Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành Quyết định số 3914/QĐ-BKHCN về Kế hoạch triển khai Đề án "Tuyên truyền phòng ngừa, ứng phó với các đe dọa an ninh phi truyền thống đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045".
Định hướng xuyên suốt của Kế hoạch là gắn việc nâng cao nhận thức với hướng dẫn kỹ năng và hành động cụ thể, hướng tới trang bị cho cộng đồng khả năng tự bảo vệ trước những rủi ro ngày càng phức tạp.
Trang bị "đề kháng số" trước vấn nạn giả mạo bằng AI
Trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao diễn biến khó lường, kế hoạch của Bộ Khoa học và Công nghệ đặc biệt chú trọng đến việc hướng dẫn người dân kỹ năng sử dụng công nghệ an toàn, có trách nhiệm.
Trọng tâm hàng đầu là khả năng nhận diện hình ảnh, giọng nói giả mạo (deepfake) bằng AI, cách thức kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ, bảo vệ dữ liệu cá nhân và đảm bảo an toàn tuyệt đối trong các giao dịch điện tử.
Bên cạnh không gian mạng, Kế hoạch cũng bao quát rộng rãi các nguy cơ an ninh phi truyền thống khác như: gián đoạn thông tin liên lạc, rủi ro mất an toàn bức xạ và hạt nhân. Thông qua đó, người dân được cung cấp kiến thức nền tảng để nhận biết sớm các nguy cơ, từ đó chuyển trạng thái từ bị động sang chủ động phòng ngừa và ứng phó kịp thời.
Đưa công nghệ cảnh báo sớm tiếp cận cộng đồng
Song song với việc nhận diện rủi ro, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ đẩy mạnh phổ biến các kết quả nghiên cứu khoa học và giải pháp công nghệ tiên tiến hỗ trợ công tác dự báo, cảnh báo sớm. Đây là các công cụ hữu hiệu trong việc phòng ngừa và ứng phó với thiên tai, dịch bệnh cũng như các sự cố môi trường.
Để thông tin đến được với đông đảo người dân một cách hiệu quả nhất, Bộ Khoa học và Công nghệ yêu cầu mọi thông tin chuyên môn đều phải trải qua quy trình kiểm chứng nghiêm ngặt.
Đặc biệt, các kiến thức khoa học, công nghệ phải được "mềm hóa", chuyển tải bằng ngôn ngữ thông dụng, dễ hiểu, giúp người dân dễ dàng nắm bắt cách thức phòng ngừa và tiếp cận được các nguồn hướng dẫn chính thống, tin cậy.
Đa dạng hóa nền tảng tuyên truyền, chủ động dập tắt tin giả
Triển khai kế hoạch này, hàng loạt các định dạng truyền thông hiện đại như tin, bài, video, infographic, podcast, cẩm nang và học liệu số sẽ được Bộ Khoa học và Công nghệ phủ sóng trên nhiều nền tảng khác nhau. Các sản phẩm truyền thông số này sẽ được kết hợp chặt chẽ với những hoạt động trực tiếp như tập huấn, tọa đàm và các chiến dịch truyền thông chuyên sâu.
Đáng chú ý, trong bối cảnh tin giả lan truyền nhanh chóng, Kế hoạch nhấn mạnh vai trò chủ động của các cơ quan chức năng trong việc cung cấp thông tin kịp thời, giải thích cặn kẽ và đính chính ngay lập tức các thông tin sai lệch, tránh gây hoang mang trong dư luận cộng đồng.
Về lộ trình thực hiện, Kế hoạch đặt ra mục tiêu cụ thể: Đến năm 2030, 100% các đơn vị trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ phải lồng ghép hiệu quả nội dung tuyên truyền về phòng ngừa, ứng phó an ninh phi truyền thống vào chương trình, kế hoạch công tác hằng năm của đơn vị mình.
