Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất khu vực 3 – tỉnh Điện Biên được thành lập trên cơ sở sáp nhập Ban Quản lý dự án của hai huyện Tuần Giáo và Tủa Chùa.
Tiến hành thanh tra trong giai đoạn 2023 - 2024, tức thời điểm trước khi thực hiện sáp nhập bộ máy, Thanh tra tỉnh Điện Biên đã bóc tách nhiều kẽ hở nghiêm trọng trong công tác quản lý và điều hành của các đơn vị cũ.
Về công tác quản lý tài chính nội bộ, cả hai Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất của huyện Tuần Giáo và Tủa Chùa đều bộc lộ sự lỏng lẻo. Cụ thể, quy chế chi tiêu nội bộ Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất huyện Tủa Chùa được ban hành nhưng lại thiếu các căn cứ quy định về định mức chi công tác phí, hội nghị, tiếp khách và làm thêm giờ.
Quy chế quản lý tài sản công tại đơn vị này cũng chưa quy định rõ quyền, nghĩa vụ của cá nhân, cũng như trách nhiệm bàn giao tài sản khi thay đổi tổ chức bộ máy, thay đổi người đứng đầu.
Đáng nói hơn, Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất huyện Tuần Giáo thậm chí còn chưa xây dựng Quy chế quản lý, sử dụng tài sản công theo luật định.
Việc thanh toán các khoản chi ngân sách cũng cho thấy sự "dễ dãi" khi đơn vị chi thanh toán công tác phí mà không có kế hoạch được phê duyệt, không có giấy mời hay văn bản trưng tập; chi sửa chữa máy móc, thiết bị, xe ô tô nhưng hoàn toàn không có giấy báo hỏng, tờ trình đề xuất hay biên bản bàn giao sau sửa chữa.
Chuyển sang lĩnh vực đầu tư xây dựng, qua kiểm tra 118 dự án (65 dự án của huyện Tủa Chùa; 53 dự án của huyện Tuần Giáo) do Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất khu vực 3 làm chủ đầu tư với tổng mức đầu tư trên 664 tỷ đồng, Thanh tra tỉnh Điện Biên đã chỉ ra một chuỗi sai phạm kéo dài từ khâu chuẩn bị đầu tư, đấu thầu đến khi thi công và nghiệm thu.
Điển hình, có tới 28 dự án mà chủ đầu tư không phê duyệt báo cáo kết quả khảo sát xây dựng bằng văn bản hoặc phê duyệt trực tiếp tại Báo cáo kết quả khảo sát.
Trong công tác đấu thầu, báo cáo thẩm định kế hoạch lựa chọn nhà thầu và hồ sơ mời thầu tại nhiều dự án được lập sơ sài, thiếu căn cứ văn bản giao nhiệm vụ, không đính kèm chứng chỉ chuyên môn, và đặc biệt là có 29 dự án đưa ra yêu cầu doanh thu bình quân từ hoạt động xây dựng không đảm bảo quy định từ 3 đến 5 năm gần nhất.
Ban QLDA và Phát triển quỹ đất khu vực 3 cũng chưa thực hiện việc công khai thông tin chủ yếu của hợp đồng, thông tin kết quả thực hiện hợp đồng theo Luật Đấu thầu năm 2023.
Giai đoạn thi công và nghiệm thu cũng bộc lộ nhiều điểm nghẽn trong công tác quản lý. Thanh tra tỉnh Điện Biên đã phát hiện 54 dự án thông báo khởi công chậm, thời điểm gửi thông báo đến cơ quan quản lý Nhà nước không đảm bảo ít nhất 3 ngày làm việc trước khi khởi công.
Tại 52 dự án, nhà thầu thi công không xây dựng kế hoạch tổ chức thí nghiệm, kiểm tra, kiểm định chất lượng để trình chủ đầu tư chấp thuận. Đáng báo động, có 25 dự án tồn tại biên bản nghiệm thu hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng lại thiếu thành phần ký biên bản như chỉ huy trưởng công trình hoặc giám sát trưởng.
Bên cạnh đó, một số dự án đã tận dụng khai thác khoáng sản (đất dôi dư) để san lấp nhưng chưa thực hiện đăng ký khu vực, công suất, khối lượng khai thác trước khi tiến hành theo quy định của Luật Khoáng sản.
Hậu quả của việc buông lỏng quản lý, giám sát là khâu lập, thẩm định dự toán và nghiệm thu thanh toán tại 52 dự án thiếu chính xác. Tổng giá trị sai phạm được phát hiện qua thanh tra là 818.619.000 đồng. Thanh tra tỉnh Điện Biên đã yêu cầu Ban QLDA và Phát triển quỹ đất khu vực 3 thu hồi toàn bộ số tiền này nộp vào tài khoản tạm giữ của Thanh tra tỉnh.
Về xử lý trách nhiệm, Kết luận thanh tra đã thẳng thắn "điểm danh" những cá nhân liên quan. Theo đó, nguyên Giám đốc hai Ban QLDA và Phát triển quỹ đất của hai huyện cũ là ông Lê Quang Đạo (huyện Tủa Chùa) và ông Ngô Cương Quyết (huyện Tuần Giáo) phải chịu trách nhiệm người đứng đầu để xảy ra các khuyết điểm, hạn chế nêu trên.
Chịu trách nhiệm trực tiếp trong công tác tham mưu, quản lý dự án và để xảy ra nghiệm thu sai khối lượng còn có nguyên Phó Giám đốc Bùi Thanh Bình (huyện Tủa Chùa), các nguyên kế toán Nguyễn Thị Nhiên (huyện Tủa Chùa), Nguyễn Duy Hưng (huyện Tuần Giáo) cùng hàng loạt cán bộ kỹ thuật, cán bộ giám sát dự án.
Trước những sai phạm đã được làm rõ, Thanh tra tỉnh Điện Biên kiến nghị Giám đốc Ban Quản lý dự án và Phát triển quỹ đất khu vực 3 hiện tại tổ chức kiểm điểm, xem xét làm rõ trách nhiệm đối với các tập thể, cá nhân có liên quan. Đồng thời phải có biện pháp chấn chỉnh ngay công tác quản lý đầu tư xây dựng, khẩn trương khắc phục các hạn chế và báo cáo bằng văn bản kết quả thực hiện về Thanh tra tỉnh Điện Biên.
Những dự án và nhà thầu thi công tính sai khối lượng trong công tác xây dựng và quá trình nghiệm thu chi tiết như thế nào Báo Nhà báo và Công luận sẽ tiếp tục thông tin.