Đằng sau khoản 'đầu tư' 51 tỷ USD của Trung Quốc vào Châu Phi

(CLO) Trung Quốc cam kết đầu tư 51 tỷ USD vào châu Phi, miễn thuế cho 33 quốc gia, nhưng liệu đây là cơ hội phát triển hay chỉ là sự gia tăng ảnh hưởng?

Tại Diễn đàn Hợp tác Trung Quốc - Châu Phi diễn ra vào tháng 9, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cam kết đầu tư 51 tỷ USD vào khu vực này và miễn thuế xuất khẩu cho tất cả các nước đang phát triển, bao gồm 33 quốc gia ở châu Phi. Vào đầu tháng 12 năm ngoái, Trung Quốc đã hoàn thành lời hứa thứ hai này.

dang sau khoan dau tu 51 ty usd cua trung quoc vao chau phi hinh 1

Hình minh họa. Ảnh: Further Africa

Bắc Kinh khẳng định rằng chính sách miễn thuế là một minh chứng cho cách tiếp cận công bằng đối với các quốc gia châu Phi, mang đến những hành động thiết thực và thúc đẩy hiện đại hóa, qua đó đáp trả những cáo buộc từ phương Tây rằng Trung Quốc đang lợi dụng châu Phi.

Chính sách miễn thuế của Trung Quốc với các quốc gia châu Phi

Tuy nhiên, không phải ai ở châu Phi cũng đón nhận chính sách thương mại miễn thuế này với thái độ tích cực. Nhiều nhà kinh tế cảnh báo rằng các thỏa thuận thương mại trước đây giữa Trung Quốc và châu Phi chủ yếu mang lại lợi ích cho nền kinh tế châu Á này, thay vì giúp các nước châu Phi phát triển.

“Đây chỉ là cách mở rộng tầm ảnh hưởng của Trung Quốc ở châu Phi và hầu như không mang lại nhiều lợi ích thực sự cho các nền kinh tế kém phát triển. Đây là một phần trong cuộc cạnh tranh giữa Trung Quốc và Mỹ tại khu vực này,” ông Tadele Ferede, từ Đại học Addis Ababa, chia sẻ với hãng tin PAP.

Trung Quốc trở thành chủ nợ lớn nhất của châu Phi

Trong 20 năm qua, Trung Quốc đã vươn lên thành đối tác thương mại song phương lớn nhất của khu vực châu Phi cận Sahara.

Theo số liệu của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), khoảng 20% kim ngạch xuất khẩu từ khu vực này được chuyển đến Trung Quốc, trong khi 16% hàng nhập khẩu của châu Phi có nguồn gốc từ quốc gia châu Á này. Năm 2023 đánh dấu một cột mốc quan trọng khi tổng kim ngạch thương mại hai chiều đạt mức kỷ lục 282 tỷ USD.

Các sản phẩm xuất khẩu chính của châu Phi sang Trung Quốc bao gồm kim loại, khoáng sản và nhiên liệu, chiếm khoảng ba phần năm tổng kim ngạch xuất khẩu. Ngược lại, các mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc vào châu Phi chủ yếu là thiết bị điện tử và máy móc.

Ngoài ra, Trung Quốc cũng trở thành chủ nợ lớn nhất của châu Phi, tài trợ cho các dự án khai khoáng, năng lượng và cơ sở hạ tầng khắp lục địa. Vào năm 2005, tỷ trọng nợ công của châu Phi cận Sahara do Trung Quốc nắm giữ chỉ dưới 2%, nhưng đến năm 2021, con số này đã tăng lên hơn 134 tỷ USD, tương đương khoảng 17%.

Các quốc gia châu Phi nợ Trung Quốc nhiều nhất bao gồm Angola (21 tỷ USD), Ethiopia (6,8 tỷ USD), Kenya (6,7 tỷ USD) và Zambia (6,1 tỷ USD).

Việc Bắc Kinh ngày càng gia tăng sự hiện diện kinh tế tại châu Phi đã làm nổi bật sự cạnh tranh toàn cầu trong khu vực. Trong khi Trung Quốc khẳng định cam kết của mình là một phần của chiến lược phát triển bền vững, nhiều ý kiến vẫn cho rằng mối quan hệ này cần được cân nhắc kỹ lưỡng để đảm bảo lợi ích cân bằng cho các quốc gia châu Phi.

Dũng Phan (Theo Conflict Watcher)

Xem thêm

Thu hút FDI không phải để có thêm nhà máy, mà để Việt Nam giàu lên thực sự

Nghị quyết 10 thể hiện tư duy đột phá về kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài

(CLO) Nghị quyết 10-NQ/TW cho thấy sự chuyển dịch mạnh mẽ trong tư duy phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Theo GS.TS Trần Thọ Đạt, mục tiêu của Việt Nam không còn là thu hút thật nhiều vốn FDI, mà là tận dụng dòng vốn này để nâng cao năng lực công nghệ, phát triển doanh nghiệp nội địa và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

Khi nhiệt độ tăng cao trở thành bài toán kinh tế của Ấn Độ

(CLO) Từ các công trường xây dựng đến nhà máy sản xuất, tác động của sóng nhiệt đang lan rộng khắp nền kinh tế Ấn Độ. Giới chuyên gia cảnh báo rằng nhiệt độ ngày càng tăng có thể trở thành một trong những lực cản lớn nhất đối với năng suất và tăng trưởng trong những năm tới.

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

Ngân hàng Thế giới: Xung đột Iran đang phủ bóng đen lên kinh tế thế giới

(CLO) Cuộc chiến tại Trung Đông đang tạo ra những tác động vượt xa phạm vi khu vực, buộc Ngân hàng Thế giới (WB) phải hạ dự báo tăng trưởng toàn cầu và cảnh báo về nguy cơ một cú sốc nguồn cung có thể kéo kinh tế thế giới vào giai đoạn tăng trưởng yếu nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội

(CLO) Trong 6 tháng đầu năm 2026, tỉnh Lào Cai duy trì đà tăng trưởng tích cực trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội. Nông nghiệp tiếp tục là trụ đỡ với GRDP đạt trên 5.200 tỷ đồng, công nghiệp phục hồi mạnh mẽ với giá trị sản xuất đạt 34.413 tỷ đồng, trong khi hơn 17.000 lao động được giải quyết việc làm, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và tạo nền tảng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026.

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

Sắp vận hành sàn tài sản mã hóa, Việt Nam còn “khoảng trống” về chứng chỉ hành nghề

(NB&CL) Việt Nam đang hoàn thiện những bước cuối cùng để đưa thị trường tài sản số vào khuôn khổ quản lý chính thức. Trong quá trình này, kinh nghiệm từ các quốc gia đi trước cho thấy ba yếu tố then chốt cần được xây dựng đồng bộ là pháp lý, chuẩn hóa hành nghề và quy tắc đạo đức.

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

Châu Á ở tuyến đầu cơn bão năng lượng toàn cầu

(CLO) Gián đoạn tại eo biển Hormuz đang đẩy châu Á vào vị trí dễ tổn thương nhất trước cú sốc năng lượng mới từ Trung Đông, theo cảnh báo của cựu Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) Nobuo Tanaka.

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Vẫn còn nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

(CLO) Việt Nam đã cơ bản đáp ứng nhu cầu điện và năng lượng cho phát triển kinh tế trong giai đoạn vừa qua. Tuy nhiên, ngành năng lượng vẫn còn không ít hạn chế khi các nguồn cung trong nước ngày càng khó đáp ứng nhu cầu tăng cao, buộc Việt Nam phải gia tăng nhập khẩu năng lượng sơ cấp. Điều này đặt ra nhiều thách thức đối với mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia trong những năm tới.

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

Dư nợ đạt 828 nghìn tỷ đồng, tín dụng xanh tăng tốc

(CLO) Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, NHNN đang trình Chính phủ dự thảo Nghị định hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách Nhà nước đối với doanh nghiệp thuộc khu vực kinh tế tư nhân, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh vay vốn tại ngân hàng thực hiện dự án xanh, tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn ESG.

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

Doanh nghiệp ngoại đồng loạt rút lui, kinh tế Cuba thêm áp lực

(CLO) Làn sóng doanh nghiệp nước ngoài thu hẹp hoạt động hoặc rút khỏi Cuba đang tạo thêm sức ép đối với nền kinh tế vốn đã chìm trong khủng hoảng kéo dài, làm dấy lên lo ngại về khả năng thu hút đầu tư và phục hồi tăng trưởng của quốc đảo Caribe này.

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

Dự trữ dầu cạn dần, rủi ro với kinh tế toàn cầu gia tăng

(CLO) Lượng dầu dự trữ toàn cầu đang giảm xuống mức lo ngại trong khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz vẫn chưa được khôi phục hoàn toàn, làm dấy lên nguy cơ một đợt tăng giá dầu mới với tác động lan rộng đến lạm phát, thị trường tài chính và tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

Iran chìm trong cơn bão giá lớn nhất 80 năm

(CLO) Với mức lạm phát 77,2%, cao nhất kể từ năm 1942, Iran đang trải qua cơn bão giá nghiêm trọng nhất trong hơn 80 năm. Từ các khu chợ ở Tehran đến những cửa hàng tạp hóa nhỏ, sức mua suy giảm, phí sinh hoạt leo thang và niềm tin vào triển vọng kinh tế ngày càng bị bào mòn.

Cỡ chữ bài viết: