng ta về cơ bản đã tiếp cận được số lượng này. Tuy nhiên khi nhập khẩu vắc xin phải ký một cam kết là miễn trách nhiệm trong sử dụng vắc-xin khi có sự cố xảy ra, đặc biệt một số công ty yêu cầu giao hàng không đúng tiến độ thì mình phải chịu. Cái này Chính phủ ra Nghị quyết là phải chấp nhận. Bởi vì chúng ta có đặc thù là kiểm soát dịch vụ tương đối tốt, vì vậy có trường hợp họ chuyển về cho chúng ta nhưng trước khi hàng về họ lại điều sang nước khác", ông Cường cho biết.

Theo ông Trương Quốc Cường, hiện nay, các nhà sản xuất cũng đang cân đối lại nguồn cung chưa đủ yêu cầu, thứ nữa là phụ thuộc vào tình hình dịch bệnh của một số nước. Việt Nam là một trong số những nước tiếp cận sớm nhưng lại không được ưu tiên trong cung ứng bởi một số nước tình hình dịch bệnh rất phức tạp.

"Tiến độ cung ứng phụ thuộc hoàn toàn vào nhà sản xuất, phụ thuộc vào tình hình dịch bệnh của một số nước", ông Cường nói.

Cũng theo Thứ trưởng Bộ Y tế, từ tháng 8 trở đi, tất cả các nguồn tiếp cận đều về tương đối nhiều như Pfizer-BioNtech cam kết trong quý III sẽ cung cấp cho 15,5 triệu liều, quý 4 là 15,5 triệu. ASTRAZENECA cam kết sẽ cung cấp 30 triệu liều từ giờ đến cuối năm, của COVAX là cũng vậy.

"Ngày hôm qua, Bộ trưởng Bộ Y tế họp trực tiếp với quỹ đầu tư của Nga họ cũng cam kết là năm 2021 sẽ dành cho Việt Nam 20 triệu liều. Chúng tôi cũng đã đặt mua của quỹ COVAX thêm 10 triệu liều, đề nghị Pfizer cung cấp thêm 20 triệu. Tổng số chúng ta đặt được khoảng 170 triệu liều. Chúng ta phải lường trước khả năng giao hàng không đúng tiến độ và việc giao hàng không đầy đủ. Nội dung này phải ký với các nhà sản xuất như vậy", Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh.

Kịch bản nào cho phòng chống dịch khu công nghiệp?

Liên quan đến công tác phòng chống dịch tại các KCN, ông Trương Quốc Cường cho biết, hiện nay, các KCN là một trong nơi tham gia mục tiêu kép là phát triển kinh tế và đây là nơi khi dịch xảy ra lây lan rất nhanh bởi rất đông người, sau đó có nhà ăn, khu thay đồ, nhà vệ sinh, tất cả khu đó là khu dễ lây.

"Chủng virus Covid-19 lần này khác so với chủng virus Covid-19 ban đầu. Trước đây, virus chủng cũ lây qua đường nước bọt, hiện nay chủng mới lây theo đường không khí, cho nên việc đeo khẩu trang là rất quan trọng", ông Cường nhấn mạnh.

Thứ trưởng Cường cho biết Chính phủ và Bộ Y tế ưu tiên tiêm vaccine cho công nhân khu công nghiệp. Bộ Y tế đã phân bổ ưu tiên Bắc Ninh, Bắc Giang mỗi tỉnh 150.000 liều.

Bộ Y tế cũng chỉ đạo CDC các tỉnh để quan tâm phòng chống dịch tại các khu công nghiệp công nhân cần giãn cách, đeo khẩu trang. Đặc biệt, cần chuẩn bị sẵn sàng khu cách ly, tránh cách ly đông nghiệp, gây lây nhiễm chéo.

Về phòng chống dịch tại TP.HCM, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, hiện TP.HCM chưa xảy ra lây nhiễm trong KCN nhưng luôn luôn tiềm tàng khả năng xảy ra lây nhiễm Covid-19.

"Với TP HCM, chúng tôi đánh giá TP rất chủ động phòng chống dịch trong khu công nghiệp, tuy nhiên nguy cơ lây nhiễm là rất cao. Chúng tôi hy vọng dịch Covid-19 sẽ được kiểm soát để tránh ảnh hưởng đến sản xuất tại các khu công nghiệp, khu chế xuất”, ông Cường nói.

Quốc Trần