Thỏa thuận đổi hạ tầng lấy khoáng sản trị giá 6 tỷ USD của Trung Quốc với Congo là “bất lương”

(CLO) Cộng hòa Dân chủ Congo nên đàm phán lại thỏa thuận đổi cơ sở hạ tầng lấy quyền khai thác khoáng sản trị giá 6 tỷ USD với các nhà đầu tư Trung Quốc, dự thảo của một báo cáo được ủy quyền bởi cơ quan chống tham nhũng toàn cầu của các chính phủ, công ty và nhà hoạt động nhận định.

Theo Reuters, dự thảo này mô tả thỏa thuận được ký lần đầu tiên vào năm 2008 là "bất lương" và thúc giục Chính phủ Congo hủy bỏ một bản sửa đổi được ký bí mật vào năm 2017 nhằm đẩy nhanh các khoản thanh toán cho các nhà đầu tư khai thác Trung Quốc và làm chậm việc hoàn vốn đầu tư vào cơ sở hạ tầng.

thoa thuan doi ha tang lay khoang san tri gia 6 ty usd cua trung quoc voi congo la bat luong hinh 1

Một mỏ đồng và coban do Sicomines điều hành lộ thiên ở Kolwezi, Cộng hòa Dân chủ Congo hồi năm 2015. (Nguồn: Aaron Ross/Reuters).

Báo cáo cuối cùng dự kiến sẽ được công bố trong tháng này bởi Sáng kiến Minh bạch Công nghiệp Khai thác (EITI), tổ chức theo dõi dòng doanh thu trong lĩnh vực khai thác và dầu mỏ và có hơn 50 quốc gia, bao gồm Congo là thành viên.

Báo cáo không có hiệu lực pháp lý nhưng nếu vẫn giữ nguyên kết luận chính của dự thảo, nó có thể thúc đẩy Congo đảm bảo các điều khoản thuận lợi hơn từ các hợp đồng khai thác với các nhà đầu tư Trung Quốc.

Chính phủ của Tổng thống Felix Tshisekedi đang xem xét lại hợp đồng năm 2008 và mức dự trữ tại mỏ Tenke Fungurume của China Molybdenum sau khi cho rằng Congo không nhận được một thỏa thuận công bằng.

Thủ tướng Sama Lukonde Kyenge phát biểu trong một hội nghị khai thác mới đây rằng: “Cần phải có một số điều chỉnh”.

Các động thái này thể hiện sự phản kháng hiếm hoi của Congo, nhà sản xuất pin kim loại coban hàng đầu thế giới và là công ty khai thác đồng hàng đầu của châu Phi khi chống lại các nhà đầu tư Trung Quốc đang kiểm soát phần lớn ngành khai thác của nước này.

Theo thỏa thuận năm 2008 với chính phủ của cựu Tổng thống Joseph Kabila, các công ty nhà nước Trung Quốc Sinohydro và China Railway đã đồng ý xây dựng các con đường và bệnh viện được tài trợ bởi lợi nhuận từ liên doanh đồng và coban Sicomines của Congo.

Các nhà phê bình nói rằng một vài dự án trong số đó đã được thực hiện.

Người phát ngôn của Chính phủ Congo cho biết ông chưa đọc bản dự thảo và không thể bình luận. Văn phòng của EITI tại Congo đã chuyển cho Reuters các điều khoản tham chiếu của phái bộ và từ chối bình luận thêm. Đại diện của Sicomines đã không trả lời yêu cầu bình luận.

Phía China Railway không có bình luận ngay lập tức. Sinohydro cũng không trả lời yêu cầu bình luận.

Fred Zhang, một quan chức cấp cao của Sicomines, đã bảo vệ thỏa thuận trong các bình luận với Reuters vào tuần trước, nói rằng nó đã thúc đẩy sự phát triển cho người dân Congo và Sicomines sẽ giải ngân nhiều vốn hơn khi sản lượng tăng.

Dự thảo do hai nhà tư vấn người Congo viết, khuyến nghị “sự tố cáo của nhà nước Congo về tính cách vô lương tâm của công ước liên doanh ngày 22/4/2008 và sự trở lại bàn đàm phán của các cổ đông Sicomines”.

Dự thảo cho biết rằng 68% cổ phần của các công ty Trung Quốc tại Sicomines là quá cao vì người Congo đã đóng góp tất cả tài sản khai thác và chỉ sở hữu 32% vốn ban đầu.

Dự thảo cũng lên án bản sửa đổi năm 2017 chưa được tiết lộ trước đó.

Theo hợp đồng năm 2008, tất cả lợi nhuận của Sicomines ban đầu sẽ được dùng để hoàn trả các khoản đầu tư vào các dự án cơ sở hạ tầng cấp bách nhất của Congo. Trên cơ sở đó, quốc hội đã đồng ý miễn trừ tất cả các loại thuế cho Sicomines, dự thảo cho biết.

Theo bản sửa đổi năm 2017, chỉ 65% lợi nhuận của Sicomines ban đầu được hoàn trả cho các khoản đầu tư trong khi 35% thuộc về các cổ đông.

Dự thảo cho biết, sự thay đổi có thể làm chậm hơn nữa tốc độ của các dự án cơ sở hạ tầng. Cho đến nay, ít hơn 1 tỷ USD trong số 3 tỷ USD dự kiến đã được đầu tư, ít hơn khoảng 1 tỷ USD so với dự kiến ở giai đoạn này, nó cho biết.

“Sửa đổi này vi phạm an ninh các lợi ích của Congo,” dự thảo cho biết.

Dự thảo báo cáo kêu gọi đánh giá lại trữ lượng của Sicomines, nói rằng nghiên cứu khả thi năm 2010 là sai sót, và hủy bỏ một hợp đồng khác với cùng các nhà đầu tư Trung Quốc để xây dựng một đập thủy điện.

Sơn Tùng (Theo Reuters)

Xem thêm

Ngưỡng 20.000 tỷ đồng quá cao, VCCI đề nghị mở rộng cơ chế cho dự án BT

Ngưỡng 20.000 tỷ đồng quá cao, VCCI đề nghị mở rộng cơ chế cho dự án BT

(CLO) Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa có văn bản góp ý đối với dự thảo Nghị định sửa đổi các Nghị định hướng dẫn Luật PPP, trong đó đề xuất điều chỉnh một số quy định tại Nghị định 257/2025/NĐ-CP nhằm tăng tính khả thi trong triển khai các dự án hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT).

Lào Cai phê duyệt dự án hầm Hàm Rồng 2.500 tỉ đồng

Lào Cai phê duyệt dự án hầm Hàm Rồng 2.500 tỉ đồng

(CLO) UBND tỉnh Lào Cai vừa phê duyệt chủ trương đầu tư dự án hầm đường bộ Hàm Rồng với tổng mức đầu tư 2.500 tỉ đồng. Công trình được kỳ vọng tạo thêm trục kết nối giữa Quốc lộ 4D và tỉnh lộ 152, góp phần giảm áp lực giao thông, mở rộng không gian phát triển đô thị và du lịch tại Sa Pa.

Kiểm tra thuế điện tử: Người nộp thuế được giảm phiền hà, hạn chế sách nhiễu

Kiểm tra thuế điện tử: Người nộp thuế được giảm phiền hà, hạn chế sách nhiễu

(CLO) Việc kiểm tra thuế bằng phương thức điện tử giúp người nộp thuế có thể cung cấp hồ sơ, giải trình và làm việc với cơ quan thuế hoàn toàn trên môi trường số, không cần tiếp xúc trực tiếp trong phần lớn các trường hợp. Quy trình này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, hạn chế phát sinh phiền hà, sách nhiễu trong quá trình kiểm tra thuế.

Muốn tăng trưởng bứt phá, Việt Nam cần một thị trường chứng khoán đủ sâu và đủ mạnh

Muốn tăng trưởng bứt phá, Việt Nam cần một thị trường chứng khoán đủ sâu và đủ mạnh

(CLO) Theo lãnh đạo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, một nền kinh tế không thể phát triển bền vững nếu thiếu một thị trường chứng khoán đủ lớn, đủ sâu và đủ mạnh, đồng thời việc nâng hạng thị trường không phải là đích đến mà là động lực để thúc đẩy cải cách toàn diện thị trường vốn.

Doanh nghiệp Nhật Bản và Hàn Quốc chỉ ra "chìa khóa" để Việt Nam thu hút FDI chất lượng cao

Doanh nghiệp Nhật Bản và Hàn Quốc chỉ ra "chìa khóa" để Việt Nam thu hút FDI chất lượng cao

(NB&CL) Các “ông lớn” đến từ Nhật Bản và Hàn Quốc đều đánh giá cao môi trường đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam. Đặc biệt, việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đã tiếp tục củng cố niềm tin của các nhà đầu tư quốc tế vào triển vọng phát triển của Việt Nam.

AI 'Make in Vietnam': Kỳ vọng xuất hiện những doanh nghiệp công nghệ mới của Việt Nam

AI 'Make in Vietnam': Kỳ vọng xuất hiện những doanh nghiệp công nghệ mới của Việt Nam

(CLO) AI không còn là công nghệ của tương lai mà đã trở thành công cụ hiện diện trong mọi lĩnh vực của đời sống. Trong bối cảnh cuộc đua AI toàn cầu diễn ra ngày càng quyết liệt, Việt Nam đang đặt nhiều kỳ vọng vào thế hệ nhà sáng tạo trẻ có thể tạo ra những sản phẩm AI Make in Vietnam và những doanh nghiệp công nghệ mới trong tương lai.

Vì sao các nước vùng Vịnh rót hàng trăm tỷ USD vào châu Phi?

Vì sao các nước vùng Vịnh rót hàng trăm tỷ USD vào châu Phi?

(CLO) Hơn 100 tỷ USD đã được các nước vùng Vịnh rót vào châu Phi trong một thập kỷ qua, biến lục địa này thành một trong những điểm đến đầu tư chiến lược của Trung Đông. Đằng sau làn sóng vốn khổng lồ là mục tiêu đa dạng hóa nền kinh tế, đảm bảo nguồn cung nguyên liệu và mở rộng ảnh hưởng địa chính trị.

Vietnam AI Innovation Challenge 2026: Bệ phóng nhân lực AI chất lượng cao cho nền kinh tế số

Vietnam AI Innovation Challenge 2026: Bệ phóng nhân lực AI chất lượng cao cho nền kinh tế số

(CLO) Ngày 17/7, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) phối hợp cùng Meta, AI for Vietnam và các đối tác tổ chức Lễ phát động Chương trình Thách thức Đổi mới sáng tạo Việt Nam (Vietnam Innovation Challenge - VIC) 2026 và công bố kế hoạch đăng cai Cuộc thi Olympic Trí tuệ nhân tạo Quốc tế (International Artificial Intelligence Olympiad - IAIO) 2027.

Muốn hút 'đại bàng', đặc khu kinh tế Việt Nam cần nhiều hơn các ưu đãi

Muốn hút 'đại bàng', đặc khu kinh tế Việt Nam cần nhiều hơn các ưu đãi

(CLO) Các đặc khu kinh tế được kỳ vọng trở thành những cực tăng trưởng mới của Việt Nam trong giai đoạn phát triển tiếp theo. Tuy nhiên, trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư toàn cầu ngày càng khốc liệt, chỉ riêng các chính sách ưu đãi là chưa đủ để thu hút những "đại bàng" công nghệ và dòng vốn chất lượng cao.

 Kinh tế tăng tốc, những mất cân đối nào đang tích tụ?

Kinh tế tăng tốc, những mất cân đối nào đang tích tụ?

(CLO) 6 tháng đầu năm 2026, kinh tế Việt Nam ghi nhận mức tăng trưởng cao nhất trong hơn hai thập niên. Tuy nhiên, theo TS. Nguyễn Đình Chúc, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới: Chính khi các chỉ số vĩ mô đang thuận lợi nhất này cần nhìn thẳng vào những vấn đề cơ cấu đang tích tụ phía sau bức tranh tăng trưởng để nhận diện đúng các thách thức và chuẩn bị dư địa cho giai đoạn phát triển tiếp theo.

Tăng trưởng 2 con số cần phương thức điều hành mới

Tăng trưởng 2 con số cần phương thức điều hành mới

(CLO) Kiên định với mục tiêu đưa nền kinh tế bước vào quỹ đạo tăng trưởng hai con số cho năm 2026 và cả giai đoạn 2026-2030, Lãnh đạo Đảng và Chính phủ đã có chỉ đạo mạnh mẽ về yêu cầu đổi mới toàn diện tư duy điều hành, nâng cao năng lực thực thi và tháo gỡ mọi rào cản nguồn lực. Trả lời phỏng vấn báo Nhà báo và Công luận, GS. Trần Thọ Đạt - Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, Đại học Kinh tế Quốc dân đã phân tích về những điều kiện then chốt, những "nút thắt" cần tháo gỡ để biến quyết tâm chính trị thành động lực phát triển thực chất và bền vững

Kiên quyết xử lý tình trạng 'có tiền mà không tiêu được', hướng tới giải ngân 100% vốn đầu tư công

Kiên quyết xử lý tình trạng 'có tiền mà không tiêu được', hướng tới giải ngân 100% vốn đầu tư công

(CLO) Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số trong năm 2026, Chính phủ đã ban hành kịch bản tăng trưởng cho 6 tháng cuối năm với hàng loạt giải pháp quyết liệt. Đáng chú ý, Chính phủ yêu cầu kiên quyết điều chuyển vốn từ các bộ, ngành, địa phương giải ngân chậm, chấm dứt tình trạng "có tiền mà không tiêu được".

Cỡ chữ bài viết: