Với Thiếu tướng Lương Sỹ Nhung, Tư lệnh Binh đoàn 12, Tổng giám đốc Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn cũng không nằm ngoại lệ. Quay trở lại với cột mốc thời gian, năm 43 tuổi, ông được cấp trên bổ nhiệm giữ chức Sư đoàn trưởng kiêm Giám đốc Công ty xây dựng 384 trong bối cảnh công ty đang chênh vênh bên bờ vực phá sản. Bằng tài năng và trí tuệ, cùng với bản lĩnh, sự nhạy bén với môi trường kinh doanh mới, Giám đốc Lương Sỹ Nhung không chỉ chèo lái con thuyền 384 vượt qua sóng dữ, mà đã đưa đơn vị dẫn đầu toàn Binh đoàn 12 về mọi mặt, được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới.
Thách thức … “kép”
Giai đoạn cuối thập niên 90, sau khi chuyển đại bản doanh từ Lào về nước, Công ty 384 (Binh đoàn 12) lâm vào hoàn cảnh hết sức bi đát, cơ sở vật chất nghèo nàn, việc làm thiếu trầm trọng, đời sống cán bộ công nhân viên bấp bênh. Từ chỗ gần 1 nghìn cán bộ chiến sĩ bên Lào, sau khi về nước Sư đoàn đã phải tinh giảm biên chế xuống còn 600 người. Đây là thời kỳ đầu đất nước bước vào đổi mới và Binh đoàn cũng đổi mới, nhưng riêng với 384 là môi trường mới hoàn toàn.
Một đơn vị vốn quen với môi trường được cấp trên lo cho công ăn việc làm như 384, nay chuyển sang tự hoạch toán, tự bơi trên thương trường không biết phải xuất phát từ đâu. Bên cạnh đó công trình ít, nhỏ, nguồn vốn hạn hẹp, máy móc thiết bị vừa thiếu lại cũ kỹ cho dù có công trình mới, nhất là công trình lớn, tính chất phức tạp thì không thể đáp ứng được và cũng không có chủ đầu tư nào tin tưởng giao cho thi công. Trong bối cảnh khó khăn chồng chất như vậy, Xí nghiệp 334- một đơn vị cơ khí chuyên đại tu ô tô lớn nhất miền Trung do Liên Xô đầu tư xây dựng trước đây (thuộc Binh đoàn 12) đang bị thua lỗ và bên bờ phá sản được cấp trên chỉ thị sáp nhập vào 384 cùng với hơn hai trăm cán bộ công nhân viên và khoản nợ hàng trăm triệu đồng cũng là một thử thách rất lớn. Nhiều người còn cho rằng, ông Nhung làm sao cùng một lúc gánh được 334 khi chính 384 cũng đang chèo chống với khó khăn, ngay trong Cty cũng chỉ có 50% cán bộ công nhân viên tin tưởng vào sự chèo lái thành công của Giám đốc Lương Sỹ Nhung.
Thiếu tướng Lương Sỹ Nhung
Công ty 384 thời điểm đó “rất yếu”, tư duy khi cơ chế chuyển đổi lại không bắt kịp, làm giám đốc lúc này đúng là ngồi trên đống lửa mà chẳng mấy ai dám đảm nhận, vì phải đối diện với thực tế khắc nghiệt – Thiếu tướng Nhung nhớ lại. Thời buổi đổi mới nên có sự cạnh tranh quyết liệt, đòi hỏi người đứng đầu phải nhạy bén, nắm bắt thời cuộc để đưa doanh nghiệp thoát hiểm và vươn lên. Công ty 384 với đặc thù là doanh nghiệp xây dựng nên muốn tồn tại và phát triển thì phải tạo được nhiều việc làm, nhiều hợp đồng xây dựng mới. Nhưng khi có việc rồi phải thực hiện làm sao cho có năng suất, đạt được tiến độ, chất lượng thì mới có uy tín và đạt hiệu quả cao, người lao động mới có thu nhập, đáp ứng được cuộc sống tốt hơn.
Dấu ấn
Tuy nhiên, với Giám đốc Lương Sỹ Nhung thì không một khó khăn nào chưa từng nếm trải - ông xác định, đã là lính thì không hề nản chí trước bất cứ khó khăn, nhiệm vụ nào mà quân đội, nhân dân giao phó. Vì vậy, khi cầm lái con thuyền 384 trước sóng dữ, ông đã chủ động hoạch định rõ chiến lược, tìm tòi, thử nghiệm, áp dụng mô hình quản lý thích hợp theo tầm nhìn ngắn hạn và dài hạn để vượt khó. Qua đó, về ngắn hạn tìm kiếm việc làm giải quyết khó khăn trước mắt cho công ty và hàng trăm người lao động; về dài hạn là phải xây dựng Cty trở thành đơn vị phát triển một cách bền vững về mọi mặt.
Muốn vậy, phải cần có những việc làm mang tính đột phá, mà bài toán cần giải trước tiên và cấp thiết là đi tìm nguồn vốn để đầu tư dây chuyền, thiết bị sản xuất. Tuy nhiên, khi đầu tư dây chuyền mới phải chọn lựa những thiết bị tốt, độ bền cao đáp ứng yêu cầu công việc, tránh lãng phí và thất thoát. Ông Nhung cho biết: trong khi doanh nghiệp phải đi vay từng đồng mua sắm, đổi mới công nghệ mà không cẩn trọng bài toán đầu tư sẽ mắc sai lầm, hệ lụy kéo theo rất nghiêm trọng. Nếu máy móc, thiết bị tốt, năng suất cao, nhưng công trình nhỏ, việc làm không ổn định thì việc khấu hao trả nợ và đảm bảo cho dàn xe máy hoạt động liên tục sẽ dẫn đến hiệu quả thấp, nguy cơ đổ bể rất cao.
Trong tìm kiếm việc làm cũng vậy, người đứng đầu như ông luôn suy nghĩ, tính toán cho từng giai đoạn, luôn tạo ra việc làm mới và phải có sự gối đầu liên tục, đảm bảo cho sự phát triển của công ty và đời sống của cán bộ công nhân viên. Đây là nhiệm vụ tổng thể mà trách nhiệm của người đứng đầu là phải biết hoạch định rõ ràng, cụ thể. Ông ví giám đốc điều hành doanh nghiệp cũng giống như thuyền trưởng trên đại dương mênh mông, phải biết điều khiển con tàu vượt qua mọi luồng lạch, hoa tiêu để vươn ra biển lớn. Cho nên vai trò của người đứng đầu rất quan trọng, giám đốc phải ngang tầm với nhiệm vụ. Có nghĩa Giám đốc phải thể hiện và chứng minh được “cái tôi” ngang tầm nhiệm vụ bằng những hành động cụ thể, phương pháp quản lí, hướng đi phù hợp cho doanh nghiệp phát triển, xứng đáng với sự hy vọng, tín nhiệm của hàng nghìn người lao động.
Từ giữa năm 1994 đến 1995, trên cương vị thuyền trưởng 384, ông đã tìm kiếm được hàng chục công trình lớn nhỏ cho đơn vị, việc làm có sự gối đầu liên tục, người lao động không còn phải thấp thỏm cảnh nghỉ việc dài dài, thu nhập bếp bênh như trước đây nữa. Đây cũng là giai đoạn mà Giám đốc Lương Sỹ Nhung đã để lại dấu ấn đậm nét, mở ra thời kỳ phát triển “đột phá” cho 384 về sau này. Thương hiệu và uy tín của doanh nghiệp được tạo dựng với các chủ đầu tư các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế và Hà Nội.
Với bản lĩnh, tài năng và trí tuệ của mình, chưa đến nửa thập kỷ (giai đoạn từ 1995 đến 1998), dưới sự chèo lái của Giám đốc Lương Sỹ Nhung, Công ty 384 và Xí nghiệp 334 từ chỗ chênh vênh bên bờ vực phá sản đã có sự phát triển kỳ diệu, luôn duy trì được mức tăng trưởng ấn tượng hai con số, tạo ra một diện mạo, mô hình mới trong toàn Binh đoàn 12 lúc đó. Đời sống cán bộ công nhân viên được “lột xác”, thu nhập ở mức cao, luôn duy trì 12 tháng lương +11 tháng thưởng trong nhiều năm. Đây cũng chính là những thành tích, bước phát triển thần kỳ, đi từ gian khó đến vinh quang, đi từ bờ vực phá sản thành đơn vị hùng mạnh của ngành xây lắp và cũng là tiền đề để năm 1999, Cty được vinh dự phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới. Thành tích ấn tượng này cũng chính là dấu ấn, khẳng định sự lãnh đạo tài tình và sáng suốt của người đứng đầu, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trên mặt trận mới - mặt trận xây dựng kinh tế đất nước của Giám đốc Lương Sỹ Nhung.
Lê Nguyễn