Nhà báo có thể củng cố uy tín bằng cách nhấn mạnh vai trò của con người trong quá trình đưa tin

(CLO) “Bất cứ khi nào ai đó không hiểu chúng ta, họ sẽ không tin tưởng chúng ta” - Đó là nhận định của Joy Mayer khi nói về cuộc khủng hoảng lòng tin mà báo chí đang đối mặt trong thời đại AI.

Mayer thành lập tổ chức Trusting News vào năm 2016, sau hơn 20 năm làm việc trong các tòa soạn và giảng dạy báo chí. Tổ chức này tập trung hỗ trợ các cơ quan truyền thông xây dựng niềm tin với công chúng thông qua minh bạch, giải thích quy trình làm báo và cải thiện mối quan hệ với độc giả.

Theo Mayer, chưa có yếu tố nào khiến môi trường thông tin thay đổi nhanh và gây nhiều tranh cãi như AI. Trong suốt một thập kỷ nghiên cứu về lòng tin báo chí, bà cho rằng AI đang khiến công chúng ngày càng hoang mang về điều gì là thật, điều gì đáng tin.

Một nghiên cứu do Trusting News thực hiện cho thấy 94% người tham gia muốn các nhà báo công khai việc sử dụng AI trong quá trình sản xuất tin tức. Thế nhưng phần lớn các tòa soạn hiện chưa làm điều đó. Điều gây khó xử hơn là khi báo chí chủ động tiết lộ việc sử dụng AI, mức độ tin tưởng của độc giả lại có xu hướng giảm xuống.

Theo Mayer, đây là nghịch lý lớn nhất mà ngành báo chí đang phải đối mặt. Dù việc công khai AI có thể khiến công chúng nghi ngờ hơn trong ngắn hạn, báo chí vẫn cần minh bạch thay vì im lặng.

untitled-4169.png
AI khiến độc giả hoang mang về sự thật, buộc báo chí phải tìm lại lòng tin công chúng. Ảnh minh họa: Unsplash

Bà cho rằng vấn đề nằm ở chỗ nhiều độc giả chưa hiểu AI đang được sử dụng như thế nào trong tòa soạn. Khi chỉ nhìn thấy dòng thông báo “bài viết có sử dụng AI”, họ dễ liên tưởng đến việc tin tức được tạo ra hoàn toàn bởi máy móc, thiếu kiểm chứng hoặc thiếu trách nhiệm của con người.

Vì vậy, điều báo chí cần làm không chỉ là tiết lộ việc dùng AI, mà còn phải giải thích rõ lý do sử dụng, AI tham gia ở khâu nào, con người kiểm soát ra sao và đâu là các biện pháp đảm bảo độ chính xác.

Theo Mayer, công chúng muốn biết AI giúp nhà báo làm được điều gì mà trước đây khó thực hiện hơn, đồng thời muốn thấy rõ vai trò của con người trong toàn bộ quy trình sản xuất thông tin. Nếu không có phần giải thích đó, việc công khai AI chỉ khiến độc giả thêm bối rối.

Bà nhấn mạnh AI không nên thay thế hoạt động kiểm chứng hay trách nhiệm biên tập. Trong bối cảnh internet tràn ngập nội dung tự động, báo chí cần làm nổi bật giá trị cốt lõi của nghề là xác minh thông tin, tạo ra tri thức mới và chịu trách nhiệm với công chúng.

Mayer cho rằng AI đồng thời cũng mở ra cơ hội cho báo chí. Khi ngày càng nhiều người không còn chắc đâu là thật, các nhà báo có thể củng cố uy tín bằng cách nhấn mạnh vai trò của con người trong quá trình đưa tin, điều mà AI không thể thay thế hoàn toàn.

Bà cũng kêu gọi các tòa soạn chủ động nâng cao hiểu biết về AI cho cộng đồng, giúp công chúng hiểu công nghệ này mạnh ở đâu, yếu ở đâu và cần được sử dụng trong giới hạn nào.

Theo Mayer, một trong những việc hiệu quả nhất mà các nhà báo có thể làm để cải thiện lòng tin là trực tiếp hỏi công chúng vì sao họ không tin báo chí. Những hiểu lầm phổ biến cần được lắng nghe và phản hồi bằng hành động cụ thể, thay vì chỉ phòng thủ hoặc phủ nhận.

Dù thừa nhận báo chí đang trải qua giai đoạn bất ổn, Mayer vẫn nhìn thấy mặt tích cực của môi trường thông tin hiện nay. Bà cho rằng ngày càng có nhiều nhà báo độc lập và nhà sáng tạo nội dung trên mạng xã hội tiếp cận công chúng theo cách gần gũi, dễ hiểu và ít tạo cảm giác xa cách hơn so với báo chí truyền thống.

Xem thêm

Hội Nhà báo tỉnh Ninh Bình: Đưa đạo đức nghề báo từ quy định vào thực tiễn

Hội Nhà báo tỉnh Ninh Bình: Đưa đạo đức nghề báo từ quy định vào thực tiễn

(NB&CL) Sự biến đổi của môi trường truyền thông đặt ra yêu cầu ngày càng cao về đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội của người làm báo. Tại Ninh Bình, Hội Nhà báo tỉnh triển khai nhiều giải pháp từ giáo dục, bồi dưỡng đến kiểm tra, giám sát và xây dựng môi trường văn hóa báo chí, hướng tới việc đưa các chuẩn mực nghề nghiệp trở thành yêu cầu thực chất trong hoạt động của mỗi hội viên.

Video dọc và yêu cầu “đứng lên” của báo chí truyền hình

Video dọc và yêu cầu “đứng lên” của báo chí truyền hình

(NB&CL) Video dọc không đơn thuần là video ngang được cắt lại cho vừa màn hình điện thoại. Định dạng này đặt ra yêu cầu mới đối với cách tổ chức hình ảnh, xây dựng câu chuyện và tiếp cận công chúng của báo chí truyền hình. Muốn “đứng lên” trong không gian đa nền tảng, người làm báo cần làm chủ ngôn ngữ video dọc, chủ động đổi mới phương thức sản xuất nhưng không đánh mất những giá trị cốt lõi của báo chí.

Báo chí Quảng Ninh đưa kỹ năng sản xuất video ngắn vào tiêu chí đánh giá người làm báo

Báo chí Quảng Ninh đưa kỹ năng sản xuất video ngắn vào tiêu chí đánh giá người làm báo

(CLO) Lớp tập huấn “Kỹ năng sản xuất video ngắn trên mạng xã hội” do Hội Nhà báo thành phố Quảng Ninh phối hợp với Trung tâm Bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí, Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức đã giúp học viên thực hành quy trình sản xuất video ngắn, từ xây dựng kịch bản đến quay, dựng và hoàn thiện sản phẩm. Đây cũng là cơ sở để Báo và Phát thanh, Truyền hình Quảng Ninh thúc đẩy phát triển nội dung số, đưa sản phẩm báo chí số vào tiêu chí đánh giá người làm báo.

Đại hội đại biểu Hội Nhà báo tỉnh Lào Cai lần thứ I: Đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, nhân văn, bứt phá trong kỷ nguyên số

Đại hội đại biểu Hội Nhà báo tỉnh Lào Cai lần thứ I: Đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, nhân văn, bứt phá trong kỷ nguyên số

(CLO) Đại hội đại biểu Hội Nhà báo tỉnh Lào Cai lần thứ I, nhiệm kỳ 2026–2031, mở ra chặng đường phát triển mới với yêu cầu xây dựng đội ngũ người làm báo bản lĩnh, chuyên nghiệp, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát huy vai trò báo chí trong đồng hành cùng sự phát triển của địa phương.

Nhiều tiếng nói, nhiều nền tảng: Báo chí Cao Bằng mang tri thức tới bản làng

Nhiều tiếng nói, nhiều nền tảng: Báo chí Cao Bằng mang tri thức tới bản làng

(CLO) Ở Cao Bằng, những câu chuyện về người phụ nữ vùng cao làm chủ kinh tế, những cách làm mới trong sản xuất và đời sống đang được Báo và Phát thanh, Truyền hình tỉnh kể lại qua nhiều hình thức báo chí. Mỗi đề tài mang một sắc thái riêng, nhưng đều hướng đến những vấn đề gần gũi với đồng bào, góp phần lan tỏa kinh nghiệm hay và khơi mở những hướng phát triển trong cộng đồng.

Tuyên truyền khoa học - công nghệ vùng cao: Người dân cần biết gì từ một mô hình?

Tuyên truyền khoa học - công nghệ vùng cao: Người dân cần biết gì từ một mô hình?

(CLO) Báo và Phát thanh, Truyền hình Đắk Lắk không chỉ giới thiệu những mô hình ứng dụng khoa học - công nghệ hiệu quả, mà còn đi sâu vào cách làm, điều kiện triển khai và những trở ngại trong thực tế. Qua đó, thông tin tuyên truyền gắn với câu hỏi thiết thực: người dân có thể học gì từ một mô hình, cần chuẩn bị những gì và đâu là những rào cản cần tháo gỡ để áp dụng vào sản xuất, kinh doanh.

Hội Nhà báo Việt Nam đón đoàn đại biểu Hội Nhà báo Thái Lan thăm và làm việc

Hội Nhà báo Việt Nam đón đoàn đại biểu Hội Nhà báo Thái Lan thăm và làm việc

(CLO) Chiều 26/10, tại Hà Nội, Hội Nhà báo Việt Nam đón đoàn đại biểu Hội Nhà báo Thái Lan gồm 7 thành viên, do bà Norrinee Ruangnoo, Chủ tịch Liên đoàn Báo chí Thái Lan (CTJ), Chủ tịch Hội Nhà báo Thái Lan (TJA), Phó Thư ký tòa soạn Báo Matichon, Trưởng đoàn đại biểu thăm và làm việc tại Việt Nam từ ngày 26 đến 30/10/2026.

Giữ hồn Hà Nội trong tầm nhìn trăm năm...

Giữ hồn Hà Nội trong tầm nhìn trăm năm...

(CLO) Trong hành trình phát triển và hiện đại hóa, Hà Nội đứng trước bài toán gìn giữ những giá trị văn hóa, không gian di sản và nếp sống truyền thống. Đó cũng là nền tảng quan trọng để Thủ đô phát triển bền vững mà không đánh mất bản sắc riêng.

Tòa soạn Tiếng Xanh: Ý tưởng xanh, tiếng nói xanh

Tòa soạn Tiếng Xanh: Ý tưởng xanh, tiếng nói xanh

Ngày 25/10, tại trụ sở Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng (Hà Nội), Tòa soạn Tiếng Xanh tổ chức lễ ra mắt Ban Biên tập nhiệm kỳ 2026–2027 và chương trình tập huấn thành viên mới, đánh dấu bước khởi đầu cho hành trình hoạt động của các thành viên trong nhiệm kỳ mới.

Báo chí xứ Lạng đưa tri thức đến bản làng qua những làn sóng quen thuộc

Báo chí xứ Lạng đưa tri thức đến bản làng qua những làn sóng quen thuộc

(CLO) Ở địa bàn miền núi, biên giới như Lạng Sơn, phát thanh có lợi thế nhờ khả năng phủ sóng rộng và thói quen nghe đài của người dân. Báo và Phát thanh, Truyền hình Lạng Sơn tận dụng đặc điểm này để lồng ghép thông tin về khoa học - công nghệ, kinh tế số và những điển hình tiên tiến vào các chương trình quen thuộc với công chúng.

Báo Thanh Niên viết tiếp câu chuyện “Cùng con đi tiếp cuộc đời”

Báo Thanh Niên viết tiếp câu chuyện “Cùng con đi tiếp cuộc đời”

(CLO) Ngày 24/10, Báo Thanh Niên đã tổ chức lễ ký thỏa thuận bảo trợ trẻ mồ côi và trao Bằng khen của Ban Chấp hành Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh cho các tập thể, cá nhân có nhiều đóng góp tích cực, hiệu quả trong chương trình “Cùng con đi tiếp cuộc đời” giai đoạn 2021–2026.

Đa dạng hình thức, mở rộng đường đi của thông tin khoa học, công nghệ vào nhịp sống vùng cao

Đa dạng hình thức, mở rộng đường đi của thông tin khoa học, công nghệ vào nhịp sống vùng cao

(CLO) Tuyên truyền về khoa học - công nghệ, kinh tế số và những điển hình tiên tiến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi không chỉ là đưa thông tin đến người dân, mà còn đòi hỏi cách thể hiện phù hợp với ngôn ngữ, văn hóa và điều kiện tiếp nhận của từng cộng đồng.

Báo và Phát thanh, truyền hình Khánh Hòa lan tỏa sáng kiến công nghệ, mở lối phát triển vùng cao

Báo và Phát thanh, truyền hình Khánh Hòa lan tỏa sáng kiến công nghệ, mở lối phát triển vùng cao

(CLO) Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa đẩy mạnh tuyên truyền các mô hình ứng dụng khoa học - công nghệ, phát triển kinh tế số và điển hình tiên tiến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, góp phần đưa những cách làm hiệu quả từ cơ sở đến gần hơn với người dân, tạo sức lan tỏa và thúc đẩy nhân rộng mô hình.

Chuyện nghề phía sau phim tài liệu giải A: Đưa chính sách ‘quản trị mới’ đến gần lòng dân

Chuyện nghề phía sau phim tài liệu giải A: Đưa chính sách ‘quản trị mới’ đến gần lòng dân

(CLO) Làm thế nào để thông tin về một chủ trương lớn, khô khan như việc thay đổi tổ chức bộ máy nhà nước trở nên sinh động, gần gũi và có ý nghĩa trực tiếp với người dân? Bài toán của những người làm phim chính luận đã được nhà báo Nguyễn Đình Thanh và ê-kíp giải mã thành công qua tác phẩm “Hà Nội - Quản trị mới - Gần lòng dân” – bộ phim vừa xuất sắc đoạt Giải A tại Giải Báo chí về phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội năm 2026.

Cỡ chữ bài viết: