Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước không thể là một cấp hành chính quan liêu kiểu cũ

Sáng 17/7, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì buổi làm việc của Thường trực Chính phủ với Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, nhằm tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc đang gặp phải sau khoảng 10 tháng Ủy ban chính thức đi vào hoạt động.

Phát biểu khai mạc cuộc họp, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh tinh thần của cuộc làm việc là tập trung thảo luận, tháo gỡ, giải quyết vướng mắc cho Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, phối hợp chặt chẽ, tạo thuận lợi nhất cho Ủy ban hoạt động hiệu quả, kịp thời, đúng hướng.

Thủ tướng cho rằng, 19 tập đoàn, tổng công ty được bàn giao về Ủy ban đóng vai trò rất lớn đối với quá trình phát triển đất nước, giữ ổn định kinh tế vĩ mô, giải quyết việc làm, thu ngân sách, do đó, Thủ tướng đề nghị một số tập đoàn, tổng công ty phát biểu về các vướng mắc từ cơ sở.

Tại cuộc làm việc, một số tập đoàn, tổng công ty cho rằng, cần có cơ chế làm sao phân cấp mạnh hơn cho doanh nghiệp để ra quyết định kinh doanh kịp thời, không để bỏ lỡ cơ hội thị trường. Các ý kiến cho rằng, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, là cơ quan quản lý Nhà nước với Ủy ban, là cơ quan quản lý vốn.

Có ý kiến cho rằng, việc phối hợp công tác giữa quản lý Nhà nước và quản lý vốn Nhà nước đối với doanh nghiệp là một vấn đề rất mới, chưa từng có trong thực tiễn, cần có thêm thời gian để nghiên cứu, đề ra các quy chế, phương thức quan hệ công tác phù hợp. Thời gian qua, có một số vướng mắc về thể chế, quy định, trong đó vướng mắc trong việc xác định cơ quan có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư đối với một số dự án đầu tư của tập đoàn, tổng công ty, về phân công, phân cấp thẩm quyền phê duyệt dự án đầu tư…

Phát biểu kết luận cuộc làm việc, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định việc thành lập Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp là một chủ trương lớn của Đảng nhằm tách chức năng quản lý Nhà nước ra khỏi chức năng đại diện chủ sở hữu vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, do vậy, cần thực hiện nghiêm chủ trương này.

Yêu cầu Ủy ban cần chủ động hơn, đổi mới cách làm, linh hoạt, sáng tạo, vận dụng tốt, đúng quy định của pháp luật trong xử lý các vấn đề cụ thể đối với các tập đoàn, tổng công ty, Thủ tướng cho rằng, ở các nước, các tập đoàn, tổng công ty có luật riêng còn chúng ta hiện chỉ có nghị định riêng đối với một số tập đoàn lớn. Trong bối cảnh đang hoàn thiện pháp luật thì sự năng động, trách nhiệm của Ủy ban càng phải lớn hơn để tạo điều kiện cho các tập đoàn, tổng công ty hoạt động tốt hơn.

Định hướng nhiệm vụ của Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước thời gian tới, Thủ tướng cho rằng, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế để tiếp tục tạo điều kiện, khắc phục vướng mắc, bất cập kéo dài đối với các tập đoàn, tổng công ty.

Thủ tướng nêu rõ, cần phải xây dựng được mô hình quản trị doanh nghiệp hiện đại, phù hợp với các nguyên tắc, chuẩn mực quốc tế, tập trung nâng cao hiệu quả, sức cạnh tranh của doanh nghiệp nhà nước. Trong đó, đặc biệt lưu ý kiện toàn hệ thống kiểm soát nội bộ doanh nghiệp, phát hiện, ngăn chặn, xử lý kịp thời các vi phạm.

Thủ tướng nhấn mạnh việc đẩy mạnh tái cơ cấu, tập trung vào những lĩnh vực then chốt, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, lĩnh vực các thành phần kinh tế khác không đầu tư được hoặc các lĩnh vực Nhà nước cần phải nắm. Không phải chỉ có Ủy ban, mà cả các tập đoàn phải ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, đầu tư các lĩnh vực quan trọng mang tính chiến lược, định hướng, dẫn dắt, tạo sức lan tỏa, góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế. Thủ tướng cũng lưu ý, chủ trương là tạo mọi điều kiện phát triển, nhưng phải tăng cường kiểm tra, giám sát, không để xảy ra thất thoát vốn, tài sản Nhà nước trong hoạt động kinh doanh, trong quá trình sắp xếp cổ phần hóa, thoái vốn Nhà nước; phòng chống lợi ích nhóm, tham nhũng tiêu cực, lạm dụng chức vụ quyền hạn.

Đối với vướng mắc tại một số nghị định, Thủ tướng giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì tổng hợp trình Chính phủ trong phiên họp tháng 7 để xử lý, tạo thuận lợi cho sự phát triển. Bên cạnh đó, hoàn thành kế hoạch sắp xếp, cổ phần hóa, thoái vốn niêm yết trên thị trường chứng khoán được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Các bộ cần nâng cao tinh thần trách nhiệm, chứ không khoán trắng cho Ủy ban trong vấn đề thẩm định các dự án.

Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh, Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp không thể là cơ quan quan liêu kiểu cũ, không thể là một cấp hành chính tạo gánh nặng cho doanh nghiệp mà cần tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển tốt hơn nữa. Trong kinh tế thị trường, thời cơ là quan trọng, do đó, Ủy ban cần trả lời nhanh, quyết đáp nhanh những vấn đề tập đoàn, tổng công ty xin ý kiến.

Thủ tướng nhất trí, Chính phủ, các bộ cần có cơ chế phân cấp mạnh hơn cho tập đoàn, tổng công ty trên cơ sở đề nghị của Ủy ban. Ủy ban cần tập trung vào kiểm tra, giám sát, đánh giá hiệu quả, giao quyền phải đi liền với trách nhiệm.

Tại cuộc làm việc, Thủ tướng đã có ý kiến chỉ đạo đối với các kiến nghị cụ thể của Ủy ban như vấn đề thu hút cán bộ, nhân lực có trình độ chuyên môn giỏi. Thủ tướng nhấn mạnh, vấn đề quan trọng là phải chọn con người tốt, cả đạo đức, tác phong, tinh thông chuyên môn nghiệp vụ; cho phép Ủy ban làm việc với các bộ trưởng để điều động nhân sự từ các bộ, ngành, thậm chí cả các tập đoàn, tổng công ty.

PV