Sau nhiều năm tăng mạnh, giá lúa mì, ngô và đậu nành toàn cầu đang có xu hướng giảm vào năm 2023 do các nút thắt ở Biển Đen, lo ngại về suy thoái toàn cầu đã được giảm bớt. Dẫu vậy, nhiều người vẫn lo lắng rằng thị trường vẫn dễ bị tổn thương trước những cú sốc nguồn cung và lạm phát lương thực trong năm 2024.
Cụ thể, ông Ole Houe, Giám đốc dịch vụ tư vấn tại công ty môi giới nông nghiệp IKON Commodities ở Sydney, cho biết: “Bức tranh nguồn cung ngũ cốc chắc chắn được cải thiện vào năm 2024 với vụ mùa bội thu hơn ở một số nơi quan trọng. Nhưng chúng tôi vẫn chưa thực sự thoát khỏi khó khăn”.
Nông dân Ấn Độ thu hoạch lúa trên cánh đồng ở làng Suchetgarh gần biên giới Ấn Độ - Pakistan, cách Jammu, thủ phủ mùa đông của Kashmir, Ấn Độ. Ảnh: EPA-EFE.
“Từ tháng 4 đến tháng 5, dự báo thời tiết khắc nghiệt do El Nino gây ra vẫn tồn tại. Trong đó, Brazil gần như chắc chắn sẽ sản xuất ít ngô hơn và Trung Quốc đang gây bất ngờ cho thị trường khi mua khối lượng lớn lúa mì và ngô từ thị trường quốc tế”.
Trong năm 2023, hiện tượng thời tiết El Nino, gây khô hạn ở phần lớn châu Á, được dự báo sẽ tiếp tục diễn ra trong nửa đầu năm 2024. Từ đó, gây nguy hiểm cho nguồn cung gạo, lúa mì, dầu cọ và các nông sản khác ở một số nền nông nghiệp hàng đầu thế giới.
Các thương nhân và quan chức dự đoán sản lượng gạo châu Á trong nửa đầu năm 2024 sẽ giảm do điều kiện trồng trọt khô hạn và các hồ chứa thu hẹp có khả năng làm giảm sản lượng.
Nguồn cung gạo thế giới đã thắt chặt trong năm nay sau khi hiện tượng thời tiết El Nino làm giảm sản lượng, khiến Ấn Độ, nước xuất khẩu lớn nhất thế giới, hạn chế xuất khẩu.
Trong khi các thị trường ngũ cốc khác mất giá thì giá gạo lại tăng lên mức cao nhất trong 15 năm vào năm 2023, với báo giá tại một số trung tâm xuất khẩu châu Á tăng 40-45%.
Vụ lúa mì tiếp theo của Ấn Độ cũng đang bị đe dọa do thiếu độ ẩm, điều này có thể buộc nước tiêu thụ lúa mì lớn thứ hai thế giới phải tìm kiếm nhập khẩu lần đầu tiên sau 6 năm do tồn kho trong nước tại các kho nhà nước đã giảm xuống mức thấp nhất trong 7 năm.
Đến tháng 4, nông dân ở Úc, nước xuất khẩu lúa mì số 2 thế giới, có thể trồng vụ mùa của họ trên đất khô, sau nhiều tháng nắng nóng gay gắt đã hạn chế năng suất vụ mùa năm nay và chấm dứt chuỗi thu hoạch kỷ lục kéo dài ba năm.
Điều này có thể sẽ thúc đẩy người mua, bao gồm cả Trung Quốc và Indonesia, tìm kiếm khối lượng lúa mì lớn hơn từ các nhà xuất khẩu khác ở Bắc Mỹ, Châu Âu và khu vực Biển Đen.
Về mặt tích cực đối với nguồn cung ngũ cốc, sản lượng ngô, lúa mì và đậu tương ở Nam Mỹ dự kiến sẽ cải thiện vào năm 2024, mặc dù thời tiết thất thường ở Brazil đang để lại một số nghi ngờ.
Ở Argentina, lượng mưa dồi dào tại các vùng trung tâm nông nghiệp có khả năng thúc đẩy sản xuất đậu nành, ngô và lúa mì tại một trong những quốc gia xuất khẩu ngũ cốc lớn nhất thế giới.
Theo sàn giao dịch ngũ cốc Rosario (BCR) của Argentina, 95% ngô trồng sớm và 75% đậu nành đang ở trong điều kiện “tuyệt vời đến rất tốt”, nhờ mưa kể từ cuối tháng 10 trên khắp vùng Pampas của đất nước.
Brazil dự kiến sẽ đạt sản lượng nông nghiệp gần kỷ lục vào năm 2024, mặc dù ước tính sản lượng đậu tương và ngô của nước này đã giảm trong những tuần gần đây do thời tiết khô hạn.
Sản lượng dầu cọ toàn cầu cũng có khả năng giảm trong năm tới do thời tiết El Nino khô hạn, hỗ trợ giá dầu ăn giảm hơn 10% vào năm 2023. Sản lượng sụt giảm trong bối cảnh dự đoán nhu cầu sản xuất dầu diesel sinh học từ dầu cọ và dầu cọ sẽ tăng cao.
Lê Na (Theo RT)
