Trong bối cảnh hình thành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Hà Nội đang thực hiện một đợt chuyển dịch quản trị mang tính lịch sử thông qua việc đẩy mạnh phân cấp và ủy quyền thủ tục hành chính (TTHC).
Đây không chỉ là giải pháp kỹ thuật nhằm nâng cao hiệu lực bộ máy, mà còn là minh chứng cho sự thay đổi tư duy từ quản trị vi mô sang chính quyền kiến tạo, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả.
Về bản chất, phương thức vận hành mới này hướng tới việc thay thế tư duy quản lý hành chính đơn thuần bằng tinh thần chủ động đồng hành cùng xã hội.
Việc ủy quyền hàng loạt TTHC nhằm xây dựng năng lực cho bộ máy cơ sở, giúp các xã, phường thực hiện đầy đủ chức năng của một cấp quản lý, có quyền tự quyết và tự chịu trách nhiệm trong phạm vi thẩm quyền. Bước chuyển này trực tiếp tối ưu hóa bộ máy, rút ngắn quy trình xử lý, qua đó giúp Thành phố khơi thông nguồn lực xã hội thông qua việc tiết kiệm thời gian và chi phí.
Để việc phân cấp không gây áp lực quá tải cho cơ sở, Hà Nội triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp về cơ chế, nhân lực và hạ tầng kỹ thuật. Trong quá trình thực thi, Thành phố quán triệt tinh thần "6 rõ": rõ việc, rõ người, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ lộ trình và rõ kết quả.
Việc cụ thể hóa các tiêu chí này nhằm nâng cao trách nhiệm giải trình của người đứng đầu, đồng thời khắc phục tình trạng đùn đẩy hoặc né tránh trách nhiệm giữa các cấp.
Về quy mô, danh mục ủy quyền liên tục được rà soát và mở rộng để đáp ứng nhu cầu thực tế, tăng mạnh từ 168 lên 636 TTHC tính đến tháng 3/2026.
Tính đến ngày 15/3/2026, toàn Thành phố đang thực hiện ủy quyền thông qua 11 hình thức đa dạng. Trong đó, nổi bật là 353 thủ tục được ủy quyền từ UBND Thành phố về các Sở , 141 thủ tục từ Chủ tịch UBND Thành phố về Giám đốc Sở và 52 thủ tục ủy quyền trực tiếp về UBND cấp xã. Các con số này phản ánh quyết tâm thực hiện phân cấp triệt để, vượt mốc kế hoạch đề ra của Thủ đô.
Kết quả thực tiễn cho thấy sự chuyển biến định lượng rất rõ nét trong công tác điều hành. Việc phân cấp đã giúp rút ngắn thời gian xử lý bình quân 1 ngày trên mỗi thủ tục.
Hiệu quả này không chỉ tiết kiệm hàng chục tỷ đồng chi phí trực tiếp mà còn tạo ra lợi ích kinh tế gián tiếp ước tính hàng ngàn tỷ đồng mỗi năm thông qua việc giải phóng 32 triệu giờ lao động. Đặc biệt, tại các lĩnh vực trọng điểm, thời gian xử lý hồ sơ đất đai đã giảm từ 15-30%, trong khi cấp phép xây dựng rút ngắn từ 3-5 ngày làm việc.
Song song với đó, phân cấp đã trở thành động lực mạnh mẽ thúc đẩy chuyển đổi số với tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt đạt 95,63%. Chỉ số này không chỉ vượt chuẩn ASEAN mà còn đưa Hà Nội tiệm cận các tiêu chuẩn quản trị đô thị hiện đại.
Việc chuẩn hóa quy trình gắn với công khai, minh bạch đã tạo ra nền tảng vững chắc để Hà Nội xây dựng chính quyền phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, khẳng định vị thế tiên phong trong kỷ nguyên quản trị số.
Tính đến thời điểm ngày 15/3/2026, toàn Thành phố đang thực hiện ủy quyền 636 TTHC trong 11 hình thức ủy quyền gồm:
(1) Từ Chủ tịch UBND Thành phố về Giám đốc Sở 141 TTHC;
(2) Từ Chủ tịch UBND Thành phố về Sở 27 TTHC;
(3) Từ UBND Thành phố về Giám đốc Sở 10 TTHC;
(4) Từ UBND Thành phố về Sở 353 TTHC;
(5) Từ UBND Thành phố về UBND xã, phường 3 TTHC;
(6) Từ UBND Thành phố về Sở và UBND xã, phường 14 TTHC;
(7) Từ Sở về đơn vị thuộc Sở 19 TTHC;
(8) Từ Sở về Trưởng phòng chuyên môn thuộc Sở 13 TTHC;
(9) Từ Sở ủy quyền về đơn vị chuyên môn và UBND xã, phường 2 TTHC;
(10) Từ Sở ủy quyền về UBND xã, phường 52 TTHC;
(11) Từ Sở ủy quyền về đơn vị khác 2 TTHC.
