Giá vàng thế giới hiện đang chịu áp lực nặng nề và dự kiến sẽ tiếp tục biến động mạnh trong ngắn hạn. Dù cuộc chiến tại Iran đang thúc đẩy tâm lý né tránh rủi ro, nhưng nỗi lo ngại về lạm phát cùng kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao đang làm mờ đi sức hấp dẫn vốn có của loại tài sản trú ẩn truyền thống này.
Bước sang tuần thứ tư của cuộc xung đột, giá vàng giao ngay đã bốc hơi khoảng 15% kể từ khi chiến sự bắt đầu vào ngày 28/2 và giảm tới 22% so với mức đỉnh lịch sử thiết lập hồi tháng 1.
Sự sụt giảm mạnh mẽ này cho thấy một giai đoạn bất thường khi kim loại quý không còn được hưởng lợi từ những căng thẳng địa chính trị.
Các chuyên gia nhận định diễn biến hiện tại tương đồng với các sự kiện "thiên nga đen" trước đây, khi nhà đầu tư có xu hướng ưu tiên nắm giữ tiền mặt và các tài sản có tính thanh khoản cao thay vì đổ xô vào vàng.
Áp lực từ bóng ma lạm phát và lãi suất
Trao đổi với Reuters, ông John Reade từ Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) cho biết: "Lẽ ra vàng sẽ vận hành tốt trong môi trường lạm phát đình trệ, nhưng trước tiên thị trường cần trải qua giai đoạn chốt lời và thanh lý vị thế".
Ông lưu ý thêm rằng các danh mục đầu tư xây dựng từ năm 2025 đang bị thoái vốn, trong khi những vị thế mới phù hợp với bối cảnh kinh tế năm 2026 vẫn chưa thực sự hình thành rõ nét.
Một rào cản lớn đối với giá vàng chính là sự leo thang của giá năng lượng do xung đột tại Tây Á. Tình trạng này đã thổi bùng nỗi lo lạm phát, làm dập tắt hy vọng về việc các ngân hàng trung ương sớm cắt giảm lãi suất trong ngắn hạn. Trong môi trường lãi suất cao, vàng trở nên kém thế hơn do đây là loại tài sản không đem lại lợi suất.
Diễn biến hiện tại của giá vàng đang phản chiếu lại mô hình từng xảy ra trong cuộc xung đột Nga - Ukraine: Giá tăng vọt trong giai đoạn đầu nhưng nhanh chóng quay đầu giảm khi cú sốc lạm phát dẫn đến các chính sách tiền tệ thắt chặt hơn.
Dòng vốn rút chạy khỏi các quỹ ETF
Đà tăng trưởng của vàng từ mức 1.650 USD/ounce vào tháng 11/2022 lên mức đỉnh 5.595 USD vào tháng 1/2026 từng được dẫn dắt bởi lực mua mạnh mẽ từ các ngân hàng trung ương và các tổ chức tài chính.
Tuy nhiên, động lực này hiện đã đảo chiều. Các chuyên gia phân tích tại ANZ nhận định nhu cầu thanh khoản đang chi phối hành vi của nhà đầu tư trong giai đoạn đầu của cuộc khủng hoảng, từ đó kìm hãm đà hồi phục của giá vàng.
Xét về nhu cầu, các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) vàng đã ghi nhận dòng vốn rút ra kỷ lục. Theo dữ liệu từ WGC, gần 8 tỷ USD đã tháo chạy khỏi phân khúc này chỉ trong ba tuần qua, dẫn đầu là các quỹ tại Mỹ, báo hiệu một sự chuyển dịch rộng lớn khỏi kim loại quý.
Vào phiên thứ Hai, giá vàng có thời điểm đã chạm mức thấp nhất trong 4 tháng, sát ngưỡng 4.098 USD/ounce, bám sát đà bán tháo trên thị trường chứng khoán Trung Quốc - quốc gia tiêu thụ vàng lớn nhất thế giới.
Giá vàng sau đó đã thu hẹp đà giảm sau khi Tổng thống Donald Trump phát đi tín hiệu có thể trì hoãn các đợt tập kích vào hạ tầng năng lượng của Iran.
Dù đối mặt với những biến động ngắn hạn, giới phân tích vẫn giữ quan điểm rằng các yếu tố nền tảng dài hạn của vàng vẫn chưa thay đổi.
Tình trạng lạm phát kéo dài, thâm hụt ngân sách ngày càng lớn tại các nền kinh tế G7 và xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối của các ngân hàng trung ương được dự báo sẽ tiếp tục hỗ trợ giá vàng về lâu dài.
Tuy vậy, cho đến khi lộ trình lãi suất và diễn biến chiến sự tại Tây Á trở nên rõ ràng hơn, vàng vẫn sẽ bị kẹt giữa vai trò là tài sản trú ẩn và áp lực thắt chặt thanh khoản trên toàn cầu.
