Tổ chức phiên tòa trực tuyến là xu hướng, đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn

Xu thế toàn cầu

Chiều ngày 23/10, trong chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội nghe Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến (trình Quốc hội xem xét, thông qua theo trình tự, thủ tục rút gọn).

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình cho biết, Việt Nam tham gia Hội đồng Chánh án các nước khu vực Châu Á-Thái Bình Dương, Hội đồng Chánh án khu vực ASEAN và đã cam kết đến năm 2025 phải hoàn thành việc xây dựng Tòa án điện tử. Hiện nay, đa số Tòa án các nước khu vực ASEAN đã thực hiện tổ chức xét xử trực tuyến. Việt Nam cũng phải từng bước thực hiện cam kết này để phục vụ tốt nhất nhu cầu của Nhân dân, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Theo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, ngày nay, sự phát triển rất nhanh của công nghệ thông tin đã mang lại nhiều cơ hội nâng cao hiệu quả hoạt động quản trị quốc gia và thực thi công lý trên thế giới. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ Tư và sự biến đổi không ngừng của công nghệ số đã và đang tạo điều kiện thuận lợi, làm thay đổi sâu sắc hoạt động của Tòa án.

Thực tiễn quốc tế cho thấy, các nước có nền khoa học công nghệ phát triển (như Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Singapore…) đã tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động tư pháp. Từ cung cấp dịch vụ hành chính tư pháp trực tuyến; tống đạt điện tử; cung cấp, tiếp nhận chứng cứ điện tử, trực tuyến… đến xét xử trực tuyến đều được thực hiện một cách thường xuyên và dần thay thế hoạt động tố tụng truyền thống. Đây là xu thế toàn cầu.

to chuc phien toa truc tuyen la xu huong dap ung yeu cau cap bach thuc tien hinh 1

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trình bày Tờ trình dự thảo.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình nêu ra: Thời gian qua, tình hình dịch bệnh Covid-19 có chiều hướng diễn biến phức tạp, một số tỉnh, thành phố phải áp dụng biện pháp cách ly toàn xã hội. Do đó, hoạt động xét xử của Tòa án cũng bị ảnh hưởng; nhiều vụ án đến hạn nhưng không thể đưa ra xét xử theo quy định; một số vụ án bị kéo dài thời hạn giải quyết do đương sự, bị can, bị cáo đang cư trú hoặc bị tạm giam ở vùng có dịch nên không thể trực tiếp tham gia phiên tòa.

Để thích ứng với trạng thái bình thường mới, đòi hỏi chúng ta phải đổi mới phương thức quản trị quốc gia. Ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển xã hội số, kinh tế số là giải pháp sáng suốt hiện nay. Theo đó, Quốc hội, Chính phủ cũng phải tổ chức họp và điều hành một số hoạt động qua phương thức trực tuyến. Tòa án tất yếu áp dụng xét xử trực tuyến nhằm khẩn trương đưa các vụ án ra xét xử theo đúng thời hạn luật định, kịp thời bảo vệ quyền con người, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của tổ chức, cá nhân, ổn định trật tự an toàn xã hội và bảo đảm công tác phòng chống dịch bệnh.

Đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn hiện nay

Nghiên cứu pháp luật hiện hành cho thấy, các đạo luật về tố tụng tư pháp đã có một số quy định về tố tụng điện tử, tố tụng trực tuyến, tạo cơ sở bước đầu cho việc tổ chức phiên tòa trực tuyến. Một số Tòa án khi tổ chức phiên tòa xét xử vụ án xâm hại tình dục, vụ án tham nhũng và một số vụ án khác có nhiều người tham gia tố tụng đã cho Luật sư, bị hại, người làm chứng… tham gia phiên tòa tại phòng khác với sự hỗ trợ của các thiết bị điện tử.

Từ những phân tích nêu trên, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình khẳng định, tổ chức phiên tòa trực tuyến là nhu cầu, xu hướng tất yếu của hoạt động tư pháp; xét xử trực tuyến nói riêng, tố tụng trực tuyến nói chung phù hợp với chủ trương của Đảng, các nguyên tắc, tố tụng do pháp luật quy định và đáp ứng yêu cầu cấp bách thực tiễn hiện nay.

to chuc phien toa truc tuyen la xu huong dap ung yeu cau cap bach thuc tien hinh 2

Quốc hội nghe Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến.

Quá trình nghiên cứu, tổ chức phiên tòa trực tuyến, Tòa án nhân dân tối cao đã xin ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch nước, Ban Chỉ đạo Cải cách tư pháp Trung ương, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các Ủy ban của Quốc hội. Đảng đoàn Quốc hội cũng đã báo cáo xin chủ trương của Bộ Chính trị. Sau khi có chủ trương của các cấp có thẩm quyền, Tòa án nhân dân tối cao đã phối hợp chặt chẽ với các Ủy ban của Quốc hội, với Bộ, ban, ngành, tổ chức ở trung ương nghiên cứu, xây dựng dự thảo Nghị quyết theo đúng trình tự, thủ tục ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Theo Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình, Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến quy định những nội dung cơ bản sau:

Thứ nhất: Tòa án nhân dân tổ chức phiên tòa trực tuyến để xét xử sơ thẩm, xét xử phúc thẩm vụ án hình sự, dân sự và hành chính có tính chất, tình tiết đơn giản; tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án rõ ràng.

Thứ hai: Phiên tòa trực tuyến là phiên tòa được tổ chức tại Phòng xử án, có sử dụng các thiết bị điện tử, liên kết với nhau thông qua môi trường mạng, cho phép bị cáo, bị hại, đương sự, người tham gia tố tụng khác tham gia phiên tòa tại địa điểm khác do Tòa án quyết định, nhưng vẫn bảo đảm trực tiếp theo dõi đầy đủ hình ảnh, âm thanh và tham gia tất cả trình tự, thủ tục tố tụng của phiên tòa bằng lời nói, hành vi tố tụng trực diện, liên tục, công khai, có sự chứng kiến của các chủ thể vào cùng một thời điểm.

Thứ ba: Nghị quyết giao Tòa án nhân dân tối cao chủ trì, phối hợp với Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Bộ Công an và cơ quan có liên quan quy định chi tiết và hướng dẫn việc tổ chức thực hiện phiên tòa trực tuyến.

Thứ tư: Nghị quyết có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2022.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hòa Bình cũng cho biết, căn cứ vào các qui định của pháp luật, Tòa án nhân dân tối cao đề nghị Quốc hội thông qua Nghị quyết về tổ chức phiên tòa trực tuyến theo trình tự, thủ tục rút gọn tại Kỳ họp thứ 2 của Quốc hội.

Xem thêm

Sửa Luật Đất đai: Cảnh báo rủi ro pháp lý từ quy hoạch cấp xã và ‘lỗ hổng’ trong tỷ lệ bồi thường

Sửa Luật Đất đai: Cảnh báo rủi ro pháp lý từ quy hoạch cấp xã và ‘lỗ hổng’ trong tỷ lệ bồi thường

(CLO) Góp ý cho dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), đại biểu Quốc hội cảnh báo rủi ro pháp lý từ việc thiếu cơ chế kiểm soát quy hoạch cấp xã. Đặc biệt, quy định giao Ủy ban nhân dân quyết định "tỷ lệ bồi thường" có thể trở thành một "lỗ hổng" lớn tác động trực tiếp đến quyền lợi người dân, cần được khẩn trương tháo gỡ.

Việt Nam - Bỉ: Mở rộng hợp tác trên nền tảng hơn 50 năm hữu nghị

Việt Nam - Bỉ: Mở rộng hợp tác trên nền tảng hơn 50 năm hữu nghị

(NB&CL) Trải qua hơn nửa thế kỷ, quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và Bỉ đã chứng minh sức sống bền bỉ vượt qua mọi khoảng cách địa lý. Theo nhìn nhận của nhà vua Bỉ Philippe, quan hệ Việt Nam - Bỉ kết nối hài hòa quá khứ, hiện tại và tương lai, được vun đắp từ sự hiểu biết của các thế hệ đi trước và quá trình hợp tác lâu dài giữa hai nước. Bản thân ông luôn dành tình cảm yêu mến đặc biệt cho Việt Nam qua các chuyến thăm từ năm 1993, 2003, 2012 (trên cương vị Thái tử) và năm 2025.

Muốn tăng trưởng nhanh, phải khơi thông nguồn lực cho sản xuất

Muốn tăng trưởng nhanh, phải khơi thông nguồn lực cho sản xuất

(NB&CL) Để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, vấn đề không chỉ là huy động thêm nguồn lực mà còn phải nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công, tháo gỡ rào cản tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và phát huy hiệu quả nguồn lực đầu tư tư nhân. Làm thế nào để dòng vốn thực sự chuyển hóa thành năng lực sản xuất, tạo thêm giá trị cho nền kinh tế và thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững? Phóng viên Báo Nhà báo và Công luận đã trao đổi với đại biểu Quốc hội, PGS.TS Nguyễn Ngọc Sơn (Đoàn TP. Hải Phòng) xung quanh nội dung này.

Việt Nam – EU nhất trí tăng cường phối hợp, thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện

Việt Nam – EU nhất trí tăng cường phối hợp, thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện

(CLO) Ngày 21/10, tại Brussels (Bỉ), trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Liên minh châu Âu (EU) của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã có cuộc gặp Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu, Đại diện cấp cao EU về chính sách đối ngoại và an ninh Kaja Kallas.

Quy định số 227-QĐ/TW của Bộ Chính trị: Đột phá đánh giá cán bộ gắn với cơ chế 'có vào, có ra, có lên, có xuống'

Quy định số 227-QĐ/TW của Bộ Chính trị: Đột phá đánh giá cán bộ gắn với cơ chế 'có vào, có ra, có lên, có xuống'

(CLO) Thay mặt Bộ Chính trị, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành Quy định về kiểm điểm và đánh giá, xếp loại chất lượng đối với tập thể, cá nhân trong hệ thống chính trị và trong toàn Đảng (Quy định số 227-QĐ/TW, ngày 19/10/2026). Quy định ban hành nhằm kịp thời sàng lọc, xử lý các tập thể, cá nhân yếu kém, không hoàn thành nhiệm vụ gắn với cơ chế "có vào, có ra, có lên, có xuống".

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân gặp đại diện cộng đồng người Việt Nam tại châu Âu

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân gặp đại diện cộng đồng người Việt Nam tại châu Âu

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Liên minh châu Âu và Vương quốc Bỉ, chiều 21/10 (giờ địa phương), tại thủ đô Brussels, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân Ngô Phương Ly và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã gặp gỡ cán bộ, nhân viên Cơ quan đại diện Việt Nam tại Bỉ và đại diện cộng đồng người Việt Nam tại châu Âu.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bắt đầu thăm chính thức Liên minh châu Âu và Vương quốc Bỉ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bắt đầu thăm chính thức Liên minh châu Âu và Vương quốc Bỉ

Sau khi kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước tới Vương quốc Đan Mạch, chiều 21/10 (giờ địa phương), chuyên cơ chở Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân Ngô Phương Ly và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến thủ đô Brussels, bắt đầu chuyến thăm chính thức Liên minh châu Âu (EU) và Vương quốc Bỉ theo lời mời của Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa và Thủ tướng Vương quốc Bỉ Bart De Wever.

Tìm giải pháp xây dựng địa bàn cơ sở không ma túy

Tìm giải pháp xây dựng địa bàn cơ sở không ma túy

(CLO) Chiều 21/10, tại Hà Nội, Bộ Công an tổ chức Hội thảo khoa học cấp Bộ “Xây dựng địa bàn cơ sở không ma túy – Lý luận và thực tiễn”, nhằm làm rõ cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống ma túy tại cơ sở.

Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương rà soát, điều phối mỏ vật liệu xây dựng trước ngày 25/10

Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương rà soát, điều phối mỏ vật liệu xây dựng trước ngày 25/10

(CLO) Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ Công Thương rà soát, đánh giá kỹ về số lượng, trữ lượng thực tế các mỏ vật liệu xây dựng thông thường, quyết định việc điều phối, hỗ trợ nguồn vật liệu xây dựng thông thường giữa các tỉnh, thành phố để phục vụ các công trình, dự án trọng điểm, quan trọng quốc gia; báo cáo Thủ tướng trước ngày 25/10/2026.

Xây dựng Nghị định mới về kinh doanh xăng dầu: Giảm thương nhân đầu mối, xóa bỏ mua bán lòng vòng

Xây dựng Nghị định mới về kinh doanh xăng dầu: Giảm thương nhân đầu mối, xóa bỏ mua bán lòng vòng

(CLO) Thủ tướng Chính phủ yêu cầu khẩn trương rà soát, hoàn thiện dự thảo Nghị định thay thế Nghị định 83 về kinh doanh xăng dầu; trong đó cắt giảm thực chất, tối đa các khâu trung gian không cần thiết, khắc phục triệt để tình trạng mua bán xăng dầu lòng vòng, giảm chi phí lưu thông.

Cỡ chữ bài viết: