Trong các bài phát biểu tại đây, Thủ tướng Malaysia và Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon đều đánh giá cao việc Việt Nam tổ chức Diễn đàn Tương lai ASEAN 2025; khẳng định chủ đề "Xây dựng ASEAN đoàn kết, bao trùm và tự cường trong một thế giới biến động" rất phù hợp với bối cảnh quốc tế hiện nay.
Thủ tướng Phạm Minh Chính cùng các nhà lãnh đạo các nước dự Phiên Toàn thể cấp cao Diễn đàn Tương lai ASEAN năm 2025.
Nếu kinh tế không phát triển thì sẽ bị tụt hậu, không tự chủ chiến lược được
Tại cuộc trao đổi hỏi đáp cấp cao tại Diễn đàn, trả lời câu hỏi về ý nghĩa của tự chủ chiến lược với ASEAN và Việt Nam, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định, với bất cứ quốc gia nào, tổ chức nào cũng cần đặt vấn đề về tự lực, tự cường, chủ động chiến lược, thể hiện qua một số khía cạnh.
Về quan hệ đối ngoại, thứ nhất, phải luôn giữ thế cân bằng, đối xử công bằng, hữu nghị với các đối tác, tạo môi trường hòa bình, ổn định, hữu nghị, hợp tác và phát triển, dựa trên luật lệ.
Thứ hai, phải có thực lực, kinh tế phải phát triển, nếu kinh tế không phát triển thì sẽ bị tụt hậu, không tự chủ chiến lược được.
Thứ ba, quốc phòng, an ninh phải được củng cố, tăng cường phù hợp tình hình, tất nhiên để củng cố, tăng cường quốc phòng an ninh thì kinh tế phải phát triển.
Thứ tư, về xã hội, chính sách xã hội bảo đảm công bằng, tiến bộ trong một xã hội văn minh; bảo đảm an sinh xã hội, hỗ trợ người yếu thế trên nguyên tắc là không để ai bị bỏ lại phía sau, phát triển nhanh nhưng phải bền vững, không hy sinh tiến bộ, công bằng, an sinh xã hội và môi trường để chạy theo tăng trưởng kinh tế đơn thuần.
Cùng với đó, phải phát triển văn hóa, củng cố bản sắc, phát huy nội lực, bởi văn hóa là sức mạnh nội sinh, nguồn lực bên trong. Thủ tướng Phạm Minh Chính lấy ví dụ, như Thủ tướng Malaysia đã đề cập, trong các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, Việt Nam đã lấy yếu thắng mạnh, lấy ít địch nhiều, phát huy chiến tranh nhân dân, chiến tranh du kích.
Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh quản trị quốc gia và thế giới đều phải dựa trên luật lệ, chúng ta phải thiết kế luật lệ, tôn trọng luật lệ và thực hiện có hiệu quả.
Thiết kế luật lệ, tôn trọng luật lệ và thực hiện có hiệu quả
Trả lời câu hỏi về luật lệ trong quan hệ quốc tế, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh quản trị quốc gia và thế giới đều phải dựa trên luật lệ, chúng ta phải thiết kế luật lệ, tôn trọng luật lệ và thực hiện có hiệu quả.
Chia sẻ về khái niệm "trật tự dựa trên luật lệ", Thủ tướng cho rằng, Hiến chương Liên Hợp Quốc và luật pháp quốc tế về điều này đã rõ, với một số nội dung cơ bản.
Thứ nhất là tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của các nước; giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế.
Thứ hai, luật lệ phải tôn trọng quyền con người, con người sinh ra có quyền sống, quyền tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc. Đây là những quyền mà không ai có thể xâm phạm được để con người có thể phát triển tự do, bình đẳng, đáp ứng yêu cầu chung của các dân tộc cũng như mỗi con người.
Thứ ba, chúng ta sống phải yêu thương, giúp đỡ, tôn trọng lẫn nhau với nguyên tắc bình đẳng, tất cả đều phát triển, không để ai bị bỏ lại phía sau.
Cụ thể hơn tại ASEAN, Thủ tướng cho biết ASEAN cũng có các luật lệ, nguyên tắc như đoàn kết, thống nhất trong đa dạng; trung lập, vì lợi ích chung; tôn trọng các nước khi đóng góp tích cực cho ASEAN phát triển; ứng xử linh hoạt với các vấn đề nhạy cảm của khu vực và quốc tế; giúp đỡ lẫn nhau, cùng nhau phát triển, mang lại hòa bình, ổn định, hợp tác, phát triển trong khu vực, mang lại lợi ích cho người dân sống trong ấm no và hạnh phúc.
Thủ tướng cho biết đây là những nguyên tắc mà các nước ASEAN đều chia sẻ, thống nhất và hằng năm các nhà lãnh đạo đều gặp nhau, thảo luận để làm sao năm sau làm tốt hơn năm trước, nhân dân ấm no, hạnh phúc hơn năm trước.
hủ tướng nhấn mạnh chúng ta phải có giải pháp để thích ứng, chiến thắng mặt trái của công nghệ thông tin cũng như mặt trái của trí tuệ nhân tạo.
Phải có giải pháp để thích ứng, chiến thắng mặt trái của công nghệ thông tin
Trả lời câu hỏi về bảo đảm an ninh mạng, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho rằng mọi sự phát triển của khoa học công nghệ nói chung, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo nói riêng đều có mặt trái mà chúng ta phải thích ứng, trong đó mặt trái của công nghệ thông tin là vấn đề an ninh mạng.
Cho rằng trí tuệ nhân tạo được phát triển từ trí tuệ của con người, Thủ tướng nhấn mạnh chúng ta phải có giải pháp để thích ứng, chiến thắng mặt trái của công nghệ thông tin cũng như mặt trái của trí tuệ nhân tạo, phát huy mặt tích cực và hạn chế mặt tiêu cực của công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo.
Thủ tướng cho rằng việc Việt Nam được Liên Hợp Quốc chọn làm điểm đăng cai lễ ký Công ước Liên Hợp Quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) sắp tới đã cho thấy vai trò của Việt Nam, cũng như sự thích ứng của Việt Nam trong vấn đề an ninh mạng và có thể là các vấn đề liên quan trí tuệ nhân tạo.
Thủ tướng cho rằng biến đổi khí hậu là vấn đề mang tính toàn cầu, toàn dân, toàn diện, nên phải có cách tiếp cận toàn cầu, toàn dân, toàn diện, bao trùm.
Không quốc gia nào giải quyết được một mình về biến đổi khí hậu
Trả lời câu hỏi của một đại biểu trẻ về biến đổi khí hậu, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ thế giới đối mặt nhiều vấn đề khó khăn như già hóa dân số, cạn kiệt tài nguyên, biến đổi khí hậu cực đoan.
Về quan điểm giải quyết, Thủ tướng cho rằng biến đổi khí hậu là vấn đề mang tính toàn cầu, toàn dân, toàn diện, nên phải có cách tiếp cận toàn cầu, toàn dân, toàn diện, bao trùm.
Về giải pháp, phải đề cao đoàn kết quốc tế, tất cả chung tay cùng giải quyết, vì không quốc gia nào giải quyết được một mình. "Thế giới phát triển không đồng đều, có nước phát triển, nước đang phát triển, nước chậm phát triển, chúng tôi kêu gọi cộng đồng quốc tế, các nước phát triển giúp các nước đang phát triển, chậm phát triển về 5 lĩnh vực: Xây dựng thể chế, chuyên giao công nghệ, ưu đãi tài chính, đào tạo nhân lực và quản trị thông minh trong điều kiện hiện nay", Thủ tướng chia sẻ.
Với các bạn trẻ, Thủ tướng kêu gọi các bạn trẻ tham gia giữ gìn thế giới này để có cuộc sống sáng, xanh, sạch, đẹp cho bản thân mình, cho cộng đồng, cho khu vực và toàn nhân loại.
Về một số nỗ lực, đóng góp của Việt Nam trong ứng phó biến đổi khí hậu, Thủ tướng cho biết Việt Nam đang phát triển năng lượng xanh, giao thông xanh, nông nghiệp xanh, bán tín chỉ carbon, khuyến khích trồng rừng. Đặc biệt, Việt Nam đang triển khai chương trình 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại ĐBSCL, đây là dự án lớn đầu tiên trên thế giới trong lĩnh vực này, đóng góp phát triển nông nghiệp xanh và bảo đảm an ninh lương thực thế giới.
