Không chỉ cung cấp thông tin chính thống, chuyên trang https://nhandan.vn/quoc-hoi còn được kỳ vọng trở thành “kho dữ liệu mở” giúp bạn đọc, đặc biệt là độc giả trẻ, tiếp cận đầy đủ và trực quan hơn về hoạt động của Quốc hội qua các thời kỳ.
Xây dựng chuyên trang như một dự án báo chí dữ liệu
Theo ông Phạm Trường Sơn, Phó Trưởng ban Nhân Dân điện tử, Báo Nhân Dân, việc xây dựng chuyên trang được triển khai theo chỉ đạo của Tổng Biên tập Báo Nhân Dân Lê Quốc Minh, do Ban Nhân Dân điện tử và Ban Chính trị - Ngoại giao là đơn vị chủ công với sự tham gia của nhiều ban, đơn vị trong tòa soạn cùng đội ngũ phóng viên thường trú trên cả nước.
“Đây là một dự án được chuẩn bị trong nhiều tháng, với sự phối hợp của các ban chuyên môn, phóng viên thường trú tại các địa phương ở trong nước và nước ngoài cùng với đối tác công nghệ. Chúng tôi cũng khai thác nguồn dữ liệu từ nhiều cơ quan, trong đó có Bảo tàng Quốc hội Việt Nam, nhằm bảo đảm tính chính xác và hệ thống của thông tin”, ông Sơn cho biết.
Theo ông, việc xây dựng chuyên trang không đơn thuần là tập hợp tin bài về Quốc hội mà hướng tới hình thành một nền tảng báo chí dữ liệu, trong đó các thông tin được tổ chức theo cấu trúc rõ ràng, có tính hệ thống và có thể khai thác lâu dài.
9 chuyên mục – bức tranh toàn diện về Quốc hội
Một điểm đáng chú ý của chuyên trang là cấu trúc nội dung được xây dựng khá toàn diện với 9 chuyên mục, phản ánh các chức năng và hoạt động quan trọng của Quốc hội.
Các chuyên mục như Cơ cấu tổ chức, Lập hiến, lập pháp, quyết sách lớn hay Giám sát tối cao cung cấp thông tin nền tảng về bộ máy và hoạt động của Quốc hội, đồng thời cập nhật những đổi mới trong quy trình lập pháp, thẩm tra luật và các quyết sách quan trọng của đất nước.
Bên cạnh đó, chuyên mục Đại biểu với cử tri tập trung phản ánh hoạt động tiếp xúc cử tri của đại biểu Quốc hội, ghi nhận các ý kiến, kiến nghị từ thực tiễn đời sống. Đây cũng là kênh thông tin thể hiện rõ mối liên hệ giữa đại biểu với Nhân dân – yếu tố cốt lõi của hoạt động nghị viện.
Trong khi đó, chuyên mục Đối ngoại cập nhật các hoạt động ngoại giao nghị viện của Quốc hội Việt Nam tại các diễn đàn song phương và đa phương. Theo ông Sơn, trong những năm gần đây, đối ngoại nghị viện đã có nhiều bước phát triển mạnh mẽ, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.
Đáng chú ý, chuyên mục Đối thoại chính sách được xây dựng như một không gian thảo luận chuyên sâu về các dự luật và vấn đề chính sách đang được Quốc hội xem xét. Không chỉ đăng tải nội dung các tọa đàm, chuyên mục này còn tập hợp các bài viết phân tích, phỏng vấn chuyên gia, đại biểu Quốc hội và nhà quản lý, qua đó cung cấp nhiều góc nhìn đa chiều về các vấn đề lập pháp.
“Chúng tôi mong muốn chuyên mục này trở thành nơi tập hợp những ý kiến phản biện, đề xuất và kiến nghị từ giới chuyên gia, giúp quá trình xây dựng và thực thi chính sách pháp luật ngày càng hiệu quả hơn”, ông Sơn chia sẻ.
“Bản đồ thời gian” 80 năm Quốc hội
Một điểm nhấn nổi bật của chuyên trang là chuỗi infographic “Hành trình 80 năm hình thành và phát triển của Quốc hội Việt Nam”, được xây dựng từ nguồn dữ liệu do Bảo tàng Quốc hội Việt Nam cung cấp.
Nhóm thực hiện đã lựa chọn và xử lý các tư liệu lịch sử, chia thành 5 giai đoạn phát triển của Quốc hội, gắn với các bản Hiến pháp và những bước chuyển quan trọng của đất nước.
Theo ông Phạm Trường Sơn, mỗi bản Hiến pháp ra đời đều phản ánh yêu cầu phát triển của từng thời kỳ. Từ giai đoạn kháng chiến, kiến quốc đến thời kỳ đổi mới và hội nhập, Quốc hội luôn đóng vai trò trung tâm trong việc xây dựng nền tảng pháp lý cho sự phát triển của đất nước.
Trong từng giai đoạn, các dữ liệu được trình bày trực quan như: cơ cấu đại biểu Quốc hội, tỷ lệ đại biểu nữ, thành phần nghề nghiệp, độ tuổi, cũng như sự thay đổi trong tổ chức bộ máy của Quốc hội qua các khóa.
Đáng chú ý, trong chuỗi Infographic này, nhóm thực hiện còn xây dựng loạt 5 bài eMagazine chuyên sâu về chế độ bầu cử, cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội Việt Nam qua các giai đoạn lịch sử.
Ông Phạm Trường Sơn cho biết, đây cũng là một thử nghiệm mới trong cách tổ chức nội dung báo chí dữ liệu.
“Thông thường, infographic chỉ là một thành tố trong một bài eMagazine. Tuy nhiên, với chuyên trang này, chúng tôi làm theo hướng ngược lại: cả một loạt bài eMagazine trở thành thành tố nằm trong một ‘trang biểu đồ’ lớn. Toàn bộ dữ liệu được thể hiện bằng đồ họa trực quan, còn các bài eMagazine sẽ giúp giải thích sâu hơn từng nội dung”, ông Sơn cho hay.
Cách tổ chức này giúp bạn đọc tiếp cận thông tin theo nhiều lớp: từ những dữ liệu khái quát thể hiện bằng đồ họa đến các bài phân tích chuyên sâu về bối cảnh lịch sử và sự phát triển của Quốc hội Việt Nam qua các thời kỳ.
Đưa nghị trường đến gần hơn với độc giả trẻ
Bên cạnh nội dung, chuyên trang cũng được thiết kế theo hướng báo chí đa phương tiện, nhằm mở rộng khả năng tiếp cận với công chúng, đặc biệt là nhóm độc giả trẻ.
Ông Phạm Trường Sơn chia sẻ, nhóm thực hiện đã chú trọng đổi mới cách thể hiện thông tin thông qua infographic, đồ họa dữ liệu và các sản phẩm multimedia.
“Chúng tôi cố gắng trình bày dữ liệu theo những hình thức trực quan để bạn đọc, đặc biệt là độc giả trẻ, có thể nhanh chóng nắm bắt các thông tin quan trọng về Quốc hội và hoạt động nghị trường”, ông Sơn cho biết.
Cách tiếp cận này góp phần làm cho những nội dung vốn được coi là “khó” như quy trình lập pháp, hoạt động giám sát hay các kỳ họp nghị trường trở nên gần gũi và dễ hiểu hơn với công chúng.
Nỗ lực nâng cao chất lượng truyền thông về chính trị
Không chỉ là một sản phẩm báo chí mới, chuyên trang Quốc hội Việt Nam còn cho thấy nỗ lực đổi mới của Báo Nhân Dân trong việc nâng cao chất lượng truyền thông về các vấn đề chính trị – nghị trường.
Thông qua việc kết hợp giữa dữ liệu, phân tích và hình thức thể hiện hiện đại, chuyên trang mang đến góc nhìn toàn diện về hoạt động của Quốc hội – từ lập hiến, lập pháp, giám sát tối cao đến mối liên hệ giữa đại biểu và cử tri.
Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, khi yêu cầu về minh bạch thông tin và trách nhiệm giải trình ngày càng cao, những sản phẩm báo chí như vậy không chỉ giúp công chúng hiểu rõ hơn về hoạt động của cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất, mà còn góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân vào hệ thống chính trị.
Với cách tiếp cận hiện đại và nội dung được đầu tư bài bản, chuyên trang Quốc hội Việt Nam của Báo Nhân Dân cho thấy một hướng đi đáng chú ý của báo chí chính trị: kết hợp chiều sâu thông tin với sức mạnh của dữ liệu và công nghệ để đưa nghị trường đến gần hơn với công chúng.
