Tại Mỹ, luật phá sản nhằm mang lại cho các công ty mắc nợ một khởi đầu mới. Các công ty gặp khó khăn ở Mỹ thường sẵn sàng phá sản và luật pháp cho phép họ giữ quyền quản lý và kiểm soát hiện tại đối với tài sản.
Một biểu tượng trên cổng của Đại sứ quán Nga ở London, Anh.
Tuy nhiên, luật pháp của Nga thường ưu tiên nhu cầu của các chủ nợ đang nợ tiền. Điều này có nghĩa là các chủ nợ, bao gồm cả chính phủ Nga, có thể buộc một công ty phá sản không tự nguyện và sa thải ban quản lý.
Một số chuyên gia pháp lý cho biết các công ty nước ngoài lo ngại các chủ nợ Nga có thể lạm dụng quy trình đó để giúp các nhà lãnh đạo sẵn sàng bán tài sản của họ cho các đối thủ kinh doanh hoặc các công ty liên kết với chính phủ Nga.
Paul Stephan, giáo sư tại Trường Luật thuộc Đại học Virginia, đồng thời là chuyên gia về luật Liên Xô và hậu Xô Viết cho biết: “Vào cuối những năm 90 và đầu những năm trước, nó thường được sử dụng như một công cụ để tấn công các công ty”.
“Vâng. Ở Mỹ, phá sản chủ yếu là dân sự. Tuy nhiên, các tòa án Nga sẵn sàng thực hiện các hình phạt hình sự đối với một số tội danh liên quan đến phá sản, chẳng hạn như che giấu tài sản.”, ông nói
Hãng sản xuất thuốc lá Camel and Lucky Strike British American Tobacco Plc (BATS.L) đã bày tỏ lo ngại rằng việc họ rời khỏi Nga có thể bị coi là một hành động vi phạm luật pháp dẫn đến các cáo buộc liên quan đến phá sản đối với cơ quan quản lý địa phương.
Đây không phải là lần đầu tiên chính phủ Nga đe dọa tội phá sản đối với các công ty và nhà đầu tư nước ngoài. Nga đã nhiều lần yêu cầu Interpol bắt giữ nhà quản lý tiền Bill Browder với cáo buộc bao gồm cố ý phá sản và trốn thuế.
Theo một tòa án trọng tài quốc tế, nợ thuế đã được sử dụng để khiến các công ty phá sản ở Nga, theo cách trừng phạt các nhà đầu tư nước ngoài.
Yukos Oil đã bị buộc phải phá sản vào năm 2006 sau khi cựu lãnh đạo của họ, Mikhail Khodorkovsky, bất hòa với nhà lãnh đạo Nga Vladimir Putin và chính phủ Nga yêu cầu hàng tỷ USD tiền thuế phải trả lại.
Hầu hết tài sản của Yukos đã được nhà sản xuất dầu hàng đầu của Điện Kremlin là Rosneft hấp thụ, nhưng các cổ đông quốc tế cho rằng các yêu cầu về thuế của Nga là không hợp pháp. Năm 2014, Tòa án trọng tài thường trực ở The Hague đồng ý, phát hiện rằng Điện Kremlin đã thao túng hệ thống pháp luật để phá sản công ty và lấy tài sản của Khodorkovsky.
Các chuyên gia cho biết, do chính phủ Nga sở hữu các công ty năng lượng lớn, họ có thể sử dụng hóa đơn năng lượng cũng như thuế để buộc một công ty phá sản.
Đối với các công ty muốn rời khỏi Nga, các quan chức Nga đã đề xuất một thủ tục phá sản “nhanh chóng” để các nhà quản lý địa phương chịu trách nhiệm về tài sản và hoạt động của họ.
Tuy nhiên, một số doanh nghiệp lo ngại rằng luật phá sản của Nga sẽ được sử dụng để trả đũa các công ty rời bỏ, các chuyên gia cho biết.
Stephan nói: “Nếu cây búa thực sự sụp đổ, bạn chỉ hy vọng rằng bạn có được càng nhiều người ở nước ngoài, và bạn đã giảm thiểu rủi ro tài sản của mình trong nước,” Stephan nói.
Nước Nga gần đây cũng đã đề xuất luật cho phép chính phủ quốc hữu hóa tài sản của một số công ty có ý định rời khỏi Nga.
Huy Hoàng (Theo Reuters)
