Hơn 10 năm vẫn chưa bàn giao, đi vào hoạt động chính thức
Theo tìm hiểu của phóng viên được biết, Dự án khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường làng nghề nấu rượu truyền thống xã Vân Hà, huyện Việt Yên được Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang phê duyệt tại Quyết định số 570/QĐ-UBND ngày 08/5/2012 và phê duyệt lại theo Quyết định số 898/QĐ-UBND ngày 14/6/2013 với mục tiêu nhằm khắc phục giải quyết tình trạng ô nhiễm và cải thiện môi trường làng nghề rượu truyền thống xã Vân Hà.
Dự án có tổng mức đầu tư 106.700.000.000đ bằng nguồn vốn ngân sách Trung ương đầu tư từ nguồn sự nghiệp môi trường 50%, ngân sách địa phương và các nguồn huy động hợp pháp khác 50%, giao Sở Tài nguyên và Môi trường Bắc Giang là chủ đầu tư dự án. Thời gian thực hiện từ năm 2012 đến 2015.
Trong quá trình thực hiện, dự án đã được điều chỉnh 5 lần và tổng dự toán sau điều chỉnh là hơn 64 tỷ đồng.
Dự án khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường làng nghề nấu rượu truyền thống xã Vân Hà.
Nêu rõ những bất cập trong công tác phê duyệt kế hoạch đấu thầu và lựa chọn nhà thầu, Thanh tra tỉnh Bắc Giang cho biết: Theo Quyết định số 939/QĐ-UBND ngày 19/6/2013 của Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang về việc phê duyệt Kế hoạch đấu thầu các gói thầu của Dự án, Dự án được phân chia thành 11 gói thầu.
Ngày 07/10/2014, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang ban hành Quyết định số 1551/QĐ- UBND V/v điều chỉnh, bổ sung dự án và phê duyệt điều chỉnh Kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Theo đó, điều chỉnh Kế hoạch lựa chọn nhà thầu đối với gói thầu số 8: Thu gom và xử lý chất thải rắn.
Gói thầu xây lắp mạng lưới thu gom nước thải được Sở Tài nguyên và Môi trường ký Hợp đồng số 1312/2013/HĐ-XD ngày 04/10/2013 với Liên danh Công ty Bắc Việt – Nam Cường. Giá trị hợp đồng là hơn 18,8 tỷ đồng.
Gói thầu xây lắp trạm xử lý nước thải tập trung được Sở Tài nguyên và Môi trường ký Hợp đồng số 496/2014/HĐ-XD ngày 31/3/2014 với Liên danh Bắc Việt - Nam Cường. Giá trị hợp đồng hơn 31 tỷ đồng.
Tiến độ triển khai thực hiện thi công 2 gói thầu nêu trên chậm, kéo dài nhiều năm. Chủ đầu tư đã phải đề xuất Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang điều chỉnh gia hạn thời gian nhiều lần và đã được Chủ tịch UBND tỉnh chấp thuận điều chỉnh. Đến năm 2021, dự án hoàn thành các hạng mục công trình.
Theo Biên bản nghiệm thu khối lượng và thanh lý hợp đồng vào ngày 17/5/2021 giữa Sở Tài nguyên và Môi trường với Công ty Nam Cường và Công ty Cổ phần Bắc Việt thì khối lượng hoàn thành của hạng mục Xây lắp mạng lưới thu gom nước thải đề nghị quyết toán là: 17.468.679.000đ (Chủ đầu tư đã thanh toán cho nhà thầu thi công 16.798.148.000đ/17.468.679.000đ, số tiền còn nợ nhà thầu: 670.531.000đ).
Theo Biên bản nghiệm thu khối lượng và thanh lý hợp đồng vào ngày 17/5/2021 giữa Sở Tài nguyên và Môi trường với Công ty Nam Cường và Công ty Cổ phần Bắc Việt thì khối lượng hoàn thành của hạng mục Trạm xử lý nước thải tập trung đề nghị quyết toán là: 31.637.238.000đ (Chủ đầu tư đã thanh toán cho nhà thầu thi công 28.461.489.000đ/31.637.238.000đ, số tiền còn nợ nhà thầu: 3.175.749.000đ).
Thanh tra tỉnh Bắc Giang kết luận, qua thanh tra phát hiện một số sai phạm như: Phần công đào bể kỹ thuật và đắp cát 10% bằng thủ công là không có cơ sở; Việc đắp cát đã phủ kín mặt cống, cao hơn mặt cống 50cm, đủ điều kiện để đắp đất phần trên bằng đầm 9T thay cho đắp bằng đầm cóc; bể điều hòa, chuyển đào thủ công sang đào máy.
Tổng số tiền giảm trừ quyết toán là 400.605.000đ; Giảm giá trị tương ứng đối với đơn vị tư vấn QLDA và giám sát thi công là: 11.902.000đ.
Điều khiến dư luận quan tâm nhất là đến nay dự án đã hoàn thành và đưa vào vận hành thử, tuy nhiên chưa bàn giao đi vào hoạt động chính thức.
Yêu cầu xử lý trách nhiệm tập thể, cá nhân liên quan
Cũng theo Thanh tra tỉnh Bắc Giang, Dự án khắc phục ô nhiễm và cải thiện môi trường làng nghề nấu rượu truyền thống xã Văn Hà triển khai thực hiện trong thời gian dài (từ năm 2013 đến năm 2021), dự án đầu tư không cân đối bố trí được nguồn vốn theo tiến độ trong dự án được phê duyệt, quá trình GPMB thực hiện dự án gặp khó khăn, địa hình thi công phức tạp... dẫn đến phải điều chỉnh thiết kế bản vẽ thi công (BVTC)- tổng dự toán, phải điều chỉnh gia hạn tiến độ nhiều lần. Trách nhiệm chính đối với các thiếu sót, tồn tại này trước hết thuộc Chủ đầu tư Dự án là Sở TN&MT, tiếp đến là nhà thầu thi công: Liên danh Công ty CP Bắc Việt - Công ty Nam Cường.
Quá trình thiết kế BVTC, lập dự toán áp dụng đơn giá chưa phù hợp dẫn đến làm tăng dự toán công trình. Trách nhiệm chính đối với các thiếu sót, tồn tại này trước hết thuộc Chủ đầu tư Dự án là Sở TN&MT, tiếp đến là đơn vị tư vấn thiết kế BVTC - tổng dự toán (Công ty Cổ phần CIC Thăng Long) và đơn vị thẩm tra thiết kế BVTC - tổng đặc toàn là Trung tâm giám định chất lượng công trình xây dựng – Sở Xây dựng).
Quá trình thi công, nghiệm thu chủ đầu tư, nhà thầu thi công và đơn vị giám sát đã không cắt giảm đơn giá, định mức dẫn đến việc chủ đầu tư thanh toán sai chi phí cho đơn vị thi công, đồng thời làm tăng sai giá trị thanh toán cho đơn vị quản lý dự án và giám sát thi công. Trách nhiệm chính đối với các thiếu sót, tồn tại này trước hết thuộc Chủ đầu đư Dự án là Sở TN&MT, tiếp đến là nhà thầu thi công Liên danh Công ty CP Bắc Việt – Nam Cường và đơn vị quản lý dự án, giám sát thi công.
Qua đó, Thanh tra tỉnh Bắc Giang yêu cầu Sở Tài nguyên và Môi trường theo thẩm quyền xem xét trách nhiệm, kiểm điểm đối với các tập thể, cá nhân có liên quan đến tồn tại, sai phạm, thiếu sót của Dự án. Đồng thời, yêu cầu Sở Tài nguyên và Môi trường sớm bàn giao Dự án cho UBND huyện Việt Yên để quản lý, vận hành đưa vào sử dụng phát huy hiệu quả đầu tư của Dự án.
Trao đổi nhanh với phóng viên, ông Bùi Quang Huy - Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Bắc Giang cho biết: Hiện dự án đang làm thủ tục để bàn giao cho UBND huyện Việt Yên. Sở Tài nguyên và Môi trường cũng đã tiến hành kiểm điểm tập thể, cá nhân theo quy định.
Báo Nhà báo & Công luận sẽ tiếp tục thông tin.
Thành Vinh
