Ngày 16/12, Thường trực Chính phủ đã tổ chức cuộc họp quan trọng nhằm đánh giá toàn diện tình hình triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau 5 tháng thực hiện. Cuộc họp do Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì, tập trung làm rõ những kết quả đạt được, đồng thời xác định các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả vận hành mô hình quản lý mới này.
Sau khi lắng nghe các báo cáo và ý kiến thảo luận, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà khẳng định: Đến thời điểm này, việc triển khai chính quyền địa phương 2 cấp đã cơ bản giải quyết được những vấn đề căn cốt về điều kiện tổ chức thực hiện.
Phó Thủ tướng nhận định, hệ thống vận hành nhìn chung đã đạt được sự thông suốt, đồng bộ và liên thông giữa các cấp chính quyền. Những vướng mắc phát sinh trong giai đoạn đầu đã từng bước được tháo gỡ, tạo chuyển biến tích cực trong thực tiễn. Kết quả đạt được cho thấy, chủ trương tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp là hoàn toàn đúng đắn, phù hợp với yêu cầu đổi mới tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Để mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành hiệu quả và bền vững, Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành Trung ương cần tập trung cao độ vào việc rà soát, hoàn thiện toàn bộ hệ thống thể chế, chính sách liên quan.
Trong đó, Bộ Nội vụ được giao nhiệm vụ trọng tâm số một là khẩn trương hoàn thiện nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 150/2025/NĐ-CP (quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh và cấp xã). Đây được xem là cơ sở pháp lý quan trọng nhất để các địa phương có thể căn cứ sắp xếp tổ chức bộ máy, đặc biệt là các phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã và bố trí, tăng cường đội ngũ cán bộ, công chức từ cấp tỉnh về cấp xã.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh, Bộ Nội vụ phải sớm tham mưu, bảo đảm nghị định sửa đổi này được ban hành trước ngày 25/12. Các Bộ khác như Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Y tế cũng cần khẩn trương xử lý các nội dung còn vướng mắc thuộc phạm vi quản lý của mình.
Nhiệm vụ trọng tâm thứ hai là tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong phân cấp, phân quyền và phân định thẩm quyền. Phó Thủ tướng giao Bộ Nội vụ chủ trì, đôn đốc các bộ, ngành hoàn thành việc trả lời, làm rõ 355 nội dung mà các địa phương đang phản ánh còn vướng mắc. Nguyên tắc là phải hướng dẫn cụ thể hơn đối với những nội dung chưa rõ và đề xuất phương án điều chỉnh kịp thời những nội dung chồng chéo, bất cập.
Đáng chú ý, Phó Thủ tướng yêu cầu 10 nhiệm vụ liên quan đến việc điều chỉnh thẩm quyền giữa Trung ương với địa phương hoặc giữa các cấp chính quyền địa phương, chủ yếu thuộc trách nhiệm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Khoa học và Công nghệ, phải được khẩn trương xây dựng phương án đề xuất điều chỉnh tại các luật, nghị định và văn bản quy phạm pháp luật hiện hành.
Bên cạnh đó, các bộ ngành phải đôn đốc các địa phương khẩn trương hoàn thiện quy hoạch tỉnh làm cơ sở quan trọng cho phát triển kinh tế – xã hội. Bộ Tài chính được giao chủ trì, đôn đốc đẩy nhanh tiến độ đảm bảo sát yêu cầu thực tiễn.
Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ ngành cần tập trung đôn đốc, hướng dẫn việc sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập, trọng tâm là lĩnh vực giáo dục và y tế. Đồng thời, hướng dẫn thành lập các đơn vị sự nghiệp cung ứng dịch vụ công thiết yếu ở cấp xã, nhằm bảo đảm cung ứng dịch vụ đa ngành, đa lĩnh vực, đáp ứng nhu cầu của người dân.
Trong công tác xử lý các vấn đề phát sinh sau sắp xếp, Bộ Tài chính được yêu cầu tập trung giải quyết vấn đề liên quan đến tài sản công dôi dư, mua sắm phương tiện; Bộ Nội vụ hướng dẫn, đôn đốc xử lý khẩn trương vấn đề lưu trữ hồ sơ, tài liệu đang phát sinh nhiều khó khăn.
Đặc biệt, Phó Thủ tướng cũng nhắc nhở việc đẩy mạnh kết nối các cơ sở dữ liệu chuyên ngành và hạ tầng công nghệ thông tin, bảo đảm liên thông giữa các bộ, ngành và địa phương, phục vụ hiệu quả việc giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến. Bộ KH&CN được giao trọng trách thúc đẩy chuyển đổi số mạnh mẽ, đồng thời huy động lực lượng sinh viên tham gia hỗ trợ phong trào “bình dân học vụ số” trong cộng đồng dân cư.
Cuối cùng, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh tinh thần chung là xác định rõ trách nhiệm, thẩm quyền, nâng cao chất lượng và hiệu quả vận hành. Việc đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính nội bộ tại các địa phương không nên trông chờ, phụ thuộc vào Trung ương đối với những thủ tục đã được phân cấp. Bộ Nội vụ và các bộ, ngành được yêu cầu hoàn thiện báo cáo và xây dựng kế hoạch thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp của năm 2026, bảo đảm đồng bộ, hiệu quả và bền vững.
