Cần hoàn thiện thể chế để ngành xuất bản phát triển tương xứng với vai trò chiến lược

Theo ông Tuấn, Chỉ thị 42-CT/TW không chỉ là một văn kiện chỉ đạo mà còn là tầm nhìn chiến lược của Đảng đối với lĩnh vực xuất bản. Sau 20 năm, hệ thống xuất bản đã có những bước phát triển vượt bậc, đóng góp tích cực vào công tác tư tưởng, văn hóa, và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Tuy nhiên, những thay đổi sâu rộng của thực tiễn đòi hỏi ngành phải có những bước chuyển mình mạnh mẽ hơn.

ap1gczpllsr5gf3eykgbdhksofnpzesm.jpg.webp
PGS. TS Phạm Minh Tuấn phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: Việt Hà)

Khi hệ thống pháp luật chưa theo kịp cuộc cách mạng số

Một trong những trọng tâm được PGS. TS Phạm Minh Tuấn đưa ra tại hội nghị là thực trạng hệ thống quy định, chính sách, pháp luật về xuất bản. Ông khẳng định rằng Luật Xuất bản 2012 và các văn bản dưới luật đã tạo một hành lang pháp lý quan trọng cho sự phát triển của ngành theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Các văn kiện của Đảng, đặc biệt là Văn kiện Đại hội XIII, tiếp tục khẳng định vai trò của xuất bản trong việc xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam.

Tuy nhiên, ông cũng không ngần ngại chỉ ra những bất cập, hạn chế còn tồn tại. "Tình trạng thiếu đồng bộ, chồng chéo giữa các văn bản quy phạm pháp luật, dẫn đến khó khăn trong áp dụng và thực thi ở cấp cơ sở" là một thực tế đang cản trở sự phát triển của ngành.

Theo ông, một số quy định đã không còn phù hợp, đặc biệt trong bối cảnh bùng nổ của chuyển đổi số, gây cản trở sự năng động và sáng tạo. Cơ chế hỗ trợ đối với các xuất bản phẩm phục vụ nhiệm vụ chính trị còn hạn chế, thiếu chính sách khuyến khích đầu tư vào nội dung chất lượng cao.

Bên cạnh đó, PGS. TS Phạm Minh Tuấn chỉ rõ sự thay đổi trong hành vi tiếp cận thông tin của độc giả, từ sách in truyền thống sang các thiết bị di động và nền tảng trực tuyến. "Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc chuỗi giá trị của ngành xuất bản, từ khâu biên tập, chế bản, in ấn đến phát hành và tiếp thị", ông Tuấn nói. Điều này đặt ra yêu cầu phải cải cách toàn diện để không chỉ dừng lại ở hoạt động in ấn, mà phải mở rộng khái niệm xuất bản thành một ngành công nghiệp tri thức.

Đề xuất sửa đổi Luật Xuất bản 2012 và xây dựng chiến lược phát triển ngành

Trước những thách thức đó, PGS. TS Phạm Minh Tuấn đã đề xuất một loạt giải pháp mang tính đột phá và chiến lược.

Đầu tiên, ông nhấn mạnh sự cấp bách của việc sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản năm 2012. Luật sửa đổi cần phải giải quyết những điểm nghẽn hiện tại bằng cách "làm rõ phạm vi điều chỉnh đối với xuất bản phẩm điện tử, xuất bản đa nền tảng, các mô hình liên kết xuất bản xuyên biên giới, cũng như các quy định về bản quyền, bảo vệ dữ liệu và trách nhiệm pháp lý trong môi trường số".

Song song đó, cần xây dựng Chiến lược phát triển ngành xuất bản đến năm 2035, định hướng đến năm 2045, để tạo cơ sở hoạch định chính sách dài hạn.

Ông cũng đề xuất một mô hình phát triển ngành theo hai hướng rõ rệt: một nhóm nhà xuất bản làm nhiệm vụ chính trị, được Nhà nước đặt hàng; và một nhóm các tập đoàn xuất bản - truyền thông mạnh, hoạt động theo cơ chế thị trường. Điều này sẽ giúp ngành vừa đảm bảo vai trò công cụ tư tưởng, vừa có năng lực cạnh tranh và hội nhập quốc tế.

Bên cạnh đó, ông Tuấn đề nghị thiết lập các quỹ hỗ trợ xuất bản do Nhà nước quản lý để đầu tư vào các dự án trọng điểm, đồng thời thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa quá trình xã hội hóa.

"Vai trò của chuyển đổi số toàn diện rất quan trọng, từ xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia đến đào tạo đội ngũ nhân lực chuyên nghiệp, có khả năng vận hành trong môi trường số", ông Tuấn nhấn mạnh.

Xem thêm

Xây dựng Báo Điện tử Công an nhân dân phiên bản tiếng Nga trở thành cầu nối tin cậy, giàu bản sắc

Xây dựng Báo Điện tử Công an nhân dân phiên bản tiếng Nga trở thành cầu nối tin cậy, giàu bản sắc

Việc tổ chức ra mắt phiên bản tiếng Nga là dấu mốc mới trong tiến trình hiện đại hóa Báo Điện tử Công an nhân dân (CAND), là bước đổi mới về tư duy làm báo trên môi trường số, thể hiện trách nhiệm của Báo CAND trong việc cung cấp thông tin chính thống, kịp thời, có chiều sâu; góp phần giúp bạn bè quốc tế hiểu đúng hơn về đất nước, con người Việt Nam và những nỗ lực giữ gìn an ninh, trật tự (ANTT), vì cuộc sống bình yên của nhân dân.

Làm tốt quy trình “3 sớm” để đổi mới công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Làm tốt quy trình “3 sớm” để đổi mới công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

(NB&CL) Nhận diện sớm những vấn đề tư tưởng, dư luận có nguy cơ phát sinh; thông tin sớm bằng nguồn tin chính xác, có tính giải thích, định hướng; xử lý sớm những thông tin sai lệch, cách hiểu chưa đúng – quy trình “3 sớm” được Báo và Phát thanh, Truyền hình Hải Phòng xác định là yêu cầu trong đổi mới công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Gần dân, sát cơ sở – nền tảng để báo chí địa phương chủ động trên mặt trận tư tưởng

Gần dân, sát cơ sở – nền tảng để báo chí địa phương chủ động trên mặt trận tư tưởng

(NB&CL) Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong môi trường truyền thông đa chiều đòi hỏi báo chí địa phương không chỉ phản bác thông tin sai lệch mà còn phải chủ động tạo lập dòng thông tin chính xác, có căn cứ. Lợi thế gần dân, sát cơ sở, am hiểu địa bàn chính là điểm tựa để báo chí phát hiện vấn đề từ sớm, đưa thông tin đến công chúng kịp thời và định hướng dư luận.

Tòa soạn Brazil đưa YouTube thành trọng tâm hoạt động báo chí

Tòa soạn Brazil đưa YouTube thành trọng tâm hoạt động báo chí

(CLO) Trước sự thay đổi trong thói quen tiếp nhận tin tức của độc giả, thương hiệu báo chí GZH tại miền nam Brazil đã chuyển YouTube từ một kênh phân phối nội dung thành nền tảng sản xuất báo chí chủ lực. Chiến lược này giúp đơn vị đạt 167 triệu lượt xem và thu hút 869.000 người đăng ký trong năm 2025.

CNA cải tiến ứng dụng, lượt nghe podcast tăng 84%, tương tác độc giả tăng mạnh

CNA cải tiến ứng dụng, lượt nghe podcast tăng 84%, tương tác độc giả tăng mạnh

(CLO) Mediacorp, đơn vị sở hữu kênh tin tức CNA của Singapore, đã thiết kế lại ứng dụng và website theo hướng cá nhân hóa trải nghiệm người dùng, giúp độc giả khám phá nhiều nội dung hơn và tương tác sâu hơn. Những thay đổi này mang lại kết quả tích cực, trong đó lượt nghe podcast trung bình hằng tháng tăng 84%, số lần nhấp vào trang chủ trên ứng dụng tăng 54%.

Tờ báo Na Uy đưa phóng viên lên TikTok, giành lại vị trí số một

Tờ báo Na Uy đưa phóng viên lên TikTok, giành lại vị trí số một

(CLO) Trước sự cạnh tranh từ những người sáng tạo nội dung và làn sóng thông tin do AI tạo ra trên TikTok, tờ VG của Na Uy lựa chọn đặt nhà báo và uy tín báo chí làm trọng tâm chiến lược tiếp cận độc giả trẻ. Cách làm này giúp lượt xem trung bình mỗi video tăng 74% trong một năm.

Mở đường cho kinh tế số vùng cao: Cách Báo và Phát thanh, Truyền hình Lào Cai đồng hành cùng bản làng

Mở đường cho kinh tế số vùng cao: Cách Báo và Phát thanh, Truyền hình Lào Cai đồng hành cùng bản làng

(CLO) Chuyển đổi số ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số được thể hiện qua những việc làm cụ thể như người dân livestream bán nông sản, hợp tác xã đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử hay hỗ trợ bà con tiếp cận dịch vụ số. Đây cũng là những câu chuyện được Báo và Phát thanh, Truyền hình tỉnh Lào Cai chú trọng phản ánh từ thực tiễn cơ sở.

Khánh Hòa: Phát huy vai trò báo chí trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số

Khánh Hòa: Phát huy vai trò báo chí trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số

(CLO) Sáng 30/10, Hội Nhà báo tỉnh Khánh Hòa tổ chức Hội thảo báo chí lần thứ XIII – 2026, tập trung thảo luận vai trò của báo chí trong tuyên truyền, triển khai Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số và xây dựng Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Hơn 800 tin, bài của báo chí Trung ương đưa tin về Ninh Bình trong tháng 10

Hơn 800 tin, bài của báo chí Trung ương đưa tin về Ninh Bình trong tháng 10

(CLO) Ghi nhận sự đồng hành của các cơ quan truyền thông trước điểm sáng tăng trưởng GRDP 11,31% (đứng thứ 5 toàn quốc), Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Ninh Bình đề nghị báo chí tiếp tục bám sát các quyết sách lớn trong tháng 11/2026. Trong đó, trọng tâm là quá trình vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và các giải pháp giữ vững đà tăng trưởng kinh tế hai con số.

Video dọc và yêu cầu “đứng lên” của báo chí truyền hình

Video dọc và yêu cầu “đứng lên” của báo chí truyền hình

(NB&CL) Video dọc không đơn thuần là video ngang được cắt lại cho vừa màn hình điện thoại. Định dạng này đặt ra yêu cầu mới đối với cách tổ chức hình ảnh, xây dựng câu chuyện và tiếp cận công chúng của báo chí truyền hình. Muốn “đứng lên” trong không gian đa nền tảng, người làm báo cần làm chủ ngôn ngữ video dọc, chủ động đổi mới phương thức sản xuất nhưng không đánh mất những giá trị cốt lõi của báo chí.

Cỡ chữ bài viết: