Người dân được “cầm tay chỉ việc”
Tại Khóm 8, phường Nguyệt Hóa, tỉnh Vĩnh Long, phong trào “Bình dân học vụ số” được lồng ghép trong sinh hoạt đoàn thể, trang nhóm mạng xã hội, nhóm Zalo của các tổ tự quản hoạt động. Nội dung các hoạt động này gần gũi, thiết thực như: hướng dẫn bà con mở tài khoản dịch vụ công trực tuyến, định danh mức 2, sử dụng ứng dụng tra cứu y tế, giáo dục và an sinh xã hội.
Không khí các buổi sinh hoạt vừa nghiêm túc, vừa sôi nổi, khi cán bộ, đoàn viên trẻ trực tiếp cầm tay chỉ việc, giúp người dân thực hành ngay trên điện thoại thông minh.
Theo ông Việt Quang - Trưởng Ban nhân dân Khóm 8, đội ngũ đảng viên trẻ, đoàn viên thanh niên là lực lượng nòng cốt, là “hạt nhân số” trong việc kèm cặp, hỗ trợ người dân cao tuổi, người ít có điều kiện tiếp cận công nghệ.
“Tổ công nghệ số cộng đồng có 6 thành viên. Họ đến từng hộ gia đình hỗ trợ cài đặt ứng dụng VNeID, hướng dẫn nộp hồ sơ hành chính trực tuyến, tích hợp BHYT, liên kết tài khoản thuế vào VNeID... Sau vài buổi, hầu hết hộ dân đã quen với việc đăng ký khai sinh, khai tử, xác nhận giấy tờ qua mạng, giảm đáng kể thời gian đi lại”, ông Quang cho hay.
Tại xã Phú Quới, Ban Chấp hành Đoàn xã phối hợp với Đoàn thanh niên Trường Đại học Cửu Long cũng ra mắt đội hình “Bình dân học vụ số”. Theo Bí thư xã Đoàn Phú Quới Nguyễn Hữu Danh, đoàn viên thanh niên hỗ trợ người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến và giải quyết thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Phú Quới. Chỉ trong 1 tuần đầu tiên, các bạn trẻ đã hỗ trợ khoảng 1.000 lượt người.
Tại phường Long Châu, các đoàn viên thanh niên cũng tích cực tham gia đội hình “Bình dân học vụ số”. Chị Nguyễn Thị Diệu Phước - Bí thư Đoàn phường cho biết, những thông tin mà đoàn viên thanh niên hướng dẫn người dân là những ứng dụng thiết thực nhất, chẳng hạn như việc thanh toán không dùng tiền mặt. Bà con thấy rất vui vì chỉ cần điện thoại thông minh là họ có thể thực hiện giao dịch nhanh chóng ở mọi lúc, mọi nơi.
Tương tự, tại Đoàn Trường Đại học Sư phạm kỹ thuật Vĩnh Long, đội hình “Bình dân học vụ số” với số lượng gần 100 đoàn viên, sinh viên với các bạn trẻ có kiến thức tốt về công nghệ làm nòng cốt. Các bạn tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho người dân và đoàn viên, thanh niên về “Bình dân học vụ số”; hỗ trợ dịch vụ công trực tuyến và hướng dẫn bảo mật thông tin, tránh bị lừa đảo trực tuyến, nhận diện và phòng ngừa thông tin xấu, độc trên không gian số…
Kho tri thức số hóa mở rộng cho mọi người
Phong trào “Bình dân học vụ số” nhằm góp phần thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đang được triển khai sâu rộng tại Vĩnh Long. Tháng 8/2025, tỉnh Vĩnh Long đã xây dựng trang binhdanhocvuso.vinhlong.gov.vn để làm nền tảng học tập và chia sẻ kiến thức chuyển đổi số dành cho toàn thể cán bộ, công chức và người dân trên địa bàn tỉnh.
Trang web này đóng vai trò là một “kho học liệu số” đa dạng, cung cấp các khóa học trực tuyến dễ hiểu, nhằm nâng cao nhận thức số, trang bị kỹ năng sử dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), kỹ năng xử lý văn bản, sử dụng dịch vụ công trực tuyến, và nhiều nội dung khác liên quan đến chính quyền số, nhân lực số và xã hội số.
Với giao diện thân thiện, dễ sử dụng, đây là cầu nối giúp đội ngũ cán bộ nâng cao năng lực số, đồng thời tạo điều kiện để người dân tiếp cận dễ dàng với tri thức số hóa, góp phần xây dựng một Vĩnh Long thông minh, hiện đại và số hóa toàn diện.
Về công tác đào tạo, Sở Khoa học - Công nghệ Vĩnh Long đã tổ chức 3 lớp đào tạo, tập huấn chuyên sâu về chuyển đổi số cho 124 cán bộ phụ trách công nghệ thông tin tại các xã, phường trong tỉnh. Mỗi lớp có từ 35 đến 48 học viên, được tổ chức ở 3 khu vực Bến Tre, Trà Vinh và Vĩnh Long (cũ). Các lớp đào tạo, tập huấn này giúp cán bộ phụ trách công nghệ thông tin nắm được kiến thức về chuyển đổi số, các nền tảng và an toàn thông tin để có thể vận dụng phục vụ công việc tại cơ quan, đơn vị.
Trong thời gian 1 tuần học, học viên được đào tạo, tập huấn kiến thức chuyên sâu về chuyển đổi số và dịch vụ công trực tuyến của tỉnh. Các học viên cũng được giới thiệu tổng quan về cách mạng công nghiệp lần thứ tư; trí tuệ nhân tạo cũng như kiến thức cơ bản về mạng máy tính và kiến thức, kỹ năng bảo đảm an toàn khi sử dụng máy tính và bảo vệ dữ liệu trên môi trường số.
Ngoài ra, từ đầu năm 2025 đến nay, tỉnh Vĩnh Long đã tổ chức 108 lớp tập huấn về công nghệ số, với tổng số 103.086 lượt học viên tham gia. Toàn tỉnh hiện có 124/124 tổ công nghệ số cộng đồng với 6.122 thành viên. Đồng thời, doanh nghiệp viễn thông bố trí 446 nhân sự trực tiếp hỗ trợ tại Trung tâm phục vụ hành chính công cùng với 51 cán bộ Sở Khoa học - Công nghệ hỗ trợ điều phối chung.
Khuyến khích xã hội hóa công tác khoa học - công nghệ
Theo Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Trần Văn Lâu, cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang tác động sâu rộng đến mọi mặt đời sống và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số chính là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia. Trên tinh thần đó, tỉnh Vĩnh Long đã chủ động triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW đạt nhiều kết quả nổi bật. Cơ chế, chính sách khoa học - công nghệ được điều chỉnh theo hướng khuyến khích xã hội hóa, thu hút đầu tư từ các thành phần kinh tế.
Theo đó, phong trào "Bình dân học vụ số" đã thu hút hơn 95.800 lượt học viên, góp phần nâng cao nhận thức, kỹ năng số cho cán bộ, đảng viên và người dân. Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp tỉnh (PII) năm 2024 đạt 32,29 điểm, xếp thứ 3/5 tỉnh vùng ĐBSCL và 21/34 tỉnh, thành phố cả nước - một bước tiến đáng ghi nhận.
Đặc biệt, Báo và Phát thanh và truyền hình Vĩnh Long đã tiên phong chuyển đổi số, phát triển các sản phẩm báo chí đa phương tiện, lọt top 10 cơ quan báo chí chuyển đổi số xuất sắc toàn quốc giai đoạn 2023-2024.
Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Trần Văn Lâu nhấn mạnh, để phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số một cách hiệu quả và bền vững, tỉnh Vĩnh Long tập trung triển khai đồng bộ 7 nhóm giải pháp, trong đó đẩy mạnh cải cách hành chính, chính quyền số và dữ liệu dùng chung; phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ nông nghiệp công nghệ cao và công nghiệp chế biến đặc thù vùng.
Tỉnh Vĩnh Long cũng xây dựng Trung tâm Đổi mới sáng tạo - đây sẽ là nơi tập trung nghiên cứu và ứng dụng công nghệ tiên tiến, thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo. Cùng với đó là tăng cường hợp tác đào tạo nhân lực số chất lượng cao; xây dựng cơ chế chính sách đột phá và khuyến khích doanh nghiệp đồng hành.