Tham dự buổi lễ có ông Lê Quốc Minh, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam; bà Hồ Thị Ngân, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo tỉnh Nghệ An; ông Trần Trung Thảo, Phó Giám đốc Báo và Phát thanh, Truyền hình Nghệ An.
Cùng dự có đại diện chính quyền địa phương, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, hội viên Hội Nhà báo tỉnh Nghệ An cùng đông đảo tăng, ni, phật tử và nhân dân.
Trong những năm tháng chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, lớp lớp người Việt Nam đã rời quê hương lên đường làm nhiệm vụ. Nhiều người trong số đó đã không trở về, để lại tuổi xuân và cuộc đời nơi chiến trường.
Trong dòng người ấy có những nhà báo cách mạng. Họ không chỉ cầm bút ghi lại những khoảnh khắc lịch sử mà còn trực tiếp có mặt tại những nơi gian khổ, ác liệt nhất. Nhiều nhà báo đã hy sinh khi đang thực hiện nhiệm vụ, để lại những trang viết, tư liệu và dấu ấn không thể phai mờ trong lịch sử báo chí cách mạng Việt Nam.
Bởi vậy, việc xây dựng Nhà Tưởng niệm anh linh Liệt sĩ nhà báo cách mạng Việt Nam tại chùa Da - Âu Lạc Cổ Tự mang ý nghĩa vượt lên trên giá trị của một công trình kiến trúc. Đây là nơi gửi gắm lòng biết ơn, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” và sự tri ân đối với những người đã dành trọn tuổi trẻ, lý tưởng và sinh mệnh cho đất nước.
Sau khi hoàn thành, công trình sẽ tạo dựng một không gian tưởng niệm trang nghiêm để các thế hệ hôm nay và mai sau có nơi tưởng nhớ, dâng hương các nhà báo liệt sĩ. Đồng thời, đây cũng có thể trở thành một địa chỉ góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, bồi đắp lòng yêu nước, tinh thần nhân ái và trách nhiệm đối với cộng đồng, xã hội.
Công trình còn cho thấy sự đồng hành của Phật giáo với dân tộc trong việc gìn giữ những giá trị đạo đức, văn hóa và truyền thống tốt đẹp; góp phần lan tỏa tinh thần nhân nghĩa, tri ân những người đã hy sinh vì quê hương, đất nước.
Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Lê Quốc Minh đánh giá chùa Da là một địa điểm có ý nghĩa đặc biệt. Không chỉ là không gian sinh hoạt tín ngưỡng, nơi đây còn gắn với lịch sử cách mạng của Nghệ An và truyền thống Phật giáo đồng hành cùng dân tộc.
Theo ông Lê Quốc Minh, việc chùa Da trở thành nơi tưởng niệm các nhà báo liệt sĩ càng làm cho địa điểm này có thêm một ý nghĩa đặc biệt. Những người được tưởng niệm tại đây là những người đã hy sinh trong các cuộc kháng chiến cũng như trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam đồng thời ghi nhận những đóng góp bền bỉ của nhà báo Trần Văn Hiền, nguyên Phó Tổng Biên tập Báo Nghệ An, nay là Báo và Phát thanh, Truyền hình Nghệ An. Trong hơn 15 năm, ông Trần Văn Hiền đã âm thầm tìm kiếm tư liệu, kết nối thông tin và góp phần gìn giữ ký ức về những nhà báo đã hy sinh.
Từ quá trình đó, ý tưởng xây dựng một nơi thờ tự, tưởng niệm anh linh các nhà báo liệt sĩ được hình thành và nhận được sự hưởng ứng, đồng hành của Hội Nhà báo Việt Nam, chính quyền địa phương, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, những người làm báo, đồng nghiệp, tăng ni, phật tử và nhân dân.
Ông Lê Quốc Minh kỳ vọng Nhà Tưởng niệm không chỉ là nơi để tưởng nhớ những người đã khuất mà còn là không gian để những người cầm bút hôm nay nhìn lại chính mình: Vì sao mình lựa chọn nghề báo, trách nhiệm của mình với nghề nghiệp ra sao và cần làm gì để xứng đáng với những thế hệ đi trước.
Những nhà báo đã ngã xuống trong chiến tranh là biểu tượng của sự dấn thân và trách nhiệm. Họ đã lựa chọn đứng về phía sự thật, nhân dân và Tổ quốc, thậm chí chấp nhận hy sinh tính mạng trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Từ đó, ông Lê Quốc Minh nhấn mạnh, đối với người làm báo hôm nay, giữ gìn đạo đức nghề nghiệp, phẩm giá của người cầm bút và trách nhiệm trước xã hội chính là cách thiết thực để tưởng nhớ những thế hệ nhà báo đã hy sinh.
Tại buổi lễ, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam cho rằng, một công trình tưởng niệm có thể được hình thành từ vật liệu xây dựng, công sức của người thợ và sự đóng góp của nhiều cá nhân, tổ chức. Tuy nhiên, giá trị cốt lõi làm nên công trình này chính là lòng biết ơn.
Mỗi sự đóng góp, dù bằng ý tưởng, tư liệu, công sức, kinh phí hay đơn giản là một nén hương tưởng niệm, đều mang trong mình sự tri ân đối với những người đã hy sinh. Việc khởi công xây dựng Nhà Tưởng niệm Liệt sĩ nhà báo cách mạng Việt Nam vì thế không chỉ mở đầu cho một công trình vật chất, mà còn mở ra một hành trình gìn giữ ký ức.
Đó là ký ức về những người đã chọn nghề báo trong những thời khắc khắc nghiệt nhất của lịch sử; những người đã dùng ngòi bút, trí tuệ, lòng dũng cảm và cả sinh mệnh của mình để phụng sự đất nước.
Giữa đời sống báo chí hôm nay, nơi nghề nghiệp đứng trước nhiều yêu cầu và thách thức mới, việc có một không gian để tưởng nhớ những nhà báo liệt sĩ càng trở nên có ý nghĩa. Đó sẽ là nơi các thế hệ người làm báo tìm về, dâng một nén hương và tự nhắc mình về trách nhiệm với nghề, với nhân dân và với Tổ quốc.