Một năm sau vụ hỏa hoạn thảm khốc tại khu chung cư Wang Fuk Court ở Tai Po (Hồng Kông), điều khiến nhiều người trong ngành báo chí chú ý không chỉ là quy mô của thảm họa, mà còn là cách tờ báo South China Morning Post (SCMP) lựa chọn kể lại câu chuyện.
Vụ cháy bùng phát vào chiều 26/11/2025 tại khu chung cư cao tầng ở Hồng Kông, kéo dài suốt 43 giờ trước khi được khống chế. Ngọn lửa thiêu rụi 7 trong 8 tòa nhà cao 31 tầng, khiến 168 người thiệt mạng và buộc gần 5.000 cư dân phải sơ tán. Đây được xem là vụ cháy gây thương vong lớn nhất tại Hồng Kông trong nhiều thập kỷ.
Chỉ 5 ngày sau thảm họa, SCMP đã phát hành một phụ trương đặc biệt gồm 8 trang mang tên "From the Ashes, Strength" (Vươn lên từ tro tàn), như một nỗ lực ghi lại một trong những thời khắc đen tối nhất của thành phố.
Khi hình ảnh trở thành trung tâm của câu chuyện
Thay vì tập trung vào những con số hay diễn biến của vụ cháy, nhóm quyết định đặt cảm xúc con người vào vị trí trung tâm.
Được thiết kế bởi nhà thiết kế cấp cao Emilio Rivera, phụ trương tận dụng tối đa định dạng báo in khổ lớn để dành không gian cho các bức ảnh hiện trường.
Những hình ảnh được lựa chọn trải dài từ khoảnh khắc ngọn lửa bao trùm các tòa nhà, đến chân dung của những người sống sót, gia đình nạn nhân và cộng đồng địa phương đang hỗ trợ nhau sau thảm họa. Các ảnh ghép lớn trở thành điểm nhấn trên ba trang đôi của ấn phẩm.
Cách tiếp cận này cho thấy một nguyên tắc quen thuộc nhưng thường bị bỏ quên trong báo chí thảm họa, rằng đôi khi hình ảnh có thể kể câu chuyện mạnh mẽ hơn bất kỳ đoạn văn nào.
Tập trung vào con người thay vì chỉ sự kiện
Bên cạnh phần hình ảnh, các bài viết trong phụ trương tập trung vào số phận của những người bị ảnh hưởng.
Đó là câu chuyện về người lính cứu hỏa đã hy sinh khi làm nhiệm vụ, những gia đình mòn mỏi tìm kiếm tung tích người thân hay những cư dân mất toàn bộ tài sản sau vụ cháy.
Thay vì chỉ thuật lại diễn biến của thảm họa, các phóng viên cố gắng trả lời câu hỏi vụ cháy đã thay đổi cuộc sống của con người như thế nào.
Đồng thời, phụ trương cũng không né tránh những vấn đề trách nhiệm. Nhiều bài viết đặt ra câu hỏi về công tác bảo trì tòa nhà, các quy định an toàn phòng cháy chữa cháy và nhu cầu tăng cường giám sát đối với các khu dân cư cao tầng.
Báo in vẫn có chỗ đứng trong thời đại số
Trang cuối của phụ trương sử dụng đồ họa thông tin để tái hiện toàn bộ diễn biến vụ cháy theo trình tự thời gian, giúp độc giả hình dung cách thảm họa leo thang và vượt khỏi tầm kiểm soát.
Đây là ví dụ đáng chú ý về cách một tòa soạn có thể phản ứng nhanh trước một sự kiện lớn mà vẫn giữ được chiều sâu nhân văn. Thay vì chạy theo tốc độ hay lượng thông tin, ấn phẩm tập trung vào việc lưu giữ ký ức tập thể của một cộng đồng vừa trải qua mất mát.
Trong thời đại tin tức được cập nhật từng phút trên nền tảng số, phụ trương này cho thấy báo in vẫn có thể tạo ra giá trị riêng khi trở thành một tài liệu lịch sử, một không gian tưởng niệm và một cách kể chuyện mà độc giả muốn lưu giữ lâu dài.
