Xuất khẩu dầu thô từ Iran sang Trung Quốc, thị trường lớn nhất của quốc gia này, đã sụt giảm đáng kể trong tháng vừa qua.
Nguyên nhân chính đến từ các biện pháp trừng phạt ngày càng nghiêm ngặt của Hoa Kỳ và hoạt động bảo trì tại các nhà máy lọc dầu. Thông tin này được hãng tin Bloomberg đăng tải, dựa trên số liệu thống kê từ Vortexa.
Theo báo cáo của Vortexa, trong tháng qua, Iran chỉ xuất khẩu khoảng 1,1 triệu thùng dầu thô mỗi ngày sang Trung Quốc. Con số này giảm 20% so với cùng kỳ tháng 5 năm 2024. Nếu so với tháng 4, lượng dầu xuất khẩu thậm chí thấp hơn khoảng 400.000 thùng mỗi ngày.
Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng số liệu này chưa hoàn toàn chính xác. Lý do là các tàu chở dầu của Iran thường áp dụng nhiều biện pháp để che giấu nguồn gốc cũng như hành trình vận chuyển của mình.
Gần đây, công ty phân tích Kpler đã ghi nhận một xu hướng đáng chú ý. Ngày càng nhiều tàu chở dầu từ Iran sang Trung Quốc tắt thiết bị theo dõi nhằm giấu kín vị trí. Một chuyên gia từ Kpler chia sẻ với Bloomberg rằng các tàu này thường xuyên thực hiện việc chuyển dầu từ tàu này sang tàu khác để qua mặt sự giám sát.
Chuyên gia Muyu Xu nhấn mạnh: "Hiện nay, họ còn tắt tín hiệu theo dõi trong thời gian dài hơn. Điều này khiến việc truy vết nguồn gốc dầu từ Iran trở nên khó khăn hơn bao giờ hết".
Dự báo trong thời gian tới, lượng dầu Iran xuất sang Trung Quốc sẽ tiếp tục duy trì ở mức thấp. Nguyên nhân chủ yếu là do các nhà máy lọc dầu đang bước vào giai đoạn bảo trì theo mùa.
Một nhà phân tích của Vortexa cho biết hoạt động bảo trì, vốn bị trì hoãn từ trước, có thể kéo dài đến hết tháng 7.
Bên cạnh đó, từ đầu năm nay, các nhà máy lọc dầu Trung Quốc đã tích trữ lượng lớn dầu thô giá rẻ từ Iran trước khi Hoa Kỳ siết chặt các biện pháp trừng phạt. Nhờ vậy, nguồn dự trữ dầu hiện tại của họ vẫn ở mức ổn định, đủ để đáp ứng nhu cầu trong ngắn hạn.
Trung Quốc từ lâu đã là khách hàng lớn nhất của Iran. Các nhà máy lọc dầu tư nhân tại đây, thường được gọi là "teapots", mua phần lớn lượng dầu thô bị trừng phạt từ Iran.
Quan hệ thương mại giữa hai bên mang lại lợi ích đôi đường. Iran tìm được đầu ra cho nguồn dầu thô mà hầu hết các quốc gia khác đều né tránh. Trong khi đó, các nhà máy lọc dầu độc lập của Trung Quốc lại có cơ hội mua dầu với giá rẻ, tối ưu hóa chi phí sản xuất.
Hiện tại, Hoa Kỳ và Iran đang nỗ lực đàm phán về một thỏa thuận hạt nhân mới. Nếu thành công, chính quyền của Tổng thống Donald Trump có thể xem xét dỡ bỏ một số biện pháp trừng phạt.
Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết là Iran phải đồng ý dừng hoàn toàn các hoạt động làm giàu uranium. Đến nay, Tehran vẫn tỏ ra không sẵn sàng nhượng bộ trong vấn đề này.
Những diễn biến trên cho thấy Iran đang đối mặt với không ít thách thức trong việc duy trì hoạt động xuất khẩu dầu thô.
Áp lực từ các biện pháp trừng phạt quốc tế, kết hợp với những biến động trên thị trường dầu mỏ, đang đặt ngành công nghiệp chủ chốt của nước này vào tình thế khó khăn.
