Thời gian qua, TP Hà Nội đã ban hành kế hoạch xử lý các tụ điểm kinh doanh không phù hợp quy hoạch, trong đó công bố danh sách 231 chợ cóc, điểm kinh doanh tự phát cần giải tỏa theo lộ trình đến năm 2027. Các điểm này được phân loại theo quy mô và mức độ ảnh hưởng nhằm tổ chức xử lý phù hợp.
Cụ thể, nhóm 1 gồm các chợ cóc, điểm kinh doanh tự phát lấn chiếm lòng đường, vỉa hè, được xác định là “điểm nóng” gây mất an toàn giao thông, trật tự văn minh đô thị và bức xúc trong dư luận, phải hoàn thành giải tỏa trước ngày 30/1/2026. Nhóm 2 là các điểm có dưới 50 hộ kinh doanh, hoàn thành giải tỏa trước ngày 30/6/2026. Nhóm 3 gồm các điểm có từ 50 đến 100 hộ kinh doanh, thời hạn xử lý trước ngày 30/12/2026. Nhóm 4 là các điểm có trên 100 hộ kinh doanh, tồn tại lâu năm, tính chất phức tạp, phải hoàn thành giải tỏa trước ngày 30/6/2027.
Tuy nhiên, theo ghi nhận trong những ngày gần đây cho thấy, tại nhiều điểm thuộc nhóm ưu tiên xử lý trong tháng 1/2026, hoạt động họp chợ vẫn diễn ra từ sáng đến tối. Không ít tuyến đường bị chiếm dụng gần như toàn bộ để buôn bán, gây cản trở giao thông và ảnh hưởng đến sinh hoạt, đi lại của người dân.
Tại điểm kinh doanh tự phát trên trục đường nội bộ E1 - A6A và A1 - A2, khu vực cổng sau trường mầm non Thành Công thuộc phường Giảng Võ, TP Hà Nội, hoạt động mua bán diễn ra nhộn nhịp suốt cả ngày, kéo dài từ đầu đến cuối phố. Khu vực này hiện có khoảng 135 hộ kinh doanh nhỏ lẻ, được xếp vào nhóm 1 và phải xử lý dứt điểm trước ngày 30/1/2026.
Dọc tuyến đường, các sạp hàng rau xanh, hoa quả, thịt, cá cùng nhiều mặt hàng thực phẩm khác được bày bán san sát, nhếch nhác, chiếm dụng gần như toàn bộ vỉa hè dành cho người đi bộ. Lòng đường bị thu hẹp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, nhất là vào giờ cao điểm.
Theo người dân tại đây chia sẻ, khu vực này từ lâu đã hình thành điểm mua bán tự phát để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt hằng ngày của cư dân xung quanh. “Việc mua bán tại chợ cóc nhanh và tiện, giúp tiết kiệm thời gian. Tuy nhiên, vào những thời điểm đông người, tình trạng ùn tắc giao thông thường xảy ra. Những ngày nắng nóng, việc buôn bán các mặt hàng tươi sống như cá, thịt cũng gây mùi khó chịu, ảnh hưởng đến sinh hoạt chung”, bà Nguyễn Quỳnh Anh, người dân tại Khu tập thể Thành Công chia sẻ.
Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại phố Trần Quốc Vượng (phường Cầu Giấy). Do là khu vực tập trung nhiều cơ quan, trường học và khu dân cư đông đúc, nhu cầu mua sắm thực phẩm của người dân luôn ở mức cao. Dọc tuyến phố và trong các ngõ nhỏ, hàng loạt sạp hàng tự phát mọc lên, chiếm dụng vỉa hè, lòng đường, khiến không gian công cộng bị thu hẹp và mỹ quan đô thị bị ảnh hưởng.
Không chỉ những điểm đã được đưa vào danh sách xử lý, trên địa bàn Hà Nội hiện vẫn còn nhiều chợ cóc, chợ tạm chưa nằm trong diện giải tỏa nhưng đang hoạt động mua bán tấp nập.
Điển hình là khu vực ngõ 43 Trung Kính (phường Trung Hòa). Từ nhiều năm nay, con ngõ này dần biến thành chợ cóc tự phát với hàng chục sạp hàng bày bán đủ loại thực phẩm, nhu yếu phẩm hằng ngày. Hàng hóa được bày tràn lan trên vỉa hè, lấn chiếm lòng đường. Người mua dừng, đỗ xe khiến lối đi vốn đã hẹp càng thêm chật chội, khu vực thường xuyên trong tình trạng lộn xộn, mất trật tự.
Đáng chú ý, ngay trên tuyến ngõ này đã có chợ Trung Kính, khu chợ được quy hoạch và quản lý theo đúng quy định. Tuy nhiên, trái ngược với cảnh buôn bán nhộn nhịp bên ngoài, hoạt động bên trong chợ lại khá thưa thớt. Thực tế này cho thấy sự bất cập trong công tác quản lý và tổ chức hoạt động kinh doanh, đặt ra yêu cầu cần có giải pháp đồng bộ nhằm vừa bảo đảm trật tự đô thị, mỹ quan, vừa đáp ứng nhu cầu dân sinh của người dân.
Theo kế hoạch xử lý các tụ điểm kinh doanh không phù hợp quy hoạch, trong đó công bố danh sách 231 chợ cóc, điểm kinh doanh tự phát cần giải tỏa theo lộ trình đến năm 2027, UBND TP Hà Nội nhấn mạnh việc xử lý chợ cóc không chỉ dừng lại ở giải tỏa các điểm kinh doanh tự phát mà phải gắn với mục tiêu không để tái diễn tình trạng họp chợ trái phép và không phát sinh điểm mới, góp phần xây dựng Thủ đô sáng, xanh, sạch, đẹp, an toàn, thân thiện.
Để bảo đảm đời sống dân sinh, thành phố yêu cầu các xã, phường rà soát thực trạng hoạt động của các chợ chính quy, đánh giá tỷ lệ lấp đầy và hạ tầng, từ đó xây dựng phương án bố trí, sắp xếp tiểu thương đang kinh doanh tại chợ cóc vào các chợ còn điểm trống. Cùng với đó, Hà Nội sẽ đầu tư xây dựng mới, cải tạo và nâng cấp chợ theo kế hoạch phát triển và quản lý chợ giai đoạn 2026-2030, ưu tiên các khu vực còn thiếu chợ.
