Mua chung cư mini: Của rẻ liệu có phải là của ôi?
Vừa qua, vụ cháy chung cư mini ở Khương Đình, Thanh Xuân (Hà Nội) là một thảm họa khủng khiếp, vì nó khiến hàng trăm người thương vong, trong đó có cả trẻ em. Theo báo cáo của Công an Hà Nội, hiện đã có 56 người thiệt mạng trong vụ cháy này.
Điều đáng nói, những cảnh báo mất an toàn trong các dự án chung cư mini đã được dự báo từ trước. Bởi, chung cư mini do hộ gia đình hay cá nhân xây dựng, không phải chủ đầu tư là các công ty, doanh nghiệp trong các dự án căn hộ thương mại.
Hiện trường vụ cháy đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại quận Thanh Xuân. (Ảnh: CL)
Do đó, các dự án chung cư mini không được các cơ quan thẩm duyệt như một dự án nhà ở thương mại, nên không được kiểm tra thường xuyên về an toàn, phòng cháy chữa cháy.
Thế nhưng, vì có mức giá rẻ, lại nằm ở khu trung tâm, nên các dự án này khá được ưa chuộng, thu hút khách hàng có thu nhập thấp, hộ gia đình trẻ hoặc các nhà đầu tư mua để cho học sinh, sinh viên thuê.
Khảo sát trên thị trường có thể thấy, các căn hộ chung cư mini nằm ở khu vực Đống Đa, Hai Bà Trưng hay Thanh Xuân, có diện tích khoảng 50 - 60m2 có giá chỉ từ 600 - 900 triệu đồng/căn, tức là chỉ có giá 15 - 16 triệu đồng/m2.
Trong khi đó, với các dự án chung cư thương mại tại khu vực Hà Nội hiện nay đã có giá lên tới 40 - 50 triệu đồng/m2, cao từ 2 - 3 lần so với chung cư mini.
Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo và Công luận, ông Nguyễn Thanh Tuấn, chuyên gia bất động sản cho biết, mua - bán các căn hộ trong chung cư mini rất rủi ro bởi vì, “tiền nào thì của ấy”.
Thứ nhất, hiện nay, rất ít các dự án chung cư mini được cấp phép, người mua chung cư mini sẽ khó được cấp sổ hồng hay sổ đỏ, mà phải chung 1 “sổ đỏ” với chủ đất, nên nhiều khi mua đi - bán lại sẽ không có giá.
Thứ hai, chất lượng công trình cũng khó kiểm chứng, bởi chủ đầu tư thường là các cá nhân, hoặc một nhà đầu tư, không phải là một doanh nghiệp bất động sản thực thụ.
“Bản thân tôi có nhiều người thân hiện đang sinh sống ở các dự án chung cư mini. Rất nhiều người phàn nàn rằng, chất lượng chung cư mini dễ xuống cấp, tòa nhà không có hầm để xe, phải chen chúc nhau ở khu vực tầng 1, thang máy hay xảy ra sự cố,... Đây chính là cái giá của mua nhà giá rẻ”, ông Tuấn nói.
Chung cư mini có được luật pháp thừa nhận?
Trong khi đó, Luật sư Nguyễn Thị Minh Thu, Công ty Luật TNHH Hợp Nhất, Đoàn Luật sư Hà Nội cho biết: Hiện nay, pháp luật chưa có khái niệm về chung cư mini. Do chưa có ghi nhận về hình thức này như một dạng dự án nhà ở thương mại, nên chung cư mini được coi như nhà ở riêng lẻ.
Một số ý kiến cho rằng, người mua chung cư mini sẽ không được cấp giấy chứng nhận cho từng căn hộ, mà phải chung “sổ đỏ” với chủ đất, Luật sư Nguyễn Thị Minh Thu cho rằng ý kiến này chưa chính xác.
Đối với các chung cư mini xây dựng trái phép, không đảm bảo các tiêu chuẩn quy chuẩn đặc biệt là tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy (PCCC), ngoài rủi ro về quyền sở hữu đối với tài sản, còn đối mặt rủi ro về tính mạng và tài sản khi xảy ra cháy nổ. (Ảnh: MC)
Bà Thu phân tích, trong Nghị định 99 của Chính phủ, hướng dẫn chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Nhà ở năm 2014 quy định, các tổ chức hộ gia đình cá nhân có nhà ở được tạo lập hợp pháp trong đó có nhà ở riêng lẻ được thiết kế, xây dựng nhiều tầng, nhiều căn hộ ở mà các căn hộ này có diện tích tối thiểu 30m2 trở lên, thiết kế theo kiểu khép kín, đáp ứng các yêu cầu về nhà chung cư thì được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận cho chủ sở hữu từng căn hộ này để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ sở hữu.
“Như vậy đối với loại hình chung cư mini - nhà ở riêng lẻ nếu đáp ứng các điều kiện theo quy định sẽ được cấp giấy chứng nhận cho từng căn hộ, nếu chung cư mini không thỏa mãn các điều kiện luật định thì chỉ được cấp một giấy chứng nhận cho cả tòa nhà và có thể có tên của các đồng chủ sở hữu”, Luật sư Nguyễn Thị Minh Thu cho biết.
Đối với trường hợp chung cư mini không thỏa mãn điều kiện để được cấp giấy chứng nhận riêng, thông thường bên mua căn hộ sẽ được ghi nhận với tư cách đồng chủ sở hữu chung cư mini, điều này sẽ rất vướng mắc khi chủ căn hộ có nhu cầu định đoạt theo hình thức mua bán/chuyển nhượng/tặng cho hay thế chấp.
“Đối với các chung cư mini xây dựng trái phép, không đảm bảo các tiêu chuẩn quy chuẩn đặc biệt là tiêu chuẩn về phòng cháy chữa cháy (PCCC), thì bên cạnh rủi ro về quyền sở hữu đối với tài sản, còn phải đối mặt với sự rủi ro về tính mạng và tài sản khi xảy ra cháy nổ”, bà Thu nhấn mạnh.
