Ông Yu Xie, giáo sư xã hội học tại Đại học Princeton, cho biết: “Chúng tôi nhận thấy xu hướng đó đang gia tăng". Ông nói thêm rằng Mỹ đã "đánh mất nhân tài vào tay Trung Quốc trong một thời gian và đặc biệt là sau Sáng kiến Trung Quốc".
Ảnh: Shutterstock
Bài liên quan
Loạt doanh nghiệp thép Trung Quốc “mấp mé” bờ vực phá sản?
Trung Quốc đang đặt cược lớn vào nhu cầu nhiên liệu của châu Âu
“Đại gia” dầu mỏ Trung Quốc sẽ tăng 100% thu nhập ròng?
Các bộ trưởng EU muốn có đường lối “cứng rắn” hơn với Trung Quốc
Diễn đàn Học giả người Mỹ gốc Á đã công bố báo cáo về các nhà khoa học gốc Hoa tại một hội thảo trực tuyến hôm thứ Hai vừa rồi. Sáng kiến Trung Quốc do chính quyền của cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra vào năm 2018, nhằm chống lại khả năng Trung Quốc đánh cắp bí mật kỹ thuật và sở hữu trí tuệ.
Theo báo cáo, mặc dù chính quyền của Tổng thống Mỹ Joe Biden đã chính thức kết thúc chương trình trong năm nay do lo ngại về phân biệt chủng tộc, nhưng chúng vẫn gây ra một thiệt hại kéo dài đối với các nhà khoa học gốc Trung Quốc.
“Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy nỗi sợ hãi lan rộng của các nhà khoa học gốc Hoa ở Mỹ, cả trong các hoạt động nghiên cứu lẫn học thuật thông thường”, ông Xie và bốn đồng nghiệp kết luận.
Họ nói thêm: “Nếu nỗi sợ hãi này không được xoa dịu, sẽ có những nguy cơ đáng kể về việc đánh mất các tài năng khoa học vào tay Trung Quốc và các nước khác".
Kể từ khi ra mắt Sáng kiến Trung Quốc, các nhà phê bình cho biết các nhà khoa học Trung Quốc ở Mỹ, bao gồm cả người Mỹ gốc Hoa, cảm thấy họ bị phân biệt chủng tộc và bị áp lực buộc phải đóng cửa các dự án chung và tránh hợp tác trong tương lai với các đối tác Trung Quốc.
Một cuộc thăm dò vào năm ngoái của các nhà nghiên cứu tại Đại học Arizona và Ủy ban 100, một tổ chức phi đảng phái gồm những người Mỹ gốc Hoa nổi tiếng, cho thấy 40% các nhà khoa học là người gốc Hoa đã cân nhắc rời Mỹ do lo sợ bị chính phủ Mỹ giám sát.
Một quan điểm tương tự cũng được phản ánh trong báo cáo của AASF, khảo sát 1.300 “nhà khoa học gốc Trung Quốc” được các trường đại học Mỹ tuyển dụng.
Trong số này, 54,4% là công dân Mỹ nhập tịch và 36,8% khác là người thường trú ở Mỹ. Báo cáo cho thấy 61% các nhà khoa học, đặc biệt là các nhà nghiên cứu trẻ, cảm nhận được áp lực phải rời Mỹ và 65% bày tỏ lo ngại về sự hợp tác của họ với Trung Quốc. Khoảng 45% số người được hỏi cho biết họ đang tránh nộp đơn xin trợ cấp của chính phủ Mỹ.
Bà Christina Ciocca Eller thuộc Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ của Nhà Trắng cho biết chính quyền ông Biden sẽ tiếp tục phấn đấu để bảo vệ an ninh nghiên cứu và cải thiện các chính sách.
“Chúng tôi phải cẩn thận đối mặt với những thách thức về bảo mật nghiên cứu… đặc biệt nếu chúng tôi muốn tạo điều kiện cho sự tin tưởng và cởi mở, vốn là trọng tâm của các doanh nghiệp nghiên cứu Mỹ”, bà cho hay.
Bà cho biết văn phòng của bà, nơi phát triển và thực hiện các chính sách bảo mật nghiên cứu cho chính quyền ông Biden, hiện đang cố gắng tiêu chuẩn hóa và minh bạch hơn khi đề cập đến các ứng dụng nghiên cứu xin tài trợ liên bang.
Sáng kiến Trung Quốc được xây dựng để phản ứng lại Kế hoạch Ngàn nhân tài của Bắc Kinh, được thiết lập vào năm 2008 nhằm thu hút nhân tài nước ngoài.
Quốc Thiên (theo SCMP)
