Thỏa thuận đổi hạ tầng lấy khoáng sản trị giá 6 tỷ USD của Trung Quốc với Congo là “bất lương”

(CLO) Cộng hòa Dân chủ Congo nên đàm phán lại thỏa thuận đổi cơ sở hạ tầng lấy quyền khai thác khoáng sản trị giá 6 tỷ USD với các nhà đầu tư Trung Quốc, dự thảo của một báo cáo được ủy quyền bởi cơ quan chống tham nhũng toàn cầu của các chính phủ, công ty và nhà hoạt động nhận định.

Theo Reuters, dự thảo này mô tả thỏa thuận được ký lần đầu tiên vào năm 2008 là "bất lương" và thúc giục Chính phủ Congo hủy bỏ một bản sửa đổi được ký bí mật vào năm 2017 nhằm đẩy nhanh các khoản thanh toán cho các nhà đầu tư khai thác Trung Quốc và làm chậm việc hoàn vốn đầu tư vào cơ sở hạ tầng.

thoa thuan doi ha tang lay khoang san tri gia 6 ty usd cua trung quoc voi congo la bat luong hinh 1

Một mỏ đồng và coban do Sicomines điều hành lộ thiên ở Kolwezi, Cộng hòa Dân chủ Congo hồi năm 2015. (Nguồn: Aaron Ross/Reuters).

Báo cáo cuối cùng dự kiến sẽ được công bố trong tháng này bởi Sáng kiến Minh bạch Công nghiệp Khai thác (EITI), tổ chức theo dõi dòng doanh thu trong lĩnh vực khai thác và dầu mỏ và có hơn 50 quốc gia, bao gồm Congo là thành viên.

Báo cáo không có hiệu lực pháp lý nhưng nếu vẫn giữ nguyên kết luận chính của dự thảo, nó có thể thúc đẩy Congo đảm bảo các điều khoản thuận lợi hơn từ các hợp đồng khai thác với các nhà đầu tư Trung Quốc.

Chính phủ của Tổng thống Felix Tshisekedi đang xem xét lại hợp đồng năm 2008 và mức dự trữ tại mỏ Tenke Fungurume của China Molybdenum sau khi cho rằng Congo không nhận được một thỏa thuận công bằng.

Thủ tướng Sama Lukonde Kyenge phát biểu trong một hội nghị khai thác mới đây rằng: “Cần phải có một số điều chỉnh”.

Các động thái này thể hiện sự phản kháng hiếm hoi của Congo, nhà sản xuất pin kim loại coban hàng đầu thế giới và là công ty khai thác đồng hàng đầu của châu Phi khi chống lại các nhà đầu tư Trung Quốc đang kiểm soát phần lớn ngành khai thác của nước này.

Theo thỏa thuận năm 2008 với chính phủ của cựu Tổng thống Joseph Kabila, các công ty nhà nước Trung Quốc Sinohydro và China Railway đã đồng ý xây dựng các con đường và bệnh viện được tài trợ bởi lợi nhuận từ liên doanh đồng và coban Sicomines của Congo.

Các nhà phê bình nói rằng một vài dự án trong số đó đã được thực hiện.

Người phát ngôn của Chính phủ Congo cho biết ông chưa đọc bản dự thảo và không thể bình luận. Văn phòng của EITI tại Congo đã chuyển cho Reuters các điều khoản tham chiếu của phái bộ và từ chối bình luận thêm. Đại diện của Sicomines đã không trả lời yêu cầu bình luận.

Phía China Railway không có bình luận ngay lập tức. Sinohydro cũng không trả lời yêu cầu bình luận.

Fred Zhang, một quan chức cấp cao của Sicomines, đã bảo vệ thỏa thuận trong các bình luận với Reuters vào tuần trước, nói rằng nó đã thúc đẩy sự phát triển cho người dân Congo và Sicomines sẽ giải ngân nhiều vốn hơn khi sản lượng tăng.

Dự thảo do hai nhà tư vấn người Congo viết, khuyến nghị “sự tố cáo của nhà nước Congo về tính cách vô lương tâm của công ước liên doanh ngày 22/4/2008 và sự trở lại bàn đàm phán của các cổ đông Sicomines”.

Dự thảo cho biết rằng 68% cổ phần của các công ty Trung Quốc tại Sicomines là quá cao vì người Congo đã đóng góp tất cả tài sản khai thác và chỉ sở hữu 32% vốn ban đầu.

Dự thảo cũng lên án bản sửa đổi năm 2017 chưa được tiết lộ trước đó.

Theo hợp đồng năm 2008, tất cả lợi nhuận của Sicomines ban đầu sẽ được dùng để hoàn trả các khoản đầu tư vào các dự án cơ sở hạ tầng cấp bách nhất của Congo. Trên cơ sở đó, quốc hội đã đồng ý miễn trừ tất cả các loại thuế cho Sicomines, dự thảo cho biết.

Theo bản sửa đổi năm 2017, chỉ 65% lợi nhuận của Sicomines ban đầu được hoàn trả cho các khoản đầu tư trong khi 35% thuộc về các cổ đông.

Dự thảo cho biết, sự thay đổi có thể làm chậm hơn nữa tốc độ của các dự án cơ sở hạ tầng. Cho đến nay, ít hơn 1 tỷ USD trong số 3 tỷ USD dự kiến đã được đầu tư, ít hơn khoảng 1 tỷ USD so với dự kiến ở giai đoạn này, nó cho biết.

“Sửa đổi này vi phạm an ninh các lợi ích của Congo,” dự thảo cho biết.

Dự thảo báo cáo kêu gọi đánh giá lại trữ lượng của Sicomines, nói rằng nghiên cứu khả thi năm 2010 là sai sót, và hủy bỏ một hợp đồng khác với cùng các nhà đầu tư Trung Quốc để xây dựng một đập thủy điện.

Sơn Tùng (Theo Reuters)

Xem thêm

Thu hút FDI không phải để có thêm nhà máy, mà để Việt Nam giàu lên thực sự

Nghị quyết 10 thể hiện tư duy đột phá về kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài

(CLO) Nghị quyết 10-NQ/TW cho thấy sự chuyển dịch mạnh mẽ trong tư duy phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Theo GS.TS Trần Thọ Đạt, mục tiêu của Việt Nam không còn là thu hút thật nhiều vốn FDI, mà là tận dụng dòng vốn này để nâng cao năng lực công nghệ, phát triển doanh nghiệp nội địa và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

(CLO) Từ các công trường xây dựng đến nhà máy sản xuất, tác động của sóng nhiệt đang lan rộng khắp nền kinh tế Ấn Độ. Giới chuyên gia cảnh báo rằng nhiệt độ ngày càng tăng có thể trở thành một trong những lực cản lớn nhất đối với năng suất và tăng trưởng trong những năm tới.

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

(CLO) Cuộc chiến tại Trung Đông đang tạo ra những tác động vượt xa phạm vi khu vực, buộc Ngân hàng Thế giới (WB) phải hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu và cảnh báo về nguy cơ một cú sốc nguồn cung có thể kéo kinh tế thế giới vào giai đoạn tăng trưởng yếu nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

(CLO) Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội. Nông nghiệp tiếp tục là trụ đỡ với GRDP đạt trên 5.200 tỷ đồng, công nghiệp phục hồi mạnh mẽ với giá trị sản xuất đạt 34.413 tỷ đồng, trong khi hơn 17.000 lao động được giải quyết việc làm, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và tạo nền tảng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

(NB&CL) Việt Nam đang hoàn thiện những bước cuối cùng để đưa thị trường tài sản số vào khuôn khổ quản lý chính thức. Trong quá trình này, kinh nghiệm từ các quốc gia đi trước cho thấy ba yếu tố then chốt cần được xây dựng đồng bộ là pháp lý, chuẩn hóa hành nghề và quy tắc đạo đức.

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

(CLO) Gián đoạn tại eo biển Hormuz đang đẩy châu Á vào vị trí dễ tổn thương nhất trước cú sốc năng lượng mới từ Trung Đông, theo cảnh báo của cựu Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Nobuo Tanaka.

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

(CLO) Việt Nam đã cơ bản đáp ứng nhu cầu điện và năng lượng cho phát triển kinh tế trong giai đoạn vừa qua. Tuy nhiên, ngành năng lượng vẫn còn không ít hạn chế khi các nguồn cung trong nước ngày càng khó đáp ứng nhu cầu tăng cao, buộc Việt Nam phải gia tăng nhập khẩu năng lượng sơ cấp. Điều này đặt ra nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong những năm tới.

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

(CLO) Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, NHNN đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách Nhà nước đối với doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh vay vốn tại ngân hàng thực hiện dự án xanh, tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn ESG.

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

(CLO) Làn sóng doanh nghiệp nước ngoài thu hẹp hoạt động hoặc rút khỏi Cuba đang tạo thêm sức ép đối với nền kinh tế vốn đã chìm trong khủng hoảng kéo dài, làm dấy lên lo ngại về khả năng thu hút đầu tư và phục hồi tăng trưởng của quốc đảo Caribe này.

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

(CLO) Lượng dầu dự trữ toàn cầu đang giảm xuống mức lo ngại trong khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz vẫn chưa được khôi phục hoàn toàn, làm dấy lên nguy cơ một đợt tăng giá dầu mới với tác động lan rộng đến lạm phát, thị trường tài chính và tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

(CLO) Với mức lạm phát 77,2%, cao nhất kể từ năm 1942, Iran đang trải qua cơn bão giá nghiêm trọng nhất trong hơn 80 năm. Từ các khu chợ ở Tehran đến những cửa hàng tạp hóa nhỏ, sức mua suy giảm, phí sinh hoạt leo thang và niềm tin vào triển vọng kinh tế ngày càng bị bào mòn.

Cỡ chữ bài viết: