Chỉ thị được ban hành trong bối cảnh công tác quản lý đất đai tại một số địa phương vẫn bộc lộ nhiều hạn chế, bất cập, gây bức xúc trong nhân dân.
Qua phản ánh của cử tri và doanh nghiệp, số lượng hồ sơ đăng ký đất đai lần đầu, hồ sơ chuyển mục đích sử dụng hay chỉnh lý biến động vẫn tồn đọng với số lượng lớn, thậm chí kéo dài nhiều năm chưa được xử lý dứt điểm.
Tình trạng lúng túng trong xác định nguồn gốc đất, sự phối hợp chưa nhịp nhàng giữa các cơ quan, cùng với tư tưởng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm đã làm phát sinh nhiều phiền hà.
Đặc biệt, sau khi hệ thống hành chính chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp, thẩm quyền giải quyết thủ tục được giao thẳng về cấp xã, đặt ra áp lực lớn buộc hệ thống công quyền cơ sở phải thay đổi triệt để phương thức làm việc.
Trong bối cảnh nói trên, mục tiêu không để phát sinh hồ sơ tồn đọng do nguyên nhân chủ quan là yêu cầu sống còn nhằm chấn chỉnh bộ máy thực thi công vụ. Mọi trường hợp chưa đăng ký đất đai lần đầu hoặc chưa cấp Giấy chứng nhận phải được thống kê, phân loại đầy đủ để xử lý dứt điểm.
Đây cũng là bước tiếp nối quyết liệt sau khi tỉnh ban hành Kế hoạch số 210 ngày 15/5/2026 và quyết định thành lập Tổ công tác hỗ trợ lưu động, dựa trên việc ghi nhận thực trạng qua Báo cáo số 07 ngày 22/6/2026 của Trung tâm Hành chính công tỉnh.
Nằm ở tuyến đầu tiếp nhận hồ sơ, chính quyền cấp xã phải hoàn thành tổng rà soát hiện trạng sử dụng đất và nộp Kế hoạch chuyên đề xử lý hồ sơ tồn đọng về UBND tỉnh trước ngày 5/8/2026.
Định kỳ trước ngày mùng 5 hằng tháng, các địa phương phải có báo cáo đánh giá kết quả thực hiện. Cán bộ tuyệt đối không được phép chuyển trạng thái xử lý trên hệ thống nếu thiếu văn bản trả lời, hướng dẫn công dân cụ thể.
Chủ tịch UBND cấp xã phải chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật và có thể bị xem xét miễn nhiệm theo quy định tại Nghị định số 259/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ nếu để xảy ra tình trạng cấp dưới có tham nhũng, lãng phí hay tiêu cực.
Đóng vai trò cơ quan chuyên môn nòng cốt, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao thời hạn chót là đến trước ngày 15/8/2026 phải báo cáo kết quả rà soát, chuẩn hóa toàn bộ quy trình tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính. Các chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai tuyệt đối không được tự ý đặt thêm điều kiện, thủ tục trái quy định làm phát sinh chi phí cho người dân.
Sở Nông nghiệp và Môi trường còn phải chủ trì theo dõi, đôn đốc toàn tỉnh, tổng hợp báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh trước ngày 10 hằng tháng, đồng thời ưu tiên điều động nhân lực hỗ trợ các địa bàn đang chịu áp lực lớn về khối lượng hồ sơ.
Sở Xây dựng chịu trách nhiệm tháo gỡ toàn bộ vướng mắc liên quan đến quy hoạch đô thị và nông thôn. Các rào cản về hồ sơ pháp lý, hồ sơ hoàn thành công trình có ảnh hưởng đến việc cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà sẽ được cơ quan này chủ trì hướng dẫn xử lý, qua đó bảo đảm sự đồng bộ trong quy hoạch và khơi thông các thủ tục vượt thẩm quyền cấp cơ sở.
Một nền hành chính phục vụ chỉ thực sự kiến tạo được sức mạnh khi từng cán bộ coi việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhân dân là mệnh lệnh công vụ, biến kỷ cương hành chính thành bàn đạp vững chắc cho sự phát triển bền vững của địa phương.
