Đưa Việt Nam trở thành cửa ngõ tài chính quan trọng
Ngày 11/6, Quốc hội nghe Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình giới thiệu về vai trò, ý nghĩa của Trung tâm tài chính quốc tế và việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam.
Theo Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình: Trung tâm tài chính là “hệ sinh thái đa dạng các dịch vụ tài chính tập trung tại một khu vực nhất định”, quy tụ nhiều định chế tài chính (ngân hàng, quỹ đầu tư, công ty dịch vụ tài chính…) và các sàn giao dịch (chứng khoán, tiền tệ, hàng hóa), cùng hệ thống dịch vụ hỗ trợ đa dạng. Xây dựng Trung tâm tài chính là hình thành một khu vực có chính sách và khung pháp lý riêng, vượt trội, đặc thù nhằm thu hút các nhà đầu tư cung cấp sản phẩm, dịch vụ tài chính (và các dịch vụ phi tài chính liên quan) kết nối với các Trung tâm tài chính quốc tế.
Mức độ phát triển và năng lực cạnh tranh của Trung tâm tài chính được đánh giá theo Chỉ số Trung tâm Tài chính Toàn cầu (Global Financial Centres Index - GFCI) dựa trên 5 trụ cột: môi trường kinh doanh; hệ sinh thái tài chính; cơ sở hạ tầng; nguồn nhân lực; uy tín, thương hiệu của thành phố.
Trên thế giới hiện có 119 Trung tâm tài chính và Thành phố Hồ Chí Minh được xem là một trung tâm trong số 119 Trung tâm tài chính thế giới. Năm 2025, Thành phố Hồ Chí Minh đứng thứ 98/119 theo bảng xếp hạng của GFCI 37, tăng 7 bậc so với năm trước. Chỉ số về Fintech đứng thứ 88/115, tăng 11 bậc so với năm 2024.
Khẳng định sự cần thiết, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ cho biết, thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam nhằm thu hút dòng vốn quốc tế, thúc đẩy kinh tế đạt mục tiêu tăng trưởng “2 con số” trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, văn minh, thịnh vượng của dân tộc. Tạo động lực thực hiện đột phá chiến lược về xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, đặc biệt là hạ tầng giao thông, năng lượng và kinh tế số để đáp ứng nhu cầu của Trung tâm tài chính quốc tế; góp phần phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; đẩy nhanh quá trình xây dựng các giải pháp quản lý tài sản số, phát triển công nghệ tài chính (Fintech) mới và hiện đại nhằm đáp ứng các nhu cầu của thị trường tài chính trong thời đại mới.
Bên cạnh đó, việc thành lập Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam cũng kết nối Việt Nam với thị trường tài chính toàn cầu, nâng cao vai trò, vị thế, uy tín quốc gia; góp phần bảo đảm an ninh quốc phòng “từ sớm, từ xa”; đưa Việt Nam trở thành cửa ngõ tài chính quan trọng, đón đầu dòng vốn quốc tế và tận dụng cơ hội từ xu hướng chuyển dịch chuỗi cung ứng toàn cầu.
Việc xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam cũng góp phần tăng cường an sinh xã hội (tạo việc làm, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao); hình thành mạng lưới chuyên gia, nhà đầu tư tài chính lớn và trí thức hàng đầu đến Việt Nam; nâng cao chất lượng cuộc sống tại địa phương thông qua việc phát triển các dịch vụ tiện ích hiện đại. Hoàn thiện khung pháp lý phù hợp với các chuẩn mực quốc tế trong lĩnh vực tài chính, tiền tệ, tạo niềm tin cho nhà đầu tư.
Vươn lên nhóm 20 Trung tâm tài chính hàng đầu thế giới
Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, mục tiêu tổng quát xây dựng Trung tâm tài chính là huy động hiệu quả các nguồn lực và dịch vụ tài chính phục vụ phát triển kinh tế - xã hội; xây dựng hệ sinh thái tài chính minh bạch, hiệu quả, hiện đại, tiên tiến, hình thành và phát triển thị trường cho các sản phẩm tài chính mới, bắt kịp xu hướng thị trường và các chuẩn mực quốc tế, kết nối toàn cầu.
Mục tiêu cụ thể là thành lập Trung tâm tài chính quốc tế trong năm 2025, đặt tại 2 địa điểm là Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Phấn đấu đến năm 2035, Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam thuộc nhóm thứ 75 Trung tâm tài chính hàng đầu thế giới theo xếp hạng của GFCI (bao gồm tiêu chí về fintech) và đến năm 2045, vươn lên nhóm 20 Trung tâm tài chính hàng đầu thế giới.
Phó Thủ tướng Thường trực nêu các quan điểm chỉ đạo lớn trong Kết luận của Bộ Chính trị về chủ trương xây dựng các Trung tâm tài chính ở Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Đó là cơ chế, chính sách đột phá: áp dụng cơ chế quản lý đặc thù, vượt trội (thể chế đột phá) so với quy định hiện hành để tạo năng lực cạnh tranh, đồng thời kèm theo cơ chế giám sát, quản lý rủi ro phù hợp. Thận trọng nhưng quyết liệt: tiến hành từng bước, vừa làm vừa rút kinh nghiệm; không nóng vội nhưng cũng không cầu toàn, tránh bỏ lỡ thời cơ. Đổi mới tư duy quản lý: đổi mới tư duy trong xây dựng pháp luật; kiên quyết từ bỏ lối tư duy “không quản được thì cấm”. Tận dụng thời cơ, đẩy nhanh tiến độ thực hiện nhanh nhất có thể; nếu thời cơ thuận lợi, điều kiện đã chín muồi, thì có thể làm ngay, không chờ theo thứ tự.
Phối hợp đồng bộ các cơ quan từ trung ương đến địa phương, phối hợp chặt chẽ, dưới sự chỉ đạo của Ban Chỉ đạo quốc gia về Trung tâm tài chính, bảo đảm đúng tiến độ, lộ trình đề ra. Một Trung tâm hai điểm đến.
Nguồn lực sẵn sàng: Song song với việc xây dựng pháp luật, cơ chế chính sách, hai địa phương (Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng) phải chuẩn bị sẵn sàng về cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực. Đây là điều kiện tiên quyết, then chốt…
Đề cập đến các yếu tố bảo đảm thành công của Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, Bộ Chính trị đã có chủ trương về việc xây dựng Trung tâm tài chính tại Việt Nam. Chính phủ đang chỉ đạo quyết liệt về việc xây dựng một Trung tâm tài chính quốc tế tại hai địa điểm. Môi trường chính trị - xã hội ổn định, cơ sở để củng cố, nâng cao niềm tin của người dân và nhà đầu tư. Kinh tế vĩ mô ổn định, tăng trưởng bền vững; có nhiều yếu tố thuận lợi để phát triển thị trường tài chính hiện đại. Triển vọng tăng trưởng khả quan nhờ môi trường đầu tư kinh doanh cải thiện, hội nhập quốc tế sâu rộng, thúc đẩy chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Vị trí địa kinh tế chiến lược, kết nối thuận lợi trong khu vực ASEAN và toàn cầu. Nhu cầu lớn về nguồn lực tài chính cho tăng trưởng 2 con số; quy mô và chất lượng thị trường tài chính ngày càng tăng, sản phẩm dịch vụ đa dạng, thu hút nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước.
