Giám sát thực tế ở địa phương là công tác quan trọng, quyết định chất lượng giám sát

Các phiên chất vấn và trả lời chất vấn đều chọn trúng vấn đề nóng

Ngày 11/4, tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội thảo luận về dự kiến Chương trình giám sát của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội năm 2024, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho biết: Trong báo cáo tổng kết của các khoá Quốc hội trước đây đều nhận định công tác giám sát còn hạn chế. Tuy nhiên, hoạt động giám sát của khoá XV đã được quán triệt và thực hiện rất tích cực...

Giám sát có nhiều hình thức, công tác giám sát của Quốc hội có nhiều bước tiến quan trọng trên các lĩnh vực cũng như phương thức giám sát. Những kết quả đạt được đã có trong báo cáo giám sát, tuy nhiên, Chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp cho rằng đánh giá về những hạn chế, vướng mắc còn chưa sâu, do đó cần đánh giá sâu hơn về những tồn tại, hạn chế.

Đối với việc chất vấn, Chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp nhận thấy, các phiên chất vấn và trả lời chất vấn đều chọn trúng vấn đề nóng, bức xúc nổi lên được dư luận xã hội quan tâm và kịp thời giải quyết những bất cập mà cử tri và nhân dân quan tâm. Công tác tổ chức chuẩn bị tiến hành chất vấn được Ủy ban Thường vụ Quốc hội chú trọng. Sau các phiên chất vấn đều có Nghị quyết về chất vấn và trả lời chất vấn.

Một trong những dấu ấn nổi bật cho nhiệm kỳ này là việc chuẩn bị cho các phiên chất vấn rất kỹ, trước khi chất vấn có cuộc họp giữa Quốc hội và các cơ quan hữu quan, qua đó thể hiện sự chuẩn bị chu đáo; cho thấy Quốc hội đồng hành với Chính phủ, với Tòa án, Viện Kiểm sát.

Đối với hậu giám sát, Chủ nhiệm Uỷ ban Tư pháp Lê Thị Nga nêu rõ, đây là vấn đề rất quan trọng; đề nghị quan tâm hơn nữa đến việc đôn đốc thực hiện các kiến nghị, đặc biệt là các Nghị quyết giám sát tối cao của Quốc hội và giám sát của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội.

Lưu ý khâu hậu giám sát, đi đến cùng vấn đề

Phát biểu tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng cũng cơ bản đồng tình với những nhận định, đánh giá, kết quả đạt được trong việc thực hiện giám sát trong thời gian vừa qua. Với công tác giám sát, từ đầu nhiệm kỳ đến nay có nhiều đổi mới, hiệu quả, đưa Quốc hội ngày càng bám sát với thực tiễn đời sống, thực sự xứng tầm với vai trò, ý nghĩa của giám sát tối cao.

Đối với nhận xét, đánh giá về hoạt động giám sát của Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật cho biết, sau các phiên giải trình, các Ủy ban đều có ban hành văn bản kết luận giải trình để tiến hành công tác hậu giám sát. Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật đề nghị bổ sung thêm những nội dung đổi mới trong giám sát việc ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Đánh giá báo cáo đã nêu đầy đủ về những khó khăn khách quan, tuy nhiên còn mờ nhạt về những tồn tại, hạn chế, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật đề nghị cần có cái nhìn tổng thể, toàn diện hơn, nêu rõ hơn nữa những tồn tại, hạn chế, những nội dung đã có quy định, có chỉ đạo nhưng thực hiện không tốt để có phương án, giải pháp khả thi để nâng cao hiệu quả giám sát.

Về cách thức tiến hành giám sát thực tiễn ở các địa phương, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật đề nghị cần chọn địa điểm khảo sát, giám sát một cách kỹ lưỡng, có trọng điểm, làm rõ một số vấn đề trước khi giám sát, giảm số lần giám sát trùng lặp, qua đó rút ngắn thời gian, tăng tính hiệu quả của việc khảo sát thực tế.

Về việc lựa chọn chuyên đề giám sát, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật cho rằng 5 chuyên đề mà Tổng Thư ký Quốc hội đề xuất đều rất quan trọng. Tuy nhiên, cần cân nhắc chuyên đề về việc thực hiện chính sách, pháp luật về quản lý thị trường bất động sản và phát triển nhà ở xã hội, để đảm bảo trình tự hợp lý khi trong năm 2023, 2024, Quốc hội sẽ tiến hành thông qua Luật Đất đai và Luật Nhà ở.

Đưa ra ý kiến tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Nguyễn Đắc Vinh cho rằng, phương thức giám sát có nhiều đổi mới từ chất vấn, giải trình và cả giám sát văn bản. Do dó, chất lượng giám sát tăng lên, tạo ra hiệu quả rõ rệt.

Đồng tình với báo cáo của Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục Ngyễn Đắc Vinh khẳng định việc không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng một cách toàn diện, cả trong cách lựa chọn chuyên đề giám sát, phương thức giám sát như thế này sẽ tạo hiệu quả tốt cho công tác chung của Quốc hội. Khẳng định giám sát là vấn đề hết sức phức tạp, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục cho rằng, không thể qua giám sát văn bản để nắm vấn đề, làm việc trực tiếp với cơ sở là rất quan trọng. Tuy nhiên, cần tổ chức công việc phù hợp, hợp lý, hiệu quả.

Theo Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, để việc giám sát thực tế phát huy hiệu quả, đòi hỏi công tác chuẩn bị, nghiên cứu văn bản, tổng hợp tài liệu phải thực hiện hết sức kỹ lưỡng, để Đoàn giám sát nắm vững được các vấn đề cơ bản từ trước khi đi khảo sát, để việc giám sát ở địa phương không chỉ là hoạt động hình thức, mà phải đi sâu vào các vấn đề trọng điểm. Thậm chí sau khi chính thức đi khảo sát, còn cần giữ liên lạc với địa phương để tiếp tục theo dõi thêm, đi đến cùng vấn đề.

Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục nhấn mạnh, việc giám sát thực tế ở địa phương là công tác quan trọng, quyết định chất lượng giám sát, vì thế cần có cách làm hợp lý, khoa học. Khi làm việc với các địa phương, các Tổ, Đoàn công tác cố gắng làm càng chi tiết, càng sâu sát các vấn đề thì càng có hiệu quả cao.