Thống nhất giữa nội dung tích cực và một tâm thế làm nghề trong sáng
+ Ông từng chia sẻ rất tâm huyết rằng: “Mọi sự đổi mới của báo Thanh Niên đều hướng đến việc làm báo có trách nhiệm, giữ vững tính chính thống của báo chí cách mạng và luôn là “địa chỉ đỏ” của niềm tin với công chúng”. Đến bây giờ điều ấy còn là một “mệnh lệnh trái tim” đối với ông không, thưa Tổng biên tập?
- Đó mãi mãi là điều mà chúng tôi nỗ lực xây dựng, vun đắp và gìn giữ. Là thứ chúng tôi đã đúc kết trong phương châm hành động của tờ báo: hào hiệp - tử tế - nhân văn - tin cậy. Hào hiệp là mở rộng vòng tay với người yếu thế. Đó không chỉ là nguyên tắc hàng đầu trong quan điểm nội dung, mà còn là động cơ để chúng tôi tổ chức rất nhiều các hoạt động sau mặt báo.
Tử tế là lan tỏa và thực hành những điều đẹp đẽ, vì một xã hội ngày càng tốt đẹp hơn. Nhân văn là đặt con người vào vị trí trung tâm trong các tác phẩm báo chí, là tôn trọng và phát huy các giá trị thuộc về phẩm giá con người. Đây là thứ mà không có bất kỳ trí thông minh nhân tạo nào có thể thay thế được.
Cuối cùng, Tin cậy là điều mà chúng tôi kỳ vọng sẽ nhận được từ bạn đọc, sau những nỗ lực không ngừng nghỉ của mình. ‘Hào hiệp - Tử tế - Nhân văn – Tin cậy” trong khẩu hiệu hành động của Báo Thanh Niên không chỉ là những mỹ từ suông, mà là sự kết tinh của lý tưởng nghề nghiệp mà chúng tôi theo đuổi. Đó là một sự thống nhất giữa nội dung tích cực trên mặt báo và một tâm thế làm nghề trong sáng, hướng đến mục tiêu cao cả là góp phần làm cho xã hội ngày càng tốt đẹp hơn thông qua những hành động cụ thể, vượt ra ngoài khuôn khổ trang báo.
+ Ông vừa nhắc về “lý tưởng nghề”! Trong bối cảnh công nghệ số chi phối mạnh mẽ, Báo Thanh Niên không ngừng đổi mới phương thức tiếp cận độc giả, đa dạng hóa hình thức thể hiện nội dung trên các nền tảng khác nhau. Thưa ông, sự đổi mới này liệu có đi ngược lại những giá trị cốt lõi của báo chí truyền thống?
- Với chúng tôi thì không. Chúng tôi vẫn luôn kiên trì giữ vững giá trị chuẩn mực của thông tin, bởi đó là nền tảng vững chắc nhất của báo chí cách mạng. Đặc biệt, chúng tôi tiên phong trong việc “tích cực hóa” nội dung, mang đến thông tin giá trị và khơi gợi cảm xúc tích cực cho độc giả. Những nỗ lực “tích cực hóa” nội dung của chúng tôi không chỉ mang lại hiệu quả về mặt truyền thông mà còn tạo ra những tác động xã hội sâu sắc.
Tôi cho rằng, việc tập trung vào tin tức tích cực không có nghĩa là né tránh những vấn đề gai góc của xã hội. Điều quan trọng là cách tiếp cận và xử lý thông tin. Ngay cả khi phản ánh những vấn đề tiêu cực, Báo Thanh Niên luôn hướng đến việc phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp, và khơi gợi những hành động tích cực để thay đổi. Quan trọng là sắp xếp ưu tiên, có ý thức về liều lượng, thời điểm.
Báo Thanh Niên vẫn tiên phong trong những tuyến bài điều tra, phản ánh đấu tranh chống tham những, tiêu cực, lãng phí. Và ngay cả khi chúng tôi khai thác các đề tài như tội phạm, phân tích bất cập của cơ chế quản lý kinh tế… thì bao giờ cũng mở rộng ra đề xuất, kiến nghị giải pháp tháo gỡ.
“Bắt sóng” giới trẻ để giữ bản sắc “thanh niên”
+Báo Thanh Niên đã làm gì để cân bằng giữa áp lực lượt xem, mạng xã hội với chuẩn mực nghề nghiệp và cốt cách của một tờ báo chính thống trong những sức ép vô cùng lớn của sự chuyển động thời cuộc, của dòng chảy nghề nghiệp, thưa Tổng biên tập?
- Với sứ mệnh phục vụ công tác Đoàn- Hội và định hướng cho thế hệ thanh thiếu niên, chúng tôi không đi theo lối mòn của việc chỉ phản ánh những góc khuất tiêu cực mà chủ trương khai thác và lan tỏa những câu chuyện về lòng nhân ái, sự nỗ lực vượt khó, những tấm gương sáng trong cộng đồng.
Bên cạnh đó, để “bắt sóng” được thói quen tiêu dùng tin tức mới của giới trẻ, Báo Thanh Niên là một trong những đơn vị báo chí tiên phong trong ứng dụng multimedia với việc triển khai chuyên nghiệp sản xuất video; Tổ chức livestream, talkshow, toạ đàm trực tuyến; đa dạng nội dung trên nền tảng số: website, app, YouTube, Facebook, TikTok, Zalo... giúp cho bạn đọc trẻ có được trải nghiệm báo chí số sinh động. Khi phát hành báo in giảm dần, báo đã tập trung phát triển Thanh Niên Online (ra mắt 11/12/2003), cùng các kênh trên Facebook (từ 2009, 2,3 triệu người theo dõi), YouTube (từ 2016, 6,1 triệu người đăng ký), và TikTok (từ 2020, 3,5 triệu người theo dõi).
Sự chuyển đổi này không chỉ giúp báo tiếp cận hàng triệu độc giả mà còn duy trì bản sắc của một tờ báo chính thống, tin cậy, thông qua quy trình sản xuất nội dung chuyên nghiệp. Giá trị thấy rõ ngay là chúng tôi đã mở rộng được tệp bạn đọc qua những tầng lớp công chúng mà bình thường báo in hay kể cả báo điện tử khó có thể tiếp cận. Qua đó, chúng tôi đem những thông tin chính xác chính thống, có định hướng, mang tính giáo dục tới người dân; góp phần lấy cái đẹp dẹp cái xấu, phủ xanh thông tin trên mạng xã hội.
Đồng thời, chính trong quá trình đổi mới đó, tòa soạn Thanh Niên đón nhận thêm những tư duy mới, cách làm mới, gần gũi và hiện đại từ những người làm báo trẻ gia nhập gia đình Thanh Niên. Họ sẽ là thế hệ kế cận chúng tôi. Còn dòng doanh thu mới từ các sản phẩm nội dung số đương nhiên sẽ ngày càng quan trọng, nhưng chỉ là sự thu hoạch của những nỗ lực chúng tôi đang và sẽ làm.
+Bước vào hành trình mới, những thách thức và cơ hội đan xen, ông muốn bản sắc và tầm ảnh hưởng của Báo Thanh Niên được định vị như thế nào trong hệ sinh thái truyền thông số Việt Nam?
- Chúng tôi đã, đang và sẽ tiếp tục thực hiện chức năng phản ánh, định hướng, phản biện xã hội. Bên cạnh đó, là một tờ báo dành cho người trẻ, vấn đề giáo dục và lan tỏa niềm tin, khát vọng phát triển đất nước luôn được đặt lên hàng đầu. Để đáp ứng những yêu cầu của độc giả trong Kỷ nguyên mới, Báo Thanh niên đang ngày càng hoàn chỉnh hệ sinh thái truyền thông đa phương tiện, đa nền tảng với định hướng phát triển bền vững. Về nội dung, chúng tôi tiếp tục duy trì, củng cố truyền thông tin tức như một thế mạnh truyền thống mang bản sắc Thanh niên.
Về truyền thông cộng đồng, chúng tôi lấy lợi ích của toàn xã hội làm kim chỉ nam, hài hòa với lợi ích của đối tác - khách hàng và của báo. Hiện mỗi năm, chúng tôi phối hợp với các đối tác tổ chức khoảng 100 sự kiện, chương trình, hoạt động khác nhau. Chúng tôi cũng chưa bao giờ nhận thức về trách nhiệm cộng đồng của mình sâu sắc như hiện nay, các chương trình thiện nguyện của báo được tổ chức thường xuyên, liên tục đem lại lợi ích cho nhiều nhóm yếu thế khác nhau.
Về phương tiện truyền thông, Báo đang sở hữu đầy đủ các kênh báo in, báo điện tử, truyền hình internet và mạng xã hội. Trong đó, dù báo in hàng ngày có giảm số lượng theo xu hướng chung, nhưng các số báo đặc biệt theo chuyên đề lại phát triển mạnh mẽ. Chẳng hạn như năm 2018, Báo chỉ thực hiện 2 đặc san và 1 giai phẩm Xuân thì đến năm 2025, con số đã tăng lên 6 đặc san và 1 giai phẩm Xuân.
Về các kênh số hóa, chúng tôi đang không ngừng đổi mới, ứng dụng tối đa công nghệ mới để đa dạng hóa các nền tảng phát hành phù hợp với từng nhóm đối tượng khác nhau. Trong đó chúng tôi đặc biệt chú ý đến xu hướng và thói quen tiếp nhận tin tức của thế hệ sau này. 40 năm trước, Báo chỉ có độc giả báo in, mỗi tuần phát hành 1 số báo 16 trang. Hôm nay, mỗi ngày chúng tôi sản xuất khoảng 300 đơn vị nội dung, lan tỏa trên khắp các kênh báo in truyền thống, báo điện tử cùng các nền tảng mạng xã hội phổ biến nhất…
Trong 5-10 năm tới, công nghệ sẽ tiếp tục làm thay đổi sâu sắc báo chí toàn cầu, thậm chí vượt quá những gì chúng ta có thể hình dung. Nhưng tôi tin rằng, khi trở về với những giá trị nguyên bản của báo chí, những tờ báo có bản sắc và thương hiệu mạnh như Báo Thanh Niên vẫn sẽ tìm được con đường của mình.
+ Trân trọng cảm ơn ông!