Dự thảo đưa ra nhiều điểm mới đáng chú ý, đặc biệt là việc rút ngắn thời gian phản hồi thông tin và hoàn thiện quy định quản lý thẻ nhà báo.
Rút ngắn một nửa thời gian phản hồi thông tin
Một trong những nội dung nổi bật của dự thảo là quy định cụ thể hơn về quyền và trách nhiệm của các bên trong việc trả lời báo chí, đồng thời điều chỉnh giảm đáng kể thời gian xử lý và phản hồi thông tin.
Theo đó, trong vòng 30 ngày kể từ khi nhận được yêu cầu của người đứng đầu cơ quan báo chí, các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền phải trả lời trên báo chí về những vấn đề do tổ chức, công dân nêu ra.
Đáng chú ý, đối với các ý kiến, kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo do cơ quan báo chí chuyển đến, người đứng đầu cơ quan, tổ chức có trách nhiệm thông báo biện pháp giải quyết trong thời hạn 15 ngày. So với quy định hiện hành (30 ngày), thời hạn này đã được rút ngắn một nửa, nhằm đảm bảo thông tin được xử lý kịp thời, tránh tình trạng vụ việc bị kéo dài, gây bức xúc trong dư luận.
Trong trường hợp quá thời hạn 15 ngày mà không nhận được phản hồi, cơ quan báo chí có quyền chuyển nội dung lên cấp có thẩm quyền cao hơn hoặc trực tiếp đăng tải, phản ánh trên báo chí.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định rõ trách nhiệm của cơ quan báo chí sau khi nhận được phản hồi. Cụ thể, báo chí phải thông báo cho công dân hoặc đăng, phát nội dung trả lời trong thời hạn 10 ngày đối với báo in hằng ngày, phát thanh, truyền hình và báo điện tử; 15 ngày đối với báo tuần và số gần nhất đối với tạp chí in.
Về nguyên tắc, cơ quan báo chí bắt buộc phải đăng, phát ý kiến phản hồi của các cơ quan, tổ chức, cá nhân. Trường hợp không đồng tình với nội dung phản hồi, báo chí vẫn phải đăng tải đầy đủ và có quyền thông tin thêm để làm rõ quan điểm. Việc đăng tải này phải được thực hiện trên chính sản phẩm báo chí đã đăng thông tin ban đầu, bảo đảm tính minh bạch và nhất quán.
Siết chặt quy định cấp, đổi và thu hồi thẻ nhà báo
Dự thảo Nghị định cũng dành một phần quan trọng để quy định chi tiết việc quản lý thẻ nhà báo, nhằm vừa đảm bảo quyền lợi cho người làm báo, vừa ngăn chặn việc sử dụng thẻ sai mục đích.
Theo dự thảo, nhà báo khi chuyển công tác sang cơ quan mới nhưng vẫn thuộc đối tượng được cấp thẻ sẽ được làm thủ tục đổi thẻ tương ứng với nơi làm việc mới.
Trường hợp cấp lại thẻ áp dụng khi thẻ bị mất hoặc hư hỏng. Đối với trường hợp mất thẻ, hồ sơ đề nghị cấp lại phải có xác nhận của cơ quan báo chí, cơ quan công tác và công an cấp xã nơi xảy ra mất thẻ. Quy định này nhằm phòng ngừa việc lợi dụng thẻ nhà báo để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Nếu thẻ bị hỏng, người đề nghị phải nộp lại thẻ cũ kèm theo hồ sơ.
Dự thảo cũng nêu rõ các trường hợp phải nộp lại thẻ nhà báo, bao gồm: chuyển sang công việc không thuộc diện cấp thẻ; nghỉ hưu; chấm dứt hợp đồng lao động mà không tiếp tục làm việc trong cơ quan báo chí; hoặc khi cơ quan báo chí bị thu hồi giấy phép hoạt động.
Đáng chú ý, nhằm bảo đảm quyền lợi cho người làm báo, dự thảo đã kéo dài thời hạn từ 6 tháng lên 12 tháng đối với trường hợp đã nộp lại thẻ do thay đổi công việc hoặc đơn vị. Nếu trong vòng 12 tháng kể từ ngày nộp lại thẻ, người đó được tuyển dụng vào cơ quan báo chí khác với hợp đồng từ 1 năm trở lên, họ sẽ được xem xét cấp đổi thẻ nhà báo theo quy định.
