Giá trị trường tồn của Tuyên ngôn Độc lập

(NB&CL) 81 năm trước, ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh trịnh trọng đọc bản Tuyên ngôn Độc lập tuyên bố với toàn thể quốc dân đồng bào và thế giới về sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam). Dù thời gian đã lùi xa nhưng giá trị, tầm vóc thời đại và ý nghĩa lịch sử của bản Tuyên ngôn Độc lập vẫn trường tồn, bất diệt.

Trong phát biểu khai mạc đề dẫn Hội thảo khoa học với chủ đề “Tuyên ngôn Độc lập - Văn kiện lịch sử mở đầu kỷ nguyên độc lập, tự do, hạnh phúc của dân tộc Việt Nam”, được tổ chức tháng 8/2025 nhân kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công và ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập (2/9/1945 - 2/9/2025), Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã nêu rõ: “Tuyên ngôn Độc lập năm 1945 là bản hùng ca mở ra kỷ nguyên mới của dân tộc Việt Nam - kỷ nguyên của độc lập, tự do và hạnh phúc, độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Đây là sự kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong tiến trình lịch sử dân tộc Việt Nam, là mốc son trong lịch sử đấu tranh của nhân dân các nước thuộc địa và phụ thuộc vì những giá trị thiêng liêng của nhân loại là độc lập, tự do, hạnh phúc. Thời gian lùi xa nhưng tinh thần và giá trị cao quý, bất diệt của Tuyên ngôn Độc lập vẫn tiếp tục tỏa sáng, lay động và cổ vũ vô cùng mạnh mẽ, soi đường cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc Việt Nam tiến lên giành những thắng lợi ngày càng to lớn hơn nữa”.

tu-lieu-2-9.jpg
Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình lịch sử, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Ảnh: Tư liệu TTXVN

Cũng tại Hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Trọng Lâm, Giám đốc - Tổng Biên tập Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật đã khẳng định: “Tuyên ngôn Độc lập là văn bản pháp lý có vai trò, ý nghĩa lịch sử vô cùng quan trọng trong việc hợp pháp thành quả giành chính quyền trong cả dân tộc của Cách mạng tháng Tám năm 1945, đặt cơ sở cho việc khẳng định thiết lập nhà nước pháp quyền ở Việt Nam, với mục tiêu Độc lập - Tự do - Hạnh phúc. Bản Tuyên ngôn Độc lập còn là biểu tượng của ý chí, khát vọng và sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong cuộc đấu tranh vì độc lập, tự do”.

PGS, TS Nguyễn Đức Nhuệ, Viện Sử học - Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam nhấn mạnh, sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập không chỉ là bước ngoặt trọng đại trong lịch sử dân tộc, mà còn là một dấu mốc quan trọng trong lịch sử thế giới, khi một quốc gia thuộc địa nhỏ bé ở phương Đông tuyên bố giành lại độc lập từ hai đế quốc lớn Pháp và Nhật, và tự khẳng định mình trên trường quốc tế.

PGS, TS. Nguyễn Văn Thế, Học viện Chính trị - Bộ Quốc phòng khẳng định, Tuyên ngôn Độc lập là sự kiện mở đầu cho một kỷ nguyên mới trong lịch sử Việt Nam, đánh dấu sự lột xác, bước thay đổi về chất của một quốc gia. Bản Tuyên ngôn tuyên bố, xóa bỏ chế độ thực dân phong kiến ở Việt Nam, đưa đất nước bước vào quỹ đạo vận động chung của xu thế dân chủ hóa toàn cầu sau Chiến tranh thế giới thứ hai. Đây là sự thay đổi chính thể, sự đoạn tuyệt với cấu trúc quyền lực cũ để bắt tay vào việc xây dựng một quốc gia dân chủ, công bằng và văn minh - nơi mọi công dân đều được bảo đảm các quyền tự do cơ bản. Sau những năm đen tối bị xóa tên, từ đây, Việt Nam lại có tên trên bản đồ thế giới, bắt đầu hành trình phát triển mới.

Hơn 40 tham luận tại Hội thảo đã thống nhất khẳng định, Tuyên ngôn Độc lập không chỉ là văn kiện lịch sử của dân tộc mà còn mang tầm vóc quốc tế. Với tư tưởng bất hủ “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”, bản Tuyên ngôn đã góp phần định hình nguyên tắc pháp lý mới cho Việt Nam và thế giới, đồng thời trở thành nguồn cổ vũ mạnh mẽ cho phong trào giải phóng dân tộc toàn cầu.

anh2.jpg
Bản Tuyên ngôn Độc lập do Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc tại Quảng trường Ba Đình lịch sử ngày 2/9/1945, được Việt Nam Thông tấn xã phát đi toàn thế giới bằng ba thứ tiếng Việt, Anh, Pháp. Ảnh: Tư liệu TTXVN

5 năm trước đó, tại Hội thảo khoa học với chủ đề “75 năm bản Tuyên ngôn Độc lập của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa”, Giáo sư, Tiến sỹ Mạch Quang Thắng cũng đã khẳng định: Kế thừa những thành tựu của văn minh nhân loại, Tuyên ngôn Độc lập đã tiếp cận quyền dân tộc từ quyền con người, thể hiện trên tất cả các mặt: kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội. Trên cơ sở khẳng định quyền tự nhiên, cơ bản của con người, Tuyên ngôn Độc lập đã khẳng định các dân tộc có quyền được hưởng độc lập, tự do và hạnh phúc, đây là quyền thiêng liêng và bất khả xâm phạm của mỗi dân tộc. Tại hội thảo, PGS.TS. Bùi Đình Phong cũng cho rằng, Tuyên ngôn Độc lập là một bản tổng kết giá trị cao quý về quyền con người, quyền của các dân tộc trên thế giới. Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, đó là quyền thiêng liêng, cao cả của con người nhưng quyền con người phải nằm trong quyền dân tộc và không tách rời quyền dân tộc. Đồng thời, Tuyên ngôn Độc lập cũng khẳng định quyền bình đẳng của các dân tộc phải được công nhận trên cơ sở tôn trọng các giá trị và nguyên tắc tiến bộ của nhân loại.

Với bạn bè quốc tế, Tuyên ngôn Độc lập chứa đựng những giá trị của văn minh nhân loại, những “lẽ phải không ai chối cãi được” về quyền con người, quyền dân tộc. Nghiên cứu về Tuyên ngôn Độc lập, Giáo sư Shingo Shibata (Nhật Bản) cho biết “cống hiến nổi tiếng của cụ Hồ Chí Minh là ở chỗ Người đã phát triển quyền lợi của con người thành quyền lợi của dân tộc. Như vậy tất cả mọi dân tộc đều có quyền tự quyết định lấy vận mệnh của mình.”

81 năm đã qua, Tuyên ngôn Độc lập vẫn mang giá trị trường tồn và là nguồn động lực tinh thần to lớn, tiếp tục soi đường cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc Việt Nam giành những thắng lợi ngày càng to lớn, vững bước đi lên, hiện thực hóa khát vọng vì một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng.

Xem thêm

Công trình biên giới phải được đánh giá sự cần thiết trước khi trình Chính phủ

Công trình biên giới phải được đánh giá sự cần thiết trước khi trình Chính phủ

(CLO) Theo Nghị định số 340/2026/NĐ-CP của Chính phủ, trước khi lập kế hoạch xây dựng công trình biên giới, cơ quan chủ quản phải tổ chức đánh giá sự cần thiết; hồ sơ sau đó phải lấy ý kiến bằng văn bản của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao và các cơ quan liên quan trước khi trình Chính phủ quyết định.

Người dân, doanh nghiệp tham gia vào toàn bộ 'vòng đời' thủ tục hành chính

Người dân, doanh nghiệp tham gia vào toàn bộ 'vòng đời' thủ tục hành chính

(CLO) Chính phủ yêu cầu tăng cường tuyên truyền, huy động sự tham gia thực chất của người dân và doanh nghiệp trong toàn bộ vòng đời của thủ tục hành chính, từ khâu thiết kế, ban hành đến thực thi, giám sát và đánh giá; coi phản hồi của người dân, doanh nghiệp là thước đo quan trọng của hiệu quả cải cách thủ tục hành chính.

Thủ tướng yêu cầu xác minh việc học sinh Điện Biên cần hỗ trợ gạo để đến trường

Thủ tướng yêu cầu xác minh việc học sinh Điện Biên cần hỗ trợ gạo để đến trường

(CLO) Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên khẩn trương rà soát, xác minh thông tin báo chí phản ánh về việc trường học kêu gọi hỗ trợ gạo và các điều kiện thiết yếu cho học sinh; đồng thời bảo đảm đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách mà các em được hưởng.

Khi giao thông 'đi trước' mở đường cho chất lượng sống người dân Thủ đô

Khi giao thông 'đi trước' mở đường cho chất lượng sống người dân Thủ đô

(CLO) Dịp kỷ niệm Quốc khánh 2/9 năm nay, tại Hà Nội, hàng loạt đại dự án hạ tầng khung đồng loạt khánh thành, thông xe kỹ thuật hoặc khởi công với tổng mức đầu tư hàng trăm nghìn tỷ đồng. Đây không chỉ là câu chuyện giải quyết ùn tắc trước mắt, mà là sự chuyển dịch mang tính chiến lược: lấy hạ tầng làm động lực mở đường, tái thiết không gian cũ và kiến tạo những cực tăng trưởng mới cho Thủ đô trong tầm nhìn trăm năm.

Nghiên cứu sinh tiến sĩ thuộc chương trình trọng điểm quốc gia được hỗ trợ kinh phí nghiên cứu

Nghiên cứu sinh tiến sĩ thuộc chương trình trọng điểm quốc gia được hỗ trợ kinh phí nghiên cứu

(CLO) Chính phủ vừa ban hành Nghị định mới quy định chương trình trọng điểm quốc gia đào tạo tiến sĩ toàn thời gian, trong đó nghiên cứu sinh được hưởng học bổng, có thể được hỗ trợ kinh phí nghiên cứu và phải dành toàn bộ thời gian cho học tập, nghiên cứu, không làm việc toàn thời gian tại cơ quan, tổ chức khác.

Việt Nam gửi điện mừng nhân 69 năm Quốc khánh Malaysia

Việt Nam gửi điện mừng nhân 69 năm Quốc khánh Malaysia

(CLO) Nhân dịp kỷ niệm lần thứ 69 Quốc khánh Malaysia (31/8/1957 - 31/8/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã gửi điện, thư mừng tới lãnh đạo cấp cao Malaysia.

Chuyển mạnh từ 'trọng bằng cấp' sang 'trọng kỹ năng nghề', năng lực thực hành

Chuyển mạnh từ 'trọng bằng cấp' sang 'trọng kỹ năng nghề', năng lực thực hành

(CLO) Chính phủ xác định phát triển hệ thống học tập suốt đời, tạo điều kiện để người lao động thường xuyên học tập, đào tạo lại và nâng cao kỹ năng; thúc đẩy chuyển mạnh từ coi trọng bằng cấp sang coi trọng kỹ năng nghề, năng lực thực hành, khả năng thích ứng và hiệu quả công việc.

Sắc đỏ rực rỡ đón Tết Độc lập tại vùng quê Phú Thọ

Sắc đỏ rực rỡ đón Tết Độc lập tại vùng quê Phú Thọ

(CLO) Những ngày cuối tháng Tám, không khí chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9 (1945 - 2026) tại tỉnh Phú Thọ diễn ra trang trọng, sôi nổi. Ghi nhận tại xã Tu Vũ và xã Phú Khê cho thấy diện mạo nông thôn đổi mới, rực rỡ sắc cờ hoa cùng tinh thần phấn khởi của nhân dân địa phương hướng về dịp kỷ niệm đặc biệt của non sông.

Các đại biểu và đông đảo nhân dân tại vạch xuất phát, chính thức bắt đầu hành trình “Cùng Việt Nam tiến bước”.

Hàng vạn người đi bộ chào đón Quảng Ninh lên thành phố trực thuộc Trung ương

(CLO) Sáng 30/8, hơn 31.000 người dân tỉnh Quảng Ninh đã biến ngày hội đi bộ “Cùng Việt Nam tiến bước” thành một bức tranh sống động nhất về khát vọng phát triển, dùng thể lực và trí lực để sẵn sàng gánh vác sứ mệnh mới khi vùng đất mỏ chính thức trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

14.654 tấm Huy hiệu Đảng và minh chứng của lòng kiên trung trên quê hương Đất Tổ

14.654 tấm Huy hiệu Đảng và minh chứng của lòng kiên trung trên quê hương Đất Tổ

(CLO) Dịp Quốc khánh 2/9 năm nay, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Phú Thọ quyết định trao tặng và truy tặng 14.654 Huy hiệu Đảng. Đằng sau bản danh sách dài với những con số thống kê ấy không đơn thuần là một hoạt động mang tính nghi lễ thường niên, mà là một pho sử sống động về sự cống hiến, hy sinh và niềm tin sắt son của những người cộng sản trung kiên.

Dự án phục vụ APEC 2027 tại Phú Quốc: Trung ương hỗ trợ 70% vốn, bổ sung dự án xử lý nước thải 800 tỷ đồng

Dự án phục vụ APEC 2027 tại Phú Quốc: Trung ương hỗ trợ 70% vốn, bổ sung dự án xử lý nước thải 800 tỷ đồng

(CLO) Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định số 1679/QĐ-TTg điều chỉnh cơ chế hỗ trợ vốn và bổ sung một số dự án phục vụ Hội nghị APEC 2027 tại Phú Quốc. Theo đó, ngân sách Trung ương hỗ trợ 70% phần vốn ngân sách Nhà nước cho các dự án thuộc danh mục, trong khi ngân sách địa phương cân đối 30% còn lại.

Cỡ chữ bài viết: