Từ quý II/2017, việc tinh gọn bộ máy nhà nước đã bắt đầu được các cơ quan Trung ương, địa phương thực hiện quyết liệt, trong đó có tỉnh Nghệ An. Việc triển khai chủ trương sáp nhập các xóm, xã, bản không đạt tiêu chuẩn về số hộ trên địa bàn tỉnh theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Hội nghị Trung ương 6 (khóa XII) “Một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả” được nhiều người quan tâm. Trong quá trình triển khai tại một số địa phương cơ bản gặp thuận lợi và được sự đồng thuận của nhân dân, nhưng cũng có nơi gặp khó khăn.
Phóng sự "Sáp nhập xóm, xã, bản, khó từ đề án" đề cập đến chủ trương sắp xếp, sáp nhập các xóm, tổ dân phố có quy mô nhỏ phải “khẩn trương, cương quyết” theo tinh thần của Nghị quyết số 18-NQ/TW. Thực tế triển khai tại Tân Kỳ lại cho thấy các cấp, ngành đã và đang quan tâm, tích cực nhưng cũng gặp phải không ít khó khăn và cả lúng túng.
Thiết nghĩ, việc triển khai chủ trương này cần khẩn trương nhưng không thể vội vàng mà cần thận trọng, cân nhắc, linh hoạt và tránh lắp ghép cơ học; cần hướng dẫn cụ thể hơn. Đồng thời, cần tính đến việc bố trí, xây dựng thiết chế văn hóa (nhất là nhà văn hóa xóm) trước và sau khi sáp nhập để tránh lãng phí… Ví dụ như nhà văn hóa xóm 6B xã Nghĩa Đồng, huyện Tân Kỳ, Nghệ An với chi phí xây dựng lên đến 1,2 tỷ công trình này từng là niềm vui và tự hào của người dân nơi đây. Thế nhưng từ ngày có thông tin sáp nhập nó lại trở thành nỗi trăn trở của bà con, công trình được xây lên nhờ công sức, mổ hôi tiền của của người dân nhưng liệu sau khi sáp nhập nó có còn được sử dụng? Hai xóm hay bốn xóm sáp nhập lại, quân số đông lên cùng sinh hoạt thì không đủ, lại phải đầu tư xây dựng lại lần nữa gây tốn kém, lãng phí tiền của của Nhà nước của nhân dân.
Nhà báo Xuân Hướng nhận giải Vàng cho phóng sự "Sáp nhập xóm, xã bản- khó từ đề án" tại LHTHTQ lần thứ 38.
Trước khi thực hiện phóng sự nhóm phóng viên mới chỉ nghĩ đến được một vài bất cập tại một số địa phương nhưng khi xuống đến cơ sở mới thấy rằng tình trạng trên khá là phổ biến. Bên cạnh nhà văn hóa của xóm 6B, Nghĩa Đồng còn có trụ sở của thị trấn Yên Thành còn đang hoàn thiện với tổng mức đầu tư gần 15 tỷ đồng chưa hoàn thành đã không có giá trị sử dụng. Còn chưa kể đến hàng trăm xã, bản đã hoàn thiện thiết chế văn hóa, hạ tầng cơ sở vật chất theo quy chuẩn quốc gia để đạt được tiêu chí nông thôn thôn mới cũng rơi vào tình trạng dang dở. Đặc biệt, rất nhiều khó khăn bất cập có thể nhìn thấy đề án nhưng hầu hết người dân, chủ thể của những làng, bản, xã này lại chưa được thảo luận, bàn bạc chi tiết về việc sáp nhập, nếu có thì mới nghe qua chủ trương vậy là việc thực hiện đề án lại được thực hiện như một quy trình ngược.
Theo nhóm tác giả, phóng sự “Sáp nhập xóm, xã, bản, khó từ đề án” là một đề tài mang tính giám sát, phản biện xã hội phản ánh nguyện vọng của người dân về những bất hợp lý trong quá trình triển khai thực hiện. Nhóm phóng viên đã trực tiếp xuống hiện trường để phản ánh kịp thời, đồng thời tiếp tục thu thập tài liệu để đi sâu phân tích, mổ xẻ nguyên nhân dẫn tới sự bất hợp lý này. Sau khi phát sóng trên đài PTTH Nghệ An phóng sự đã thu hút được đông đảo sự quan tâm của người dân và các cơ quan chức năng. Việc được lựa chọn tham gia dự thi, được trao giải Vàng LHTHTQ lần thứ 38 cũng là một sự cổ vũ, động viên rất lớn đối với để chúng tôi tiếp tục lăn xả, cống hiến tạo ra những tác phẩm đem lại hiệu ứng xã hội cao.
Đề tài tinh gọn bộ máy nhà nước, tinh giản biên chế không phải đề tài mới nhưng phóng sự “Sáp nhập xóm, xã bản – khó từ đề án” đã được nhóm phóng viên Đài PTTH Nghệ An triển khai thực hiện phóng sự với một quyết tâm cao để phóng sự được trau truốt, chỉn chu nhưng vẫn phải đảm bảo nội dung được truyền tải một cách sâu sắc nhất. Qua phóng sự, nhóm tác giả rất mong muốn các địa phương, cơ quan xây dựng các đề án sáp nhập sẽ ghi nhận những bất cập mà phóng sự đã đề cập đến để điều chỉnh, như là LHTHTQ đã ghi nhận để trao Giải Vàng cho tác phẩm.
Nhà báo Xuân Hướng đại diện nhóm tác giả chia sẻ: Đạt được thành quả ngày hôm nay đó là sự cố gắng của cả một e-kip. Không chỉ riêng mình tôi mà tất cả e-kip đều cảm thấy hạnh phúc khi những cố gắng đóng góp của mình được mọi người ghi nhận và vinh danh trong liên hoan phim lần này. Đó cũng là động lực để e-kip những người thực hiện sẽ cố gắng hơn nữa để có những tác phẩm chất lượng đưa tới công chúng”.
Nguyệt Hồ
