Từ người đưa tin trở thành người kiến tạo trải nghiệm

(CLO) Khi mạng xã hội đã trở thành không gian sống thứ hai của hàng triệu người Việt, báo chí không còn là người đứng ngoài quan sát mà đang bước vào cuộc chơi số với tư cách là người định hình thông tin, dẫn dắt xu hướng và tạo ra những trải nghiệm tin tức mới mẻ, hấp dẫn hơn bao giờ hết.

Đúng - Trúng - Trọn

Không còn chờ đợi Thời sự buổi tối hay số báo in mỗi sáng, người dùng hiện nay cập nhật tin tức từng phút qua điện thoại, trên Facebook, TikTok, Instagram. Họ đón nhận thông tin không phải qua bài viết dài, mà qua những video 60 giây, tiêu đề ngắn gọn, hình ảnh bắt mắt và tốc độ tải nhanh.

fd687708dee055be0cf1.jpg
HTV là một trong những cơ quan tiên phong với tư duy tổ chức sản xuất hoàn toàn mới: Mỗi lần tác nghiệp, tạo ra ba dòng nội dung - cho truyền hình truyền thống (HTV7, HTV9), báo điện tử và mạng xã hội.

Báo chí buộc phải thích nghi. Nhưng không chỉ là chuyển nội dung lên mạng xã hội, điều quan trọng hơn là chuyển đổi cách kể chuyện và thay đổi cách tương tác với công chúng. Đây không còn là cuộc đua về tốc độ đưa tin, mà là hành trình tái định nghĩa lại cách người ta tiêu thụ thông tin.

Theo báo cáo WeAreSocial, người Việt Nam trung bình dành 2 giờ 39 phút mỗi ngày trên mạng xã hội. Nếu báo chí không có mặt ở đó – thì không còn nơi nào khác để giữ lấy độc giả của mình.

Trong làn sóng số hóa báo chí, Đài truyền hình TP.HCM (HTV) là một trong những cơ quan tiên phong với tư duy tổ chức sản xuất hoàn toàn mới: Mỗi lần tác nghiệp, tạo ra ba dòng nội dung - cho truyền hình truyền thống (HTV7, HTV9), báo điện tử và mạng xã hội.

Mô hình “Đi 1 về 3” của dự án HTV NewZ là ví dụ điển hình. Một phóng sự có thể xuất hiện dưới dạng bản tin đầy đủ trên sóng HTV, được chuyển hóa thành bài viết cho trang web, đồng thời được dựng thành video dọc 60 giây cho TikTok hoặc Facebook Reels. Với sự hỗ trợ của AI gợi ý nội dung, infographic, podcast và livestream – báo chí không chỉ đưa tin mà còn đồng hành cùng nhịp sống số.

Nhà báo Cao Anh Minh, Tổng Giám đốc HTV cho biết, HTV hướng tới nền báo chí Đa phương tiện - Đa nền tảng - Đa tương tác. Đó không chỉ là chiến lược công nghệ, mà còn là chiến lược phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.

Không chỉ là nơi phát hành nội dung, mạng xã hội còn là kênh lắng nghe ý kiến công chúng để báo chí phản ứng nhanh nhạy hơn. Ông Cao Anh Minh đưa ví dụ về chương trình Cầu truyền hình đa phương tiện của HTV, tổ chức đúng dịp TP.HCM thực hiện chính quyền đô thị 2 cấp.

"Thay vì tự lựa chọn điểm cầu theo 'ý chí biên tập', HTV đã thăm dò khán giả ngay trên mạng xã hội, người dân được chọn phường, địa điểm mà họ muốn khám phá. Điều đó giúp báo chí không chỉ 'cung cấp thông tin' mà còn phục vụ nhu cầu đúng - trúng - trọn", ông Minh chia sẻ.

Cũng trên mạng xã hội, báo chí đang phát huy vai trò kết nối cộng đồng thông qua các chiến dịch nhân văn. Từ lời kêu gọi hỗ trợ học sinh khó khăn trong chương trình "Vững bước đến trường" của báo Người Lao Động, đến chiến dịch cứu trợ người dân trong bão Yagi năm 2024 - tất cả đều cho thấy khả năng lan tỏa của báo chí chính thống khi biết tận dụng nền tảng số một cách đúng đắn.

bao-chi-so1.jpeg
Báo chí cần giữ được bản sắc trong dòng chảy số.

Không chỉ là sự hiện diện

Thế giới mạng hiện nay là một không gian đông đúc, hỗn loạn và khó kiểm soát. Tin giả, nội dung giật gân cùng các video câu like dễ dàng chiếm lĩnh, làm lu mờ những thông tin chính thống nếu không có sự góp mặt của báo chí - lực lượng mang trên mình đạo đức nghề nghiệp, khả năng kiểm chứng chặt chẽ và tinh thần trách nhiệm cao.

Vì thế, sự hiện diện của báo chí trong không gian số là chưa đủ, mà còn phải giữ được bản sắc riêng. Nhà báo Ngô Trần Thịnh, Trưởng phòng Đa Truyền thông - Trung tâm Tin tức, Đài truyền hình TP.HCM, nhấn mạnh rằng từ việc chọn lọc chủ đề, sử dụng ngôn ngữ phù hợp đến chất lượng sản xuất, mỗi bài viết dù ngắn gọn cũng cần đảm bảo tính đúng - trúng - chuẩn mực. Đây chính là điểm khác biệt giúp báo chí giữ được sự tin cậy trong môi trường thông tin hỗn loạn.

Ông cũng cảnh báo về sự cám dỗ dễ dàng "chạy theo xu hướng" nhằm tăng lượng tương tác. Mặc dù điều này có thể mang lại lượt xem nhanh chóng, nhưng nếu báo chí đánh đổi chất lượng để thu hút người đọc, uy tín và niềm tin sẽ bị tổn thương nghiêm trọng. Báo chí cần giữ sự tỉnh táo, không để mình bị hòa tan trong cuộc đua giải trí rẻ tiền đang lan rộng trên mạng xã hội.

"Mạng xã hội thực sự là 'vùng đất hứa' với nhiều tiềm năng phát triển, nhưng nếu không có bản lĩnh, báo chí rất dễ đánh mất vai trò dẫn dắt thông tin, trở thành phiên bản nhạt nhòa, chỉ phục vụ nhu cầu giải trí đơn thuần mà thiếu đi chiều sâu và trách nhiệm xã hội", ông Thịnh nhấn mạnh.

Theo nhà báo Ngô Trần Thịnh, chuyển đổi số không chỉ là việc áp dụng công nghệ hay tăng tốc sản xuất nội dung mà còn là một cuộc cách mạng về tư duy vận hành. Việc đào tạo phóng viên biết dựng video ngắn, thành thạo các công cụ số và hiểu cách thuật toán phân phối nội dung trên các nền tảng như TikTok, Facebook, YouTube… đã trở thành kỹ năng bắt buộc trong các tòa soạn hiện đại.

"Dù AI có thể hỗ trợ tạo ra nội dung nhanh hơn và thông minh hơn, nhưng sự nhạy bén với thời cuộc, góc nhìn nghề nghiệp và trách nhiệm trong thông tin vẫn là điều không thể thay thế bằng máy móc. Chính những yếu tố này quyết định giá trị và sức mạnh của báo chí trong thời đại số", ông Thịnh nhìn nhận.

Xem thêm

Cuộc thi Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới: Khẳng định vai trò mũi nhọn tiên phong và sức mạnh ‘bút chiến’

Cuộc thi Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới: Khẳng định vai trò mũi nhọn tiên phong và sức mạnh ‘bút chiến’

(CLO) Sức lan tỏa của cuộc thi không chỉ thể hiện ở số lượng tác phẩm và số lượng các cơ quan báo chí tham gia mà 5 năm qua, giới báo chí cả nước có thêm một “sân chơi” chuyên nghiệp, hữu ích để khẳng định vai trò mũi nhọn tiên phong và sức mạnh “bút chiến” của báo chí trong sự nghiệp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Podcast và cuộc trở lại của chiều sâu trong báo chí số

Podcast và cuộc trở lại của chiều sâu trong báo chí số

(NB&CL) Khi công chúng ngày càng rời xa những bản tin dài để cuốn vào dòng chảy video ngắn và thông tin “ăn liền”, thì nhu cầu được lắng nghe những câu chuyện sâu lại càng lớn. Giữa sự dịch chuyển ấy, podcast đang mở ra một không gian mới cho báo chí hiện đại - nơi âm thanh, cảm xúc và chiều sâu nội dung có cơ hội trở lại.

 VOV giành giải 'Tác phẩm phát thanh xuất sắc nhất' tại Hội nghị cấp cao Báo chí châu Á 2026

VOV giành giải 'Tác phẩm phát thanh xuất sắc nhất' tại Hội nghị cấp cao Báo chí châu Á 2026

(CLO) Tại Hội nghị cấp cao Báo chí châu Á (AMS) lần thứ 21 diễn ra ở Maldives, Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV) đã giành giải “Tác phẩm phát thanh xuất sắc nhất” với tác phẩm “Tết Việt bình yên trong mỗi mái nhà: Mệnh lệnh thần tốc từ trái tim người lính”. Thành tích này tiếp tục ghi dấu ấn của báo chí Việt Nam tại một trong những diễn đàn truyền thông lớn nhất khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Tòa soạn toàn cầu chạy đua với xu hướng 'nội dung linh hoạt'

Tòa soạn toàn cầu chạy đua với xu hướng 'nội dung linh hoạt'

(CLO) Một trong những chủ đề được nhắc đến nhiều nhất tại Đại hội Truyền thông Tin tức Thế giới INMA tuần trước là sự nổi lên của “nội dung linh hoạt” - mô hình báo chí được thiết kế để hoạt động đồng thời trên nhiều nền tảng, định dạng và trải nghiệm người dùng khác nhau.

The Guardian: Tòa soạn lạm dụng AI là 'thiếu tôn trọng độc giả'

The Guardian: Tòa soạn lạm dụng AI là 'thiếu tôn trọng độc giả'

(CLO) Các tòa soạn cần thử nghiệm với AI nhưng không được đánh mất những giá trị cốt lõi của báo chí như đưa tin độc lập, xác minh thực địa và niềm tin từ độc giả, theo Katharine Viner, Tổng Biên tập The Guardian, phát biểu tại Đại hội Truyền thông Tin tức Thế giới của INMA ở Berlin.

Cuộc chiến bản quyền trong kỷ nguyên số: Khi 'mảng tối' bị siết lại và ý thức người dùng trở thành then chốt

Cuộc chiến bản quyền trong kỷ nguyên số: Khi 'mảng tối' bị siết lại và ý thức người dùng trở thành then chốt

(CLO) Ngay sau khi Công điện số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ được ban hành, thị trường nội dung số lậu tại Việt Nam ghi nhận một biến động mạnh. Hàng loạt website chuyên cung cấp phim và nội dung vi phạm bản quyền như Cotv, Phim4k, Thiaphim… bất ngờ biến mất hoặc tự động đóng cửa. Sự thay đổi diễn ra nhanh chóng, được xem như phản ứng trực diện trước động thái siết chặt quản lý của cơ quan chức năng đối với vi phạm bản quyền trên môi trường số.

Đánh thức ký ức cải lương bằng công nghệ và ngôn ngữ truyền thông mới

Đánh thức ký ức cải lương bằng công nghệ và ngôn ngữ truyền thông mới

(CLO) Gần nửa thế kỷ sau thời kỳ vàng son của sân khấu cải lương, “Tiếng trống Mê Linh” trở lại trên sóng truyền hình với phiên bản phục chế màu bằng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo. Không chỉ gợi lại ký ức của nhiều thế hệ khán giả, dự án còn cho thấy vai trò mới của báo chí - truyền thông trong việc lưu giữ, làm mới và lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống đương đại.

Việc sao chép nội dung báo chí kéo theo nhiều hệ lụy phức tạp hơn việc vi phạm bản quyền đơn thuần

Việc sao chép nội dung báo chí kéo theo nhiều hệ lụy phức tạp hơn việc vi phạm bản quyền đơn thuần

(CLO) Tình trạng sao chép và sử dụng lại nội dung báo chí đang diễn ra theo hai xu hướng chính: một là khai thác thông cáo báo chí gần như nguyên văn, tạo ra những bản tin giống hệt nhau; hai là đăng lại nội dung nhưng chỉ chỉnh sửa chút ít từ ngữ, hoặc việc ghi nguồn bị để rất nhỏ, mờ, không rõ ràng, khiến xác định thông tin gốc trở nên khó khăn.

Cỡ chữ bài viết: