Khi nhà báo phải vừa sáng tạo vừa hiểu thuật toán Google

Khi bạn gõ một câu hỏi lên Google, không ai biết chắc bạn sẽ thấy gì đầu tiên. Có khi là danh sách các bài báo quen thuộc, có khi là quảng cáo, và bây giờ - thường xuyên hơn - là phần tóm tắt bằng AI của Google (AI Overview) nằm ngay đầu trang, đẩy các bài báo thật xuống dưới.

Với Maddie Shepherd, giám đốc SEO của CBS News and Stations, đây là “cuộc chơi mới” mà các tòa soạn phải thích nghi. Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh SEO Tin tức 2025 ngày 21/10, bà nói: “Báo chí bây giờ phải vừa là nghệ thuật, vừa là khoa học”. Và bà chia sẻ cách để các tòa soạn có thể giành lại lượt truy cập từ Google.

Theo Shepherd, Google xếp hạng bài viết dựa trên ba yếu tố chính. Một là nội dung (bài báo có viết đúng chủ đề và tiêu đề không?), hai là mỏ neo (các trang web khác có nhắc đến hoặc liên kết tới bài viết đó không?), ba là tương tác (nếu người đọc ở lại trang lâu, bài viết đó sẽ được hiển thị cho nhiều người hơn).

edho-pratama-yeb9jdmhm6m-unsplash.jpg
Ảnh minh họa: Unsplash

Shepherd nói, 50 tin tức hàng đầu của CBS trên Google Discover (Google Khám phá) có tỷ lệ truy cập cao hơn 104% so với tìm kiếm thông thường. Nói cách khác, càng được nhìn thấy, càng dễ được nhấp vào, nhưng để có lượt nhấp, nội dung phải thật sự nổi bật.

Theo dữ liệu của Shepherd, phần AI Overview chỉ chiếm khoảng 10-12% trong các tìm kiếm tin tức mỗi ngày. Nghĩa là gần 90% kết quả tìm kiếm vẫn do con người chi phối. Bà khuyên: “Hãy tìm kiếm từ khóa đó trên Google trước khi viết. Nếu thấy kết quả vẫn là các bài tin thường, bạn có cơ hội thắng cao”.

Shepherd gọi tiêu đề là “lời hứa với người đọc” - vừa thu hút, vừa đúng nội dung. Ví dụ, tiêu đề “Xem trực tiếp bài phát biểu của Trump trước Quốc hội Mỹ năm 2025” giúp CBS đứng đầu kết quả tìm kiếm vì nó kêu gọi hành động rõ ràng. Hoặc tiêu đề “Danh sách người chiến thắng Oscar 2025: Cập nhật trực tiếp” cũng vượt qua các nguồn tin tĩnh như Wikipedia nhờ yếu tố “trực tiếp”.

Để có tiêu đề hấp dẫn, Shepherd khuyên nên tra Google Trends để xem người dùng đang tìm gì. Những từ như “danh sách”, “video đầy đủ”, “phát trực tiếp” thường giúp tăng lượt nhấp.

Tin tức phải cập nhật thường xuyên, nhưng Google không thích hiển thị quá nhiều ngày tháng. Shepherd cho biết nếu một bài viết có cả “ngày xuất bản” và “ngày cập nhật”, Google có thể hiểu nhầm, khiến tỷ lệ nhấp giảm đến 22%. Giải pháp là chỉ hiển thị ngày mới nhất, hoặc cho phép người đọc xem lịch sử ngày tháng qua một menu thả xuống.

Về hình đại diện (thumbnail), Shepherd khuyên nên dùng hình có khuôn mặt rõ nét hoặc khung hình video phù hợp với nội dung bài. “Thumbnail giống với video thật giúp người đọc tin tưởng và dễ nhấp chuột hơn”, bà nói.

Nếu bài viết của bạn đang cập nhật liên tục, hãy cố đạt huy hiệu “Trực tiếp” (Live badge) trong mục Tin bài hàng đầu của Google. Biểu tượng nhỏ này cho người đọc biết bài đang cập nhật theo thời gian thực, giúp thu hút thêm nhiều lượt truy cập.

Để làm được điều đó, các tòa soạn nên cài mã schema live posting - cho Google biết bài viết đang phát hành trực tiếp.

Phần tóm tắt hiển thị trên Google (meta description) từng rất quan trọng, nhưng giờ Google hiếm khi hiển thị nó. Shepherd khuyên nên để AI viết tự động phần này, còn biên tập viên nên tập trung vào tiêu đề, hình ảnh và trải nghiệm người đọc - những thứ thật sự mang lại kết quả.

Shepherd kết luận: “Trong thời đại AI, Google chính là biên tập viên đầu tiên mà mỗi bài báo phải vượt qua. Làm báo bây giờ không chỉ là kể chuyện mà là khiến người ta dừng lại, đọc và ở lại với bạn lâu hơn”.

Xem thêm

Nhiều tiếng nói, nhiều nền tảng: Báo chí Cao Bằng mang tri thức tới bản làng

Nhiều tiếng nói, nhiều nền tảng: Báo chí Cao Bằng mang tri thức tới bản làng

(CLO) Ở Cao Bằng, những câu chuyện về người phụ nữ vùng cao làm chủ kinh tế, những cách làm mới trong sản xuất và đời sống đang được Báo và Phát thanh, Truyền hình tỉnh kể lại qua nhiều hình thức báo chí. Mỗi đề tài mang một sắc thái riêng, nhưng đều hướng đến những vấn đề gần gũi với đồng bào, góp phần lan tỏa kinh nghiệm hay và khơi mở những hướng phát triển trong cộng đồng.

Tuyên truyền khoa học - công nghệ vùng cao: Người dân cần biết gì từ một mô hình?

Tuyên truyền khoa học - công nghệ vùng cao: Người dân cần biết gì từ một mô hình?

(CLO) Báo và Phát thanh, Truyền hình Đắk Lắk không chỉ giới thiệu những mô hình ứng dụng khoa học - công nghệ hiệu quả, mà còn đi sâu vào cách làm, điều kiện triển khai và những trở ngại trong thực tế. Qua đó, thông tin tuyên truyền gắn với câu hỏi thiết thực: người dân có thể học gì từ một mô hình, cần chuẩn bị những gì và đâu là những rào cản cần tháo gỡ để áp dụng vào sản xuất, kinh doanh.

Giữ hồn Hà Nội trong tầm nhìn trăm năm...

Giữ hồn Hà Nội trong tầm nhìn trăm năm...

(CLO) Trong hành trình phát triển và hiện đại hóa, Hà Nội đứng trước bài toán gìn giữ những giá trị văn hóa, không gian di sản và nếp sống truyền thống. Đó cũng là nền tảng quan trọng để Thủ đô phát triển bền vững mà không đánh mất bản sắc riêng.

Tòa soạn Tiếng Xanh: Ý tưởng xanh, tiếng nói xanh

Tòa soạn Tiếng Xanh: Ý tưởng xanh, tiếng nói xanh

Ngày 25/10, tại trụ sở Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng (Hà Nội), Tòa soạn Tiếng Xanh tổ chức lễ ra mắt Ban Biên tập nhiệm kỳ 2026–2027 và chương trình tập huấn thành viên mới, đánh dấu bước khởi đầu cho hành trình hoạt động của các thành viên trong nhiệm kỳ mới.

Báo chí xứ Lạng đưa tri thức đến bản làng qua những làn sóng quen thuộc

Báo chí xứ Lạng đưa tri thức đến bản làng qua những làn sóng quen thuộc

(CLO) Ở địa bàn miền núi, biên giới như Lạng Sơn, phát thanh có lợi thế nhờ khả năng phủ sóng rộng và thói quen nghe đài của người dân. Báo và Phát thanh, Truyền hình Lạng Sơn tận dụng đặc điểm này để lồng ghép thông tin về khoa học - công nghệ, kinh tế số và những điển hình tiên tiến vào các chương trình quen thuộc với công chúng.

Báo Thanh Niên viết tiếp câu chuyện “Cùng con đi tiếp cuộc đời”

Báo Thanh Niên viết tiếp câu chuyện “Cùng con đi tiếp cuộc đời”

(CLO) Ngày 24/10, Báo Thanh Niên đã tổ chức lễ ký thỏa thuận bảo trợ trẻ mồ côi và trao Bằng khen của Ban Chấp hành Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh cho các tập thể, cá nhân có nhiều đóng góp tích cực, hiệu quả trong chương trình “Cùng con đi tiếp cuộc đời” giai đoạn 2021–2026.

Đa dạng hình thức, mở rộng đường đi của thông tin khoa học, công nghệ vào nhịp sống vùng cao

Đa dạng hình thức, mở rộng đường đi của thông tin khoa học, công nghệ vào nhịp sống vùng cao

(CLO) Tuyên truyền về khoa học - công nghệ, kinh tế số và những điển hình tiên tiến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi không chỉ là đưa thông tin đến người dân, mà còn đòi hỏi cách thể hiện phù hợp với ngôn ngữ, văn hóa và điều kiện tiếp nhận của từng cộng đồng.

Báo và Phát thanh, truyền hình Khánh Hòa lan tỏa sáng kiến công nghệ, mở lối phát triển vùng cao

Báo và Phát thanh, truyền hình Khánh Hòa lan tỏa sáng kiến công nghệ, mở lối phát triển vùng cao

(CLO) Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa đẩy mạnh tuyên truyền các mô hình ứng dụng khoa học - công nghệ, phát triển kinh tế số và điển hình tiên tiến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, góp phần đưa những cách làm hiệu quả từ cơ sở đến gần hơn với người dân, tạo sức lan tỏa và thúc đẩy nhân rộng mô hình.

Chuyện nghề phía sau phim tài liệu giải A: Đưa chính sách ‘quản trị mới’ đến gần lòng dân

Chuyện nghề phía sau phim tài liệu giải A: Đưa chính sách ‘quản trị mới’ đến gần lòng dân

(CLO) Làm thế nào để thông tin về một chủ trương lớn, khô khan như việc thay đổi tổ chức bộ máy nhà nước trở nên sinh động, gần gũi và có ý nghĩa trực tiếp với người dân? Bài toán của những người làm phim chính luận đã được nhà báo Nguyễn Đình Thanh và ê-kíp giải mã thành công qua tác phẩm “Hà Nội - Quản trị mới - Gần lòng dân” – bộ phim vừa xuất sắc đoạt Giải A tại Giải Báo chí về phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội năm 2026.

Nhà báo Trần Bá Lạn về cõi xa

Nhà báo Trần Bá Lạn về cõi xa

(CLO) Ngày 20-10-2026, trái tim nhà báo, nhà giáo Trần Bá Lạn đã ngừng đập, thượng thọ 97 mùa xuân cùng đất nước và nền báo chí Cách mạng Việt Nam. Hàng ngàn nhà báo - là các học trò cũ của thầy khắp mọi miền đất nước tiếc thương ông, người truyền lửa nghề tận tâm, nhiệt huyệt. Nhiều nhà báo - các học trò của ông dù xa dù gần cùng hẹn nhau trở về thủ đô để viếng, tưởng niệm, dự lễ truy điệu tiễn biệt người thầy “Đức - Tài vẹn toàn” tại nhà Tang lễ quốc gia, 26-10-2026.

Thời đại AI: Khoảng cách số khiến người dùng dễ tổn thương trước tin giả

Thời đại AI: Khoảng cách số khiến người dùng dễ tổn thương trước tin giả

(CLO) Có điện thoại thông minh, thường xuyên sử dụng Internet nhưng vẫn khó nhận diện thông tin sai lệch, thậm chí tin vào những câu chuyện do trí tuệ nhân tạo tạo dựng. Thực tế này cho thấy khoảng cách số không khép lại khi người dân có thiết bị và kết nối, mà còn nằm ở khả năng đánh giá thông tin, nhận diện rủi ro và tự chủ trong môi trường số.

Khoảng cách số trong kỷ nguyên AI: Làm thế nào để không ai bị bỏ lại phía sau?

Khoảng cách số trong kỷ nguyên AI: Làm thế nào để không ai bị bỏ lại phía sau?

(CLO) Trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra những khả năng chưa từng có trong tiếp cận tri thức, sản xuất thông tin và giải quyết các vấn đề của đời sống. Nhưng khi công nghệ phát triển ngày càng nhanh, một câu hỏi cũng trở nên cấp thiết: Liệu tất cả mọi người có cơ hội như nhau để tiếp cận, hiểu và hưởng lợi từ những thành tựu đó?

Khơi nguồn di sản sông Hồng, mở lối phát triển Hà Nội từ chiều sâu văn hóa

Khơi nguồn di sản sông Hồng, mở lối phát triển Hà Nội từ chiều sâu văn hóa

(NB&CL) Khảo sát thực địa tại 16 phường, xã, kết nối tư liệu lịch sử với câu chuyện làng nghề và những nỗ lực kiến tạo không gian sống ven sông, loạt bài “Khơi nguồn dòng di sản, kiến tạo Hà Nội văn minh” của cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội đặt ra yêu cầu phát triển Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng gắn với gìn giữ di sản, phát huy nguồn lực cộng đồng và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Báo Nhà báo và Công luận đoạt 2 giải tại Cuộc thi chính luận năm 2026

Từ ‘thế trận lòng dân’ đến ‘trục tư tưởng’: Dấu ấn Báo Nhà báo và Công luận tại cuộc thi chính luận

(CLO) Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là những lập luận phản bác, mà cốt lõi là phải củng cố "thế trận lòng dân" và giữ vững "trục tư tưởng". Thông điệp thực tiễn sâu sắc này đã được thể hiện trọn vẹn qua các tác phẩm xuất sắc đoạt giải (1 giải B, 3 giải C) của Báo Nhà báo và Công luận cùng các đơn vị trực thuộc Hội Nhà báo Việt Nam tại Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ II, năm 2026.

Cỡ chữ bài viết: